Bệnh viện đồng hành để trạm y tế mạnh lên
Theo phương án của Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh, 168/168 trạm y tế xã, phường, đặc khu được bố trí một bệnh viện đồng hành. Mạng lưới hỗ trợ được tổ chức thành hai lớp gồm bệnh viện đa khoa hoặc trung tâm y tế khu vực đồng hành thường xuyên theo địa bàn và các bệnh viện chuyên khoa hỗ trợ chuyên sâu theo từng lĩnh vực.
Nội dung đồng hành đi vào hoạt động thường ngày của trạm y tế, từ đào tạo, hội chẩn, chuyển giao kỹ thuật, cấp cứu ban đầu, quản lý bệnh không lây nhiễm, chuyển tuyến đến quản trị, quản lý chất lượng, an toàn người bệnh, thuốc, xét nghiệm, kiểm soát nhiễm khuẩn và chuyển đổi số.
Giai đoạn đầu, ngành y tế tăng cường 81 bác sĩ đa khoa, chuyên khoa có kinh nghiệm luân phiên tại 37 trạm y tế đang thiếu nhân lực, trước mắt hướng đến mỗi trạm có ít nhất năm bác sĩ trực tiếp tham gia chăm sóc sức khỏe ban đầu.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế xác định, bệnh viện đồng hành không phải để làm thay trạm y tế. Bác sĩ được luân phiên xuống cơ sở vừa tham gia khám, chữa bệnh, vừa hướng dẫn nhân lực tại chỗ. Ngoài ra, duy trì kết nối hội chẩn, chuyển tuyến và hỗ trợ xử trí những trường hợp vượt khả năng của trạm.
Theo ông Tăng Chí Thượng, hiệu quả phải được nhìn từ năng lực thực tế của tuyến cơ sở. Sau quá trình đồng hành, trạm y tế làm thêm được những gì và người dân có tin tưởng tìm đến trạm nhiều hơn hay không. Đây cũng là điểm cốt lõi của cách tổ chức mới, năng lực chuyên môn từ bệnh viện được đưa xuống gần dân nhưng trạm y tế vẫn là đầu mối chăm sóc sức khỏe ban đầu.
Một cơ sở, hai chức năng
Từ chương trình bệnh viện đồng hành, phương án “2 trong 1” đang được đặt ra tại trạm y tế hai phường An Đông và Chợ Lớn khi thành phố đồng thời rà soát các cơ sở dôi dư để ưu tiên cho y tế. Theo đó, thay vì chỉ hỗ trợ nhân lực và chuyên môn, bệnh viện có thể cùng hiện diện tại một cơ sở với trạm y tế với chức năng được phân định phù hợp.
Tại phường An Đông, khu đất số 314 Trần Phú đang được nghiên cứu để bố trí Trạm y tế phường theo quy chuẩn mới, đồng thời hỗ trợ Bệnh viện Nguyễn Tri Phương trong quá trình sửa chữa, xây dựng các khối nhà.
Bác sĩ Chuyên khoa II Võ Đức Chiến, Giám đốc Bệnh viện Nguyễn Tri Phương cho biết: Bệnh viện đã hoạt động 123 năm, phần lớn cơ sở chưa được xây mới. Khoa khám bệnh hiện tiếp nhận khoảng 2.500-3.000 người mỗi ngày trong mặt bằng chật, diện tích dành cho giường bệnh còn thiếu. Vì thế, nếu được bố trí quỹ đất tại 314 Trần Phú, trước mắt bệnh viện có thể sử dụng phục vụ quá trình di dời khi thi công, sau đó chuyển sang hoạt động khám, chữa bệnh.
Một điều kiện thuận lợi là Sở Y tế đã phân công Bệnh viện Nguyễn Tri Phương đồng hành Trạm y tế phường An Đông. Vì vậy, nhu cầu mở rộng của bệnh viện và yêu cầu củng cố trạm y tế đều được thỏa mãn.
Bác sĩ Chiến cho rằng: Việc được giao hỗ trợ Trạm y tế phường An Đông đồng nghĩa sẽ luôn có sự hiện diện của Bệnh viện Nguyễn Tri Phương về chuyên môn. Bệnh viện cũng tính đến hướng y học gia đình, kết nối hoạt động khám, chữa bệnh với chăm sóc sức khỏe người dân tại cơ sở.
Phó Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Phước Lộc đã gợi mở mô hình “2 trong 1” tại địa chỉ 314 Trần Phú. Trạm y tế vẫn thực hiện nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu, dự phòng, quản lý sức khỏe cộng đồng, trong khi bệnh viện hỗ trợ chuyên môn và có thể tổ chức những hoạt động khám, chữa bệnh phù hợp.
Cùng một cơ sở nhưng hai chức năng cần được xác định rõ, tránh biến mô hình thành việc nhập trạm y tế vào bệnh viện.
Tại phường Chợ Lớn, thành phố cũng nghiên cứu tận dụng cơ sở của Trạm y tế phường có diện tích sàn gần 6.000m² kết hợp hoạt động cùng Bệnh viện Đại học Y dược Thành phố Hồ Chí Minh, giúp giảm tải cho bệnh viện này.
Hiện nay, mỗi ngày bệnh viện tiếp nhận hơn 9.000 lượt khám và gần 1.000 người bệnh nội trú, nếu được bố trí cơ sở của Trạm y tế phường Chợ Lớn, bệnh viện sẽ tổ chức khám ngoại trú để giảm áp lực tại cơ sở hiện nay.
Theo ngành y tế thành phố, điểm mấu chốt giữa chương trình bệnh viện đồng hành và phương án “2 trong 1” là đưa nguồn lực chuyên môn về gần người dân. Một bên tạo mạng lưới hỗ trợ từ bệnh viện xuống trạm và một bên là bổ sung điều kiện cơ sở vật chất để sự kết nối có thể đi sâu hơn.
Đồng chí Nguyễn Phước Lộc yêu cầu: Những cơ sở, khu đất đang bỏ trống nhưng ngành y tế có nhu cầu, phải được khẩn trương nghiên cứu đưa vào sử dụng. Tiến độ triển khai phải nhanh với mục tiêu không để đứt gãy việc khám, chữa bệnh cho người dân.
Yêu cầu này cũng xác định tiêu chí của việc sắp xếp cơ sở dôi dư khi một khu đất được điều chuyển cho y tế phải tạo thêm năng lực phục vụ, trạm y tế quy chuẩn mới phải nâng được khả năng chăm sóc người bệnh và bệnh viện tham gia đồng hành phải giúp tuyến cơ sở làm được nhiều việc hơn.
Bài và ảnh: KHANG ANH