ICC tiết lộ tình trạng của cựu Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) bác đơn hủy vụ án của cựu Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte, khẳng định ông vẫn đủ điều kiện sức khỏe để hầu tòa.

ICC tiết lộ tình trạng của cựu Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte - 1 — Cựu Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte (Ảnh: Reuters).

Các thẩm phán ICC ngày 8/10 kết luận cựu Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte đủ điều kiện sức khỏe để hầu tòa và đối mặt với các cáo buộc phạm tội ác chống lại loài người trong "cuộc chiến chống ma túy" do ông phát động khi còn tại vị.

Theo thông cáo của ICC, các chuyên gia y tế độc lập đã khám sức khỏe cho ông Duterte và kết luận ông đủ minh mẫn trí tuệ để hiểu các bằng chứng và thảo luận về chiến lược bào chữa với luật sư của mình.

"Hội đồng thẩm phán xác nhận bị cáo có khả năng thực hiện hiệu quả các quyền được xét xử công bằng trong suốt tiến trình tố tụng", ICC tuyên bố.

Các thẩm phán cũng đã bác bỏ yêu cầu được tại ngoại của ông Duterte. Phiên tòa xét xử ông Duterte dự kiến sẽ diễn ra vào ngày 30/11. Nếu bị kết án, ông phải đối mặt với mức án tối đa là tù chung thân.

Trước đó, đội ngũ pháp lý của ông đã tìm cách hủy bỏ vụ án vì lý do sức khỏe. Họ lập luận rằng chứng suy giảm trí nhớ nghiêm trọng khiến ông Duterte không thể tiếp nhận thông tin mới hoặc nhớ lại quá khứ một cách đáng tin cậy.

Hồi tháng 1, các thẩm phán tại ICC từng kết luận sức khỏe của ông đủ tốt để theo dõi các thủ tục tố tụng và yêu cầu ông phải có mặt trực tiếp tại tòa. Ông Duterte đã vắng mặt tại nhiều phiên tòa, và chỉ tham dự qua hình thức trực tuyến.

Ông Duterte, 81 tuổi, giữ chức Tổng thống Philippines từ năm 2016 đến năm 2022. Ông bị truy tố về các tội ác chống lại loài người do thành lập, tài trợ và trang bị vũ khí cho các “biệt đội tử thần” nhắm vào những kẻ buôn bán và sử dụng chất ma túy. Ông bị bắt giữ và đưa đến The Hague vào tháng 3/2025.

Lệnh bắt giữ ông Duterte nêu rõ ông phải chịu trách nhiệm về một chiến dịch rộng lớn và có hệ thống dẫn đến hàng nghìn vụ sát hại từ năm 2011 đến năm 2019, bao gồm cả giai đoạn ông làm thị trưởng thành phố Davao ở miền Nam.

Theo cảnh sát, 6.200 nghi phạm đã bị tiêu diệt trong các chiến dịch chống ma túy. Tuy nhiên, các công tố viên ICC cho biết có tới 30.000 người có thể đã thiệt mạng trong đợt trấn áp này.

Ông Duterte nói rằng ông đã chỉ đạo cảnh sát hành động để tự vệ. Ông từng tuyên bố sẵn sàng "mục xương trong tù" nếu điều đó giúp Philippines sạch bóng ma túy bất hợp pháp.

Tháng trước, ông đã lần đầu tiên xuất hiện trực tiếp tại phiên tòa của ICC trong dáng vẻ tiều tụy. Ông Duterte không phát biểu tại phiên tòa, chỉ liên tục uống nước. Thông qua luật sư, ông Duterte phủ nhận các cáo buộc, khẳng định ông chỉ ra lệnh cho cảnh sát hành động để tự vệ trong chiến dịch tấn công tội phạm ma túy.

Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) vừa chính thức bác bỏ đơn xin hủy vụ án và yêu cầu tại ngoại của cựu Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte, khẳng định ông đủ điều kiện sức khỏe để hầu tòa. Dựa trên đánh giá từ các chuyên gia y tế độc lập, hội đồng thẩm phán xác nhận bị cáo 81 tuổi này vẫn duy trì sự minh mẫn cần thiết để thực hiện quyền xét xử công bằng. Quyết định này dập tắt nỗ lực từ đội ngũ pháp lý của ông Duterte khi họ viện dẫn chứng suy giảm trí nhớ nghiêm trọng nhằm né tránh phiên xử dự kiến diễn ra vào ngày 30/11. Vụ truy tố bắt nguồn từ các cáo buộc phạm tội ác chống lại loài người trong chiến dịch trấn áp ma túy quy mô lớn do ông Duterte chỉ đạo từ năm 2011 đến năm 2019, bao gồm cả giai đoạn nắm quyền thị trưởng Davao lẫn nhiệm kỳ tổng thống. Các công tố viên nhận định chiến dịch có hệ thống này đã khiến khoảng 30.000 người thiệt mạng, vượt xa con số 6.200 trường hợp do phía cảnh sát công bố. Bị bắt và chuyển đến The Hague hồi tháng 3/2025, cựu lãnh đạo Philippines đang đối diện nguy cơ nhận mức án tối đa là tù chung thân. Trước các cáo buộc thành lập và tài trợ cho các biệt đội tử thần, ông Duterte liên tục phủ nhận trách nhiệm hình sự thông qua luật sư đại diện và khẳng định lực lượng an ninh chỉ hành động vì mục đích tự vệ. Dù từng tuyên bố chấp nhận ngồi tù vì chiến dịch chống tội phạm, hình ảnh tiều tụy cùng thái độ im lặng của ông trong lần xuất hiện trực tiếp gần đây cho thấy sức ép pháp lý to lớn từ cơ quan tài phán quốc tế. Diễn biến sắp tới tại The Hague hứa hẹn sẽ định hình quy chuẩn trách nhiệm đối với các chiến dịch trấn áp bạo lực quy mô nhà nước.