Ngày 5/10, Công an TP.HCM thông tin, đơn vị đã kịp thời phát hiện, bảo đảm an toàn cho 2 sinh viên bị các đối tượng giả danh công an khống chế tâm lý, buộc tự cô lập để chiếm đoạt tiền.
Cụ thể, khoảng 21h ngày 29/9, Công an Thành phố tiếp nhận tin báo của gia đình em N.T.N. (SN 2008), tân sinh viên vừa đến TP.HCM nhập học khoảng 10 ngày.
Người thân nhận được cuộc gọi thông báo em N. bị “bắt cóc”, yêu cầu chuyển 150 triệu đồng tiền chuộc, kèm theo những lời đe dọa và hình ảnh, video nhạy cảm của nạn nhân. Cùng thời điểm, gia đình không thể liên lạc với em N.
Hai sinh viên được công an giải cứu. (Ảnh: Công an TP.HCM)
Công an Thành phố đã chỉ đạo các đơn vị khẩn trương rà soát các cơ sở lưu trú, quán cà phê và những địa điểm liên quan.
Đến 22h cùng ngày, chỉ sau 1 giờ tiếp nhận tin báo, lực lượng Công an tìm thấy em N. tại 1 quán cà phê trên đường Hồ Văn Huê, kịp thời trấn an tinh thần, đưa nạn nhân về trụ sở an toàn.
Qua xác minh, các đối tượng giả danh người giao hàng để tiếp cận, sau đó giả danh công an, cáo buộc em N. liên quan đến vụ án ma túy, đe dọa bắt giam và yêu cầu vào ứng dụng Zoom để “làm việc”.
Do hoảng sợ, nạn nhân đã chuyển hơn 1 triệu đồng và làm theo yêu cầu của các đối tượng - lấy lý do tham gia chương trình trao đổi sinh viên tại Úc để xin gia đình 300 triệu đồng.
Khi không đạt mục đích, các đối tượng ép nạn nhân cung cấp hình ảnh nhạy cảm dưới danh nghĩa “kiểm tra”, dùng làm công cụ đe dọa, tống tiền, đồng thời buộc nạn nhân rời nơi ở, tự cô lập.
Tiếp đó, tối 2/10, Công an Thành phố tiếp nhận tin báo của gia đình em V.H.N (SN 2007, quê tỉnh Ninh Bình), sinh viên năm thứ 2 một trường đại học tại TP.HCM.
Công an Thành phố truy xét, xác định nạn nhân đang ở một mình tại khách sạn trên đường số 6, phường Linh Xuân và kịp thời tiếp cận, đưa về trụ sở.
Theo thông tin ban đầu, em N. bị đối tượng tự xưng là Công an TP Hà Nội thông báo có liên quan đến đường dây rửa tiền, yêu cầu sử dụng ứng dụng Zoom và chuyển tiền để “chứng minh thu nhập”.
Nạn nhân đã cầm cố xe máy, máy tính, vay tiền qua ứng dụng được tổng cộng 95 triệu đồng, sau đó chuyển hơn 90 triệu đồng vào hai tài khoản do các đối tượng chỉ định.
Các đối tượng tiếp tục buộc nạn nhân thuê phòng khách sạn, không liên lạc với người khác, dựng chuyện được nhận suất du học tại Mỹ để yêu cầu gia đình chuyển 800 triệu đồng “chứng minh tài chính”. Nhận thấy dấu hiệu bất thường, gia đình đã trình báo Công an.
Theo Công an TP.HCM, điểm nguy hiểm của thủ đoạn “bắt cóc online” là các đối tượng không cần trực tiếp tiếp xúc vẫn có thể dùng lời đe dọa, thông tin giả và hình ảnh nhạy cảm để khống chế tâm lý, điều khiển nạn nhân. Việc yêu cầu giữ bí mật, liên tục duy trì cuộc gọi, không tiếp xúc với người thân, tự đến khách sạn hoặc nơi vắng người nhằm cô lập nạn nhân, ngăn cản sự can thiệp, hỗ trợ từ bên ngoài.
