Bang quê nhà California của ông Newsom là biểu tượng của tư tưởng tự do hiện đại - một "tâm điểm công kích" quen thuộc của cử tri thuộc đủ mọi khuynh hướng chính trị, theo AP.
Phe Cộng hòa coi nơi đây là điển hình của sự quản trị yếu kém với thuế suất ngất ngưởng, kiểm soát súng khắt khe, bao bọc người nhập cư không giấy tờ và phong trào cấp tiến thái quá. Cử tri ôn hòa lại ngán ngẩm trước các vấn nạn đời sống nhức nhối như giá nhà đắt đỏ, trộm cắp vặt và người vô gia cư tràn lan trên hè phố. Ngay cả trong nội bộ đảng Dân chủ, không ít người cũng thất vọng khi California mang tiếng tiến bộ nhưng khoảng cách giàu nghèo lại quá sâu sắc, với sự đối lập gay gắt giữa tầng lớp lao động và giới tỷ phú Thung lũng Silicon.
Bà Vera DeVito, đảng viên Dân chủ 78 tuổi, cho rằng sẽ rất khó để ông Newsom thu hút được sự ủng hộ của cả nước. "Ai cũng nghĩ California là một nơi khác biệt, đặc biệt là ở miền Nam. Họ không mặn mà gì với California đâu".
Trong gần nửa thế kỷ kể từ khi cựu thống đốc California Ronald Reagan đắc cử tổng thống, bang này đã chứng kiến một danh sách dài các ứng viên thất bại trong nỗ lực vào Nhà Trắng, bao gồm Thống đốc Pete Wilson, Thống đốc Jerry Brown, doanh nhân Tom Steyer và gần đây nhất là Phó Tổng thống Kamala Harris.
Thống đốc bang California tại một sự kiện chiến dịch tại Nam Carolina ngày 4/9. Ảnh: AP
Bất chấp lịch sử đầy thách thức đó, Newsom không che giấu tham vọng tranh cử tổng thống. Trong một cuộc phỏng vấn, ông để ngỏ khả năng công bố quyết định của mình trước cuối năm nay.
Tháng trước, Newsom đã có chuyến thăm Nam Carolina ngày 9-12/9, với lý do đi tiếp sức cho đảng Dân chủ trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11. Ông gọi đây là hoạt động nằm trong chiến dịch "Giành lại vị thế", đến các bang miền Nam bảo thủ để kêu gọi cử tri đoàn kết chống lại Tổng thống Donald Trump và phe Cộng hòa.
Đây là chuyến thăm thứ ba của Newsom tới Nam Carolina trong mùa bầu cử giữa kỳ. AP nhận xét lịch trình dồn dập của Newsom tại bang này có quy mô tương đương hoặc thậm chí vượt xa một chiến dịch tranh cử tổng thống thực thụ.
Trong quy trình bầu cử sơ bộ của đảng Dân chủ, Nam Carolina là bang mở màn để chọn ứng viên tổng thống trong hơn một năm tới. Một ứng viên không thể thắng hoặc không thu hút được cử tri ở đây thì gần như không có cửa đại diện cho đảng ra tranh cử tổng thống.
Tại mỗi điểm dừng chân, ông Newsom đều nhấn mạnh đến hàng trăm triệu USD mà ông Trump cùng gia đình đã kiếm được từ tiền mã hóa và các hoạt động kinh doanh tư nhân khác kể từ cuộc bầu cử năm 2024; quyết định điều động lực lượng Vệ binh Quốc gia tới Los Angeles và các thành phố lớn khác của Mỹ; sự hiện diện của các đặc vụ di trú liên bang tại Los Angeles và nhiều thành phố khác; cũng như nỗ lực nhằm gây trở ngại cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, bao gồm động thái hạn chế bỏ phiếu qua thư gần đây.
"Ông ấy có tiềm năng lớn", Kirk Bovill, một diễn viên 65 tuổi tham gia cuộc mít tinh của Newsom, nhận định. "Có một điều ông ấy làm rất tốt: Ông ấy không ngại đối đầu với Trump".
Trong khi đó, các nhà hoạt động thuộc đảng Cộng hòa chủ yếu tập trung vào mối liên hệ của ông với California.
CJ Westfall, chủ tịch đảng Cộng hòa tại quận Dorchester, mô tả ông Newsom là "một đảng viên Dân chủ cực tả, người có lẽ đang là ứng viên hàng đầu trong cuộc đua tổng thống hiện nay".
"Chúng tôi không muốn Gavin Newsom biến Nam Carolina của chúng tôi thành một California thứ hai", Westfall nói. Xung quanh ông là những biểu ngữ của phe Cộng hòa như "Nhầm bờ biển rồi, đây là Bờ Đông, không phải Bờ Tây" và "Lo mà dọn dẹp bang của ông trước đi".
Đội ngũ của Newsom thừa nhận rằng "hội chứng ác cảm California" là có thật, ngay cả trong một bộ phận đảng viên Dân chủ, nhưng lập luận rằng Thống đốc California có tài năng và kinh nghiệm trong việc đáp trả những chỉ trích như vậy trên sân khấu quốc gia. Newsom thường xuyên xuất hiện trên kênh Fox News, từng tranh luận với Thống đốc Florida Ron DeSantis.
Ông Newsom (thứ hai từ trái sang), tại buổi nói chuyện ở đại học Allen, Columbia ngày 4/9. Ảnh: AP
Ông Newsom thừa nhận rằng California vừa là một gánh nặng chính trị vừa là "cơ hội lớn nhất".
Quả thực, một số thành tựu mà phe chỉ trích dùng để tấn công ông lại chính là những vấn đề có thể thu hút sự ủng hộ mạnh mẽ từ các cử tri nòng cốt của đảng Dân chủ.
Dưới sự lãnh đạo của ông Newsom, California đã triển khai các chính sách tiến bộ như mở rộng phạm vi bảo hiểm y tế bất kể tình trạng nhập cư, mở rộng chế độ nghỉ ốm có lương, cung cấp bữa ăn học đường miễn phí cho tất cả học sinh, quy định mức lương tối thiểu 20 USD mỗi giờ cho nhân viên ngành thức ăn nhanh, bảo vệ phụ nữ từ các bang khác đến để phá thai, áp dụng các luật mạnh mẽ về kiểm soát súng đạn và ứng phó biến đổi khí hậu, cũng như hoãn thi hành án tử hình.
California vẫn là bang đông dân nhất nước Mỹ và có nền kinh tế lớn thứ tư thế giới, ngay cả khi các nhà phê bình lên án mức thuế cao của bang, điều đã đẩy một số doanh nghiệp và cư dân chuyển đến các bang khác. Tuy nhiên, dân số đã tăng trưởng trở lại kể từ sau đợt suy giảm thời kỳ Covid-19.
Mặc dù cử tri Nam Carolina có thể có những ý kiến trái chiều về California, nhiều người cho biết họ bị thu hút bởi hình ảnh đầy sức hút của ông Newsom. Vị chính trị gia 58 tuổi thuộc đảng Dân chủ này toát lên phong thái của một tổng thống "sinh ra để xuất hiện trên truyền hình" khi ông chinh phục cử tri trong chiếc áo sơ mi trắng, xắn tay áo và không thắt cà vạt.
Bà DeVito cho rằng ông Newsom vẫn còn nhiều việc phải làm nếu muốn thuyết phục cử tri.
"Ông ấy hơi bóng bẩy - nói năng trơn tru nhưng nội dung chưa có gì thực chất", bà nhận xét sau khi nghe bài phát biểu của ông tại Dorchester. "Nhưng bù lại thì ông ấy có ngoại hình bảnh bao, điều đó cũng vớt vát được phần nào".
Hoàng Lan (Theo AP , Reuters)