Houthi có thể đã phá hủy tiêm kích hơn 120 triệu USD của Italy

Bộ trưởng Quốc phòng Italy Guido Crosetto ngày 18/9 cho biết một tiêm kích Typhoon của nước này có thể đã bị Houthi phá hủy tại sân bay quân sự King Fahd, Arab Saudi. Sự việc xảy ra một ngày trước đó, khi chiếc máy bay đang đỗ trong khu vực riêng dành cho lực lượng Italy, giữa lúc căng thẳng quân sự tại Trung Đông tiếp tục gia tăng. Nếu được xác nhận, đây là lần đầu tiên Houthi đánh trúng một tiêm kích thuộc biên chế của một quốc gia châu Âu trong các cuộc giao tranh hiện nay. Ông Crosetto khẳng định không có quân nhân Italy nào bị ảnh hưởng trong vụ việc, đồng thời cho biết những phương tiện và hạ tầng khác do quân đội Italy sử dụng cũng không chịu thiệt hại. Giới chức Italy chưa công bố chính xác mức độ hư hại của chiếc Typhoon, vì vậy chưa thể kết luận máy bay chỉ bị phá hỏng nặng hay đã mất hoàn toàn. Tuy nhiên, một số nguồn tin được dẫn lại cho rằng tiêm kích này có thể đã bị phá hủy hoàn toàn sau cuộc tập kích nhằm vào sân bay King Fahd. King Fahd là một căn cứ quan trọng của không quân Arab Saudi, nằm ở phía tây đất nước, gần biển Đỏ, với ba phi đoàn Typhoon và ba phi đoàn chiến đấu cơ hạng nặng F-15. Vị trí này cách Iran xa hơn nhiều cơ sở quân sự khác trong khu vực, nhưng vẫn nằm trong tầm tấn công của lực lượng Houthi hoạt động từ Yemen. Điều đó cho thấy khoảng cách địa lý không giúp căn cứ tránh khỏi nguy cơ tập kích bằng tên lửa, máy bay không người lái hoặc những phương tiện tấn công khác. Italy đưa bốn tiêm kích Typhoon tới đồn trú tại Arab Saudi từ tháng 3, nhằm hỗ trợ các đồng minh vùng Vịnh đối phó chiến dịch tấn công trả đũa được tiến hành từ Iran. Lực lượng phối hợp trong khu vực có sự tham gia của máy bay cảnh báo sớm E-550A, tiêm kích Typhoon, vận tải cơ C-130J và máy bay tiếp dầu KC-130J. Hệ thống phòng thủ còn bao gồm radar cảnh giới AN/TPS-77 cùng tổ hợp chống UAV ACUS-E, tạo thành mạng lưới hỗ trợ phát hiện, theo dõi và ngăn chặn mối đe dọa trên không. Nếu thiệt hại được xác nhận, vụ việc sẽ trở thành tổn thất mới đối với lực lượng Italy sau một loạt sự cố liên quan khí tài trong các cuộc xung đột Trung Đông. Trước đó, trong cuộc tập kích của Iran nhằm vào sân bay quân sự Ali Al Salem ở Kuwait ngày 15/3, một UAV MQ-9A Reaper của Italy bị phá hủy. Một trong bốn chiếc Typhoon Italy triển khai tại đây cũng bị hư hại, trong khi số phận chiếc máy bay này về sau chưa được công bố rõ ràng. Ba chiếc Typhoon còn nguyên vẹn tại Kuwait đã lên đường trở về Italy vài ngày sau cuộc tấn công, cho thấy mức độ rủi ro mà các căn cứ tiền phương phải đối mặt. Cũng trong đợt tập kích ngày 15/3, Iran dường như đã phá hủy ba tiêm kích Typhoon của không quân Kuwait và làm hư hại một máy bay cùng loại. Những thông tin này được các nguồn như Aviationist, AP và Reuters dẫn lại, song một số chi tiết vẫn chưa được giới chức liên quan xác nhận đầy đủ. Eurofighter Typhoon là tiêm kích đa năng hai động cơ, được đưa vào sử dụng từ năm 2001 sau chương trình hợp tác phát triển giữa Anh, Đức, Italy và Tây Ban Nha. Giá mỗi chiếc dao động khoảng 110 đến 165 triệu USD, tùy biến thể, cấu hình trang bị và gói bảo dưỡng đi kèm. Vì vậy, chiếc Typhoon Italy có thể đã mất tại King Fahd được xem là khí tài có giá trị rất lớn, dù con số thiệt hại cụ thể hiện chưa được công bố. Trước khi xung đột Trung Đông bùng phát, không quân Italy sở hữu 93 tiêm kích Typhoon, gồm 79 chiếc chiến đấu đa năng F-2000A và 14 máy bay huấn luyện TF-2000A. Chi phí sản xuất ước tính của mỗi máy bay vào khoảng 123 triệu USD, thấp hơn hoặc cao hơn tùy cấu hình và các hạng mục hỗ trợ đi kèm. Theo thông tin từ VnExpress, diễn biến tại King Fahd hiện vẫn cần thêm xác nhận chính thức trước khi có thể đánh giá đầy đủ thiệt hại của Italy.