Cảnh giác với các thủ đoạn “bắt cóc online”
Công an TP.HCM khuyến cáo,thứ nhất, người dân tuyệt đối không chuyển tiền để “chứng minh vô tội”. Người dân phải cảnh giác khi người tự xưng là cán bộ Công an, Viện kiểm sát, Tòa án gọi điện cáo buộc liên quan đến vụ án, đe dọa bắt giữ, yêu cầu chuyển tiền để “xác minh”, “phục vụ điều tra”.
Cơ quan Công an không yêu cầu người dân chuyển tiền để chứng minh vô tội; hình ảnh người mặc trang phục Công an, thẻ ngành hoặc giấy tờ được đưa qua cuộc gọi trực tuyến không đủ để xác thực người đang liên hệ. Khi gặp tình huống này, cần bình tĩnh ngắt cuộc gọi và liên hệ trực tiếp cơ quan Công an để kiểm tra.
Thứ hai, không giữ bí mật, không tự cô lập theo yêu cầu của người lạ. Học sinh, sinh viên cần thông báo ngay cho cha mẹ, người thân, thầy cô khi bị đe dọa; không tự ý rời nơi ở, thuê khách sạn, nhà nghỉ, cắt đứt liên lạc hoặc liên tục bật camera theo sự điều khiển của đối tượng. Càng bị thúc ép “không được nói với ai”, càng phải chủ động tìm người tin cậy và cơ quan Công an để được hỗ trợ.
Thứ ba, không cung cấp hình ảnh nhạy cảm, thông tin tài khoản, mật khẩu, mã OTP; không cài đặt ứng dụng, chia sẻ màn hình theo hướng dẫn của người lạ. Không cầm cố tài sản, vay qua ứng dụng hoặc vay người quen để chuyển tiền theo yêu cầu đe dọa.
Trường hợp đã bị ghi lại hình ảnh nhạy cảm, không vì sợ hãi, xấu hổ mà tiếp tục chuyển tiền hoặc làm theo yêu cầu; việc chuyển tiền sẽ không khiến các đối tượng sẽ ngừng đe dọa. Cần trình báo ngay và lưu giữ các dữ liệu liên quan.
Thứ tư, gia đình không vội chuyển tiền khi nhận thông báo người thân bị “bắt cóc” hoặc bất ngờ yêu cầu khoản tiền lớn. Cần đặc biệt lưu ý những biểu hiện như con em hoang mang, né tránh giao tiếp, liên tục nghe điện thoại riêng, đột ngột rời nơi ở, thúc giục chuyển tiền du học hoặc “chứng minh tài chính” nhưng thông tin thiếu rõ ràng.
Chủ động xác minh qua nhà trường, bạn bè, người ở cùng và trình báo ngay cơ quan Công an gần nhất, không chờ đến khi chuyển tiền hoặc mất liên lạc kéo dài mới tìm sự hỗ trợ.
Thứ năm, khi đã chuyển tiền, cần nhanh chóng liên hệ ngân hàng và cơ quan Công an để được hướng dẫn xử lý; lưu giữ số điện thoại, tài khoản nhận tiền, chứng từ giao dịch, tin nhắn, đường dẫn và các thông tin liên quan. Gia đình cung cấp kịp thời hình ảnh, số điện thoại, nơi ở và địa điểm cuối cùng biết được của nạn nhân để hỗ trợ công tác tìm kiếm.
Công an TP.HCM đề nghị các cơ sở giáo dục và gia đình tăng cường tuyên truyền, thường xuyên trao đổi với học sinh, sinh viên, nhất là các em mới nhập học, sống xa nhà; hướng dẫn cách nhận diện hành vi giả danh, đe dọa và tìm kiếm trợ giúp; bình tĩnh xác minh, không làm theo yêu cầu đe dọa, không chuyển tiền và trình báo kịp thời là những hành động thiết thực để bảo vệ bản thân, gia đình trước thủ đoạn “bắt cóc online”.
Phương Mai