Thanh Niên • 10/09/2026 10:20

Lần đầu mua ô tô: Ngoài giá xe, những khoản chi phí người mua cần tính kỹ?

Giá niêm yết hay giá sau ưu đãi chưa phải số tiền cuối cùng phải bỏ ra để sở hữu một chiếc ô tô, do đó những người lần đầu mua ô tô còn phải tính các khoản chi phí lăn bánh, phí "nuôi" hằng tháng thậm chí cả nghĩa vụ tài chính nếu vay ngân hàng.

Thị trường ô tô Việt Nam ngày càng đa dạng mẫu mã, trong khi các hãng xe, đại lý liên tục tung ra chương trình ưu đãi, giảm giá, hỗ trợ lệ phí trước bạ… góp phần giúp việc tiếp cận, mua ô tô trở nên dễ dàng hơn với người Việt, đặc biệt với những người lần đầu mua ