Bỏ qua điều hướng

Hỏi & Đáp

Hỏi & Đáp
Nguồn ảnh: Nhân Dân

Bạn đọc:

Tôi được biết lao động nữ khi sinh con thứ hai được nghỉ bảy tháng thai sản. Xin hỏi Thời Nay quy định này có áp dụng với trường hợp sinh con thứ ba hay không? (Hoàng Ngọc Vân, phường Đống Đa, TP Hà Nội).

Thời Nay:

Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, Luật Dân số quy định thời gian nghỉ thai sản thông thường của lao động nữ là sáu tháng. Riêng trường hợp sinh con thứ hai, thời gian nghỉ được kéo dài lên bảy tháng. Việc tăng thời gian nghỉ thai sản lên bảy tháng đối với lao động nữ sinh con thứ hai là chính sách khuyến khích của Đảng và Nhà nước, nhằm góp phần duy trì mức sinh thay thế (mức sinh tính bình quân mỗi phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ là 2,1), giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, thích ứng với già hóa dân số.

Cụ thể, điểm a Khoản 1 Điều 14 Luật Dân số quy định lao động nữ sinh con thứ hai được nghỉ thai sản bảy tháng. Lao động nam có vợ sinh con được nghỉ 10 ngày làm việc.

Khoản 1 Điều 29 Luật Dân số sửa đổi, bổ sung quy định về chế độ thai sản được thực hiện theo Bộ luật Lao động. Theo đó, lao động nữ được nghỉ thai sản trước và sau khi sinh con tổng cộng sáu tháng. Trường hợp sinh con thứ hai, thời gian nghỉ được nâng lên bảy tháng, trong đó thời gian nghỉ trước khi sinh không quá hai tháng.

Đối với trường hợp sinh đôi trở lên, từ người con thứ hai, cứ mỗi con, người mẹ được nghỉ thêm một tháng.

Điểm cần lưu ý là chế độ nghỉ bảy tháng không áp dụng chung cho mọi trường hợp sinh từ con thứ hai trở lên. Nghị định số 168/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định lao động nữ được hưởng thời gian nghỉ bảy tháng khi sinh con thứ hai và tại thời điểm sinh có một con đẻ còn sống. Vì vậy, trường hợp lao động nữ sinh con thứ ba, trong khi con thứ nhất và con thứ hai đều còn sống, không thuộc đối tượng được hưởng chế độ nghỉ thai sản bảy tháng.

Theo phản ánh của bà Hoàng Ngọc Vân tại phường Đống Đa, TP Hà Nội gửi tới cơ quan chức năng, nhiều người lao động đang băn khoăn về quy định thời gian nghỉ thai sản đối với trường hợp sinh con thứ ba. Trả lời vấn đề này, Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết thời gian nghỉ thai sản tiêu chuẩn của lao động nữ hiện nay là sáu tháng theo quy định chung. Tuy nhiên, việc tăng thời gian nghỉ thai sản lên bảy tháng đối với trường hợp sinh con thứ hai là chính sách khuyến khích của Đảng và Nhà nước nhằm duy trì mức sinh thay thế ở ngưỡng bình quân 2,1 con trên mỗi phụ nữ, góp phần giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và thích ứng với quá trình già hóa dân số. Về căn cứ pháp lý, điểm a Khoản 1 Điều 14 Luật Dân số quy định lao động nữ sinh con thứ hai được hưởng thời gian nghỉ thai sản bảy tháng, trong khi lao động nam có vợ sinh con được nghỉ 10 ngày làm việc. Bên cạnh đó, Khoản 1 Điều 29 Luật Dân số sửa đổi, bổ sung nêu rõ chế độ thai sản thực hiện theo Bộ luật Lao động với thời gian nghỉ trước và sau sinh tổng cộng sáu tháng, thời gian nghỉ trước sinh không quá hai tháng. Quy định hiện hành cũng nêu rõ đối với trường hợp sinh đôi trở lên, tính từ người con thứ hai thì cứ mỗi con người mẹ được nghỉ thêm một tháng. Đáng chú ý, cơ quan chức năng nhấn mạnh chế độ ưu đãi nghỉ bảy tháng không áp dụng đại trà cho mọi trường hợp sinh từ con thứ hai trở lên. Cụ thể, Nghị định số 168/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định rõ lao động nữ chỉ được hưởng thời gian nghỉ bảy tháng khi sinh con thứ hai và tại thời điểm sinh có một con đẻ còn sống. Do đó, trường hợp lao động nữ sinh con thứ ba khi cả hai con đầu đều còn sống sẽ không thuộc đối tượng áp dụng chế độ nghỉ thai sản kéo dài bảy tháng.