Houthi điều quân tới loạt cao điểm chiến lược, siết chặt "yết hầu" biển Đỏ

Các tay súng Houthi đang mở rộng chiến dịch tại Yemen, nhắm tới những cao điểm chiến lược nhằm kiểm soát tuyến nối giữa vùng duyên hải biển Đỏ và các khu vực do lực lượng chính phủ được Ả rập Xê út hậu thuẫn nắm giữ. Theo Guardian, mục tiêu của Houthi là cắt đứt dải ven biển khỏi phần lãnh thổ còn nằm dưới quyền kiểm soát của chính phủ Yemen, đồng thời củng cố vị trí quanh eo biển Bab al-Mandab. Diễn biến này khiến cuộc xung đột Yemen tiếp tục nóng lên, trong bối cảnh nhóm vũ trang thân Iran đã nhanh chóng giành thêm địa bàn trong tháng này. Trong thời gian qua, Houthi tiến quân nhanh trên thực địa, kiểm soát phần lớn khu vực miền tây Yemen giáp biển Đỏ và tiến gần những địa bàn tiếp giáp Bab al-Mandab. Bab al-Mandab là tuyến hàng hải quan trọng, kết nối biển Đỏ với vịnh Aden, giữ vai trò đáng kể trong vận chuyển năng lượng cũng như hoạt động thương mại quốc tế. Ả rập Xê út từng sử dụng tuyến đường này như phương án thay thế để xuất khẩu dầu, nhằm hạn chế ảnh hưởng từ những gián đoạn xảy ra tại eo biển Hormuz trong nửa năm qua. Giao tranh gần đây tập trung tại vùng ngoại ô huyện Al-Wazi’iyah hẻo lánh thuộc tỉnh Taiz, cùng khu vực Ras al-Ara nằm dọc bờ biển Ấn Độ Dương. Hai địa điểm này án ngữ giữa dải duyên hải biển Đỏ và thành phố Aden, nơi chính phủ Yemen đặt trụ sở chính. Theo Reuters, Houthi muốn chiếm các dãy núi tại đây để bảo vệ tuyến hậu phương cho lực lượng đang hoạt động quanh Bab al-Mandab. Nhóm Houthi cho biết Ả rập Xê út đã tiến hành hàng trăm cuộc không kích nhằm vào các vị trí của họ tại dãy núi Kahboub trong những ngày gần đây. Tuy nhiên, theo thông tin được dẫn lại, các đợt không kích chưa làm đà tiến công của Houthi suy giảm đáng kể, khi lực lượng này vẫn tiếp tục tìm cách kiểm soát các vị trí cao. Việc nắm giữ những cao điểm trên có thể giúp Houthi mở thêm mặt trận, đồng thời tạo thế phòng thủ thuận lợi hơn cho các đơn vị đang tiến gần eo biển chiến lược. Liên hợp quốc cho biết các cuộc giao tranh tại Yemen đã khiến ít nhất 125.000 người phải rời bỏ nhà cửa kể từ đầu tháng 9. Thành phố Taiz tiếp nhận số người di dời lớn nhất, với tới 86.000 người Yemen tìm đến đây kể từ khi đợt leo thang mới bắt đầu. Những con số này cho thấy tác động nhân đạo nghiêm trọng của chiến sự, khi dân thường tiếp tục phải di chuyển giữa các khu vực thiếu an toàn. Houthi hiện kiểm soát phần lớn miền tây Yemen, nơi có hơn 70% dân số cả nước sinh sống, cùng thủ đô Sanaa. Trong khi đó, lực lượng chính phủ duy trì quyền kiểm soát một dải lãnh thổ ở miền nam và những khu vực phía đông thưa dân của Yemen. Nếu tiếp tục giành thêm đất, Houthi sẽ củng cố khả năng kiểm soát các vùng tiếp cận Bab al-Mandab, qua đó làm thay đổi tương quan trên chiến trường. Đà tiến quân của Houthi cũng làm xung đột Trung Đông lan sang một mặt trận mới, đồng thời gia tăng mối lo về an ninh đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu. Các chuyên gia từng cảnh báo thị trường năng lượng sẽ đối mặt thách thức lớn hơn nhiều nếu cả eo biển Hormuz và Bab al-Mandab cùng bị phong tỏa. Hai tuyến hàng hải này đều giữ vai trò quan trọng trong vận chuyển dầu mỏ, nên bất kỳ gián đoạn nào cũng có thể gây ảnh hưởng rộng. Cuối tuần qua, Tổng thống Donald Trump cho biết Mỹ đang duy trì liên lạc thường xuyên với Houthi và nói nhóm vũ trang này đến nay đã đồng ý không giao chiến với Mỹ. Ông Trump cũng nói Washington đang trong giai đoạn cân nhắc cách ứng phó với cuộc chiến quy mô lớn hơn liên quan Iran, trong khi Houthi tuyên bố không muốn Mỹ can dự. Tổng thống Mỹ cho biết Houthi đã liên lạc với Washington và đang cho phép hầu hết tàu thuyền đi qua, dù tình hình tại Yemen vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp.