Qua đó, tiếng nói của Nhân dân được phản ánh vào quá trình xây dựng, thực hiện chính sách, góp phần xây dựng chính quyền gần dân, sát dân.
Giám sát vấn đề dân quan tâm
Thực hiện Quyết định số 217-QĐ/TW và Quyết định số 218-QĐ/TW của Bộ Chính trị, Mặt trận các cấp tỉnh Tây Ninh từng bước đổi mới hoạt động giám sát, phản biện xã hội theo hướng thực chất, sát thực tiễn. Hoạt động giám sát không chỉ phản ánh tình hình mà chú trọng phát hiện vấn đề, phân tích nguyên nhân, kiến nghị giải pháp và theo dõi việc thực hiện.
Trong tám tháng qua, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Tây Ninh và các tổ chức chính trị-xã hội địa phương đăng ký thực hiện chín nội dung giám sát. Ở cấp xã, Mặt trận chủ trì 152 cuộc, tập trung vào những lĩnh vực gắn trực tiếp với đời sống Nhân dân như bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031; an sinh xã hội; cải cách hành chính; quản lý đất đai, bảo vệ môi trường; xây dựng nông thôn mới; thực hiện dân chủ ở cơ sở và giải quyết khiếu nại, tố cáo.
Qua giám sát, Mặt trận các cấp kiến nghị 621 nội dung, trong đó 493 nội dung được tiếp thu, giải quyết. Tại cơ sở, 96 ban Thanh tra nhân dân tổ chức 42 cuộc giám sát, kiến nghị 103 nội dung. Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng giám sát 394 công trình, kiến nghị xử lý 308 nội dung; các kiến nghị đều được cơ quan, đơn vị tiếp thu, giải trình.
Công tác kiểm tra, giám sát của Đảng được tăng cường. Cấp ủy, Ủy ban kiểm tra các cấp đã kiểm tra 813 tổ chức đảng và 1.773 đảng viên; giám sát chuyên đề 280 tổ chức đảng và 413 đảng viên; giám sát thường xuyên 2.857 lượt tổ chức đảng và 8.254 lượt đảng viên.
Theo Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Tây Ninh Bùi Văn Nở, công tác kiểm tra, giám sát cần đổi mới theo hướng “giám sát phải mở rộng, kiểm tra phải có trọng tâm, trọng điểm”; lấy “xây” làm nhiệm vụ cơ bản, lâu dài, “chống” là nhiệm vụ cấp bách, chủ động nhận diện nguy cơ, ngăn chặn vi phạm từ sớm, từ xa.
Phản biện để chính sách sát thực tiễn
Trong tám tháng đầu năm 2026, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Tây Ninh tổ chức phản biện bốn dự thảo quan trọng liên quan điều chỉnh Quy hoạch tỉnh; khu vực không được phép chăn nuôi, vùng nuôi chim yến và chính sách hỗ trợ di dời cơ sở chăn nuôi; đơn giá bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất; mức chi trả cho hoạt động thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt.
Qua đó, Mặt trận tỉnh đưa ra 64 kiến nghị; 49 kiến nghị được tiếp thu, giải trình, 15 kiến nghị đang được nghiên cứu, phản hồi. Mặt trận cấp xã tổ chức phản biện 49 dự thảo văn bản với 278 ý kiến, trong đó 180 ý kiến được tiếp thu, giải trình. Mặt trận tỉnh cũng tham gia góp ý 396 dự thảo văn bản với 560 ý kiến, trong đó có 160 dự thảo văn bản quy phạm pháp luật của Trung ương và địa phương.
Nội dung tập trung vào sự phù hợp với chủ trương, tính thống nhất của pháp luật, tính khả thi khi thực hiện và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân.
Đáng chú ý, Mặt trận tăng cường khảo sát thực tiễn tại khu vực biên giới. Qua khảo sát nhu cầu học nội trú của 61.641 học sinh tại 19 xã biên giới đất liền, khoảng 20% có nhu cầu học nội trú. Kết quả là cơ sở thực tiễn để cấp ủy, chính quyền nghiên cứu chính sách giáo dục, an sinh xã hội và phát triển khu vực biên giới gắn với quốc phòng, an ninh.
Trong quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy, xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Mặt trận các cấp tăng cường giám sát cải cách hành chính, chuyển đổi số, giải quyết thủ tục hành chính, đạo đức và trách nhiệm công vụ.
Những khó khăn, vướng mắc của người dân, doanh nghiệp được kịp thời phản ánh đến cơ quan có thẩm quyền. Hoạt động giám sát của Đoàn đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp cũng được đổi mới theo hướng thực chất, tập trung vào những vấn đề cử tri và Nhân dân quan tâm. Chất vấn, giải trình, đối thoại, giám sát chuyên đề và theo dõi việc thực hiện kiến nghị sau giám sát được tăng cường.
Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, hoạt động giám sát của Đoàn đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân hai cấp được duy trì ổn định, không bị gián đoạn.
Các kiến nghị sau giám sát cơ bản được tiếp thu, thực hiện, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, phát huy dân chủ và bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân.
Từ thực tiễn, Tây Ninh xác định lựa chọn nội dung giám sát phải đi vào trọng tâm, gắn với những vấn đề cử tri quan tâm và yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội; tăng cường khảo sát thực tế, đối thoại, giải trình; kết hợp giám sát chuyên đề với giám sát thường xuyên.
Các kết luận, kiến nghị phải cụ thể, rõ trách nhiệm, thời gian và giải pháp thực hiện.
Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nguyễn Thanh Hải cho biết: Ban Thường vụ Tỉnh ủy yêu cầu tiếp tục thống nhất nhận thức trong toàn hệ thống chính trị về vai trò của Mặt trận trong giám sát, phản biện xã hội, coi đây là kênh quan trọng góp phần kiểm soát quyền lực, phòng ngừa sai sót trong xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách. Tỉnh cũng xác định cần nâng cao năng lực cán bộ Mặt trận, phát huy vai trò chuyên gia, Hội đồng tư vấn, Ban tư vấn và đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động giám sát, phản biện.
Từ những cuộc giám sát ở cơ sở đến các ý kiến phản biện chính sách, tiếng nói của Nhân dân được chuyển tải ngày càng rõ hơn vào quá trình quản lý, điều hành.
Giám sát để đồng hành, phản biện để hoàn thiện, kiến nghị để phát triển đang trở thành phương thức để Mặt trận gần dân hơn, góp phần xây dựng chính quyền gần dân, sát dân, vì Nhân dân phục vụ, tạo nền tảng cho Tây Ninh phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.
Bài và ảnh: THANH PHONG