Ngày 2/10, tại hội nghị thông tin chuyên đề và triển khai nhiệm vụ tuyên truyền trên báo chí tháng 10, ông Kiều Đình Cảnh, Phó Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội, thông tin về kết quả kiểm tra, kiểm soát thị trường và đấu tranh ngăn chặn hàng giả.
Theo ông Cảnh, hoạt động kinh doanh thực phẩm trên mạng, kết hợp dịch vụ vận tải và kho bãi ngày càng phức tạp. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện nhiều thủ đoạn né tránh kiểm tra của người bán.
Các đối tượng sử dụng website, mạng xã hội, sàn thương mại điện tử và các nhóm riêng để quảng cáo, chào bán thực phẩm trên những nền tảng như Zalo, Telegram.
Người bán thường xuyên thay đổi số điện thoại, số tài khoản, phương thức liên hệ và không có điểm kinh doanh cố định. Việc chào bán còn diễn ra trong các nhóm cư dân chung cư.
Sau khi nhận đơn, hàng được chuyển qua các dịch vụ vận chuyển, trong đó có xe ôm công nghệ, để giao cho khách hàng hoặc cơ sở kinh doanh trước khi đến tay người tiêu dùng. Cách thức tổ chức bán hàng và giao nhận này gây khó khăn cho lực lượng chức năng trong kiểm tra, kiểm soát.
Một hình thức khác là sản xuất tại nhà theo mùa vụ hoặc đơn đặt hàng để bán trên mạng. Các loại đồ ăn chế biến sẵn được làm với quy mô nhỏ; nguyên liệu, phụ liệu mua từ nhiều nguồn, có trường hợp được chia nhỏ, sang chiết, đóng gói lại trước khi sử dụng.
Trong các đợt kiểm tra về an toàn thực phẩm, đặc biệt dịp Trung thu, lực lượng quản lý thị trường phối hợp với công an phát hiện một số trường hợp sản xuất bánh thủ công, sau đó chào bán qua livestream.
Ông Cảnh cho biết, người bán còn tự tạo sự kiện để thu hút sự chú ý, từ đó đưa hàng hóa không rõ nguồn gốc ra thị trường.
Không chỉ việc chào bán trên mạng, quá trình lưu thông thực phẩm cũng đặt ra khó khăn cho công tác truy xuất. Trước khi đến người tiêu dùng, hàng hóa có thể qua nhiều khâu thu gom, vận chuyển, phân phối, chia tách và đóng gói.
Một số cơ sở vì lợi ích kinh tế vẫn cố tình kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc, sử dụng nguyên liệu không bảo đảm, không tuân thủ đầy đủ quy định về sản xuất, kinh doanh, ghi nhãn, tự công bố và truy xuất nguồn gốc, dù đã được tuyên truyền, kiểm tra và xử lý.
Chi cục đã phối hợp với công an xử lý nhiều vụ việc nghiêm trọng, chuyển hồ sơ để cơ quan điều tra xem xét khởi tố theo quy định.
Hóa trang làm shipper phát hiện cơ sở sản xuất gói súp giả
Theo ông Kiều Đình Cảnh, mới đây, lực lượng quản lý thị trường phát hiện một đối tượng chào bán trên sàn thương mại điện tử và mạng xã hội các gói bột súp mang nhãn hiệu Acecook. Trong khi đó, doanh nghiệp không bán riêng loại sản phẩm này ra thị trường mà chỉ đóng kèm trong các gói mì.
Từ dấu hiệu bất thường, lực lượng quản lý thị trường phối hợp với Công an xã Hoài Đức theo dõi cơ sở khoảng một tháng. Cán bộ tham gia phải hóa trang thành người vận chuyển hàng hóa, đồng thời theo dõi tại cơ sở.
“Đối tượng chỉ chờ buổi tối mới mang hàng ra”, ông Cảnh nói.
Khi kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện hoạt động sản xuất quy mô lớn, sử dụng máy móc công nghiệp cùng nhiều nguyên liệu để phối trộn. Tang vật được tạm giữ, bàn giao cho công an. Theo ông Cảnh, vụ việc đã có quyết định khởi tố.
Ngoài vụ sản xuất gói súp gia vị giả tại Hoài Đức, lực lượng quản lý thị trường phối hợp với công an còn phát hiện vụ việc liên quan đến 1.260 tấn chân gà quá hạn sử dụng.
Cụ thể, Đội Quản lý thị trường số 14 phối hợp với Công an TP Hà Nội kiểm tra Kho lạnh An Việt - Công ty CP Xuất nhập khẩu và Phát triển thương mại An Bình tại Khu công nghiệp Quang Minh, xã Quang Minh, phát hiện 260 tấn chân gà do nước ngoài sản xuất đã quá hạn sử dụng. Mở rộng điều tra, công an phát hiện thêm hơn 1.000 tấn hàng hóa. Vụ việc đã được chuyển cho Công an TP Hà Nội xem xét khởi tố.
Đến thời điểm báo cáo, Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội đã hoàn thành 100% kế hoạch kiểm tra lĩnh vực thực phẩm, xử phạt vi phạm 12 tỷ đồng; trị giá hàng hóa vi phạm được báo cáo là 11,1 tỷ đồng.
Theo ông Cảnh, thực phẩm cung ứng cho Hà Nội đến từ ba nguồn: nhập khẩu, các tỉnh, thành phố và sản xuất tại chỗ. Thịt bò, thịt lợn đông lạnh cùng thực phẩm nhập khẩu được tập kết tại các kho lớn ở xã Quang Minh, khu công nghiệp Quang Minh mở rộng và một số cửa ngõ thành phố.
Để phục vụ công tác kiểm tra, truy xuất nguồn gốc hàng hóa từ ngoài địa bàn, Chi cục đã ký quy chế phối hợp với 11 tỉnh, thành phố. Với nguồn cung tại chỗ, Hà Nội đang triển khai các vùng trồng, đưa hoạt động giết mổ nhỏ lẻ vào các cơ sở tập trung có kiểm soát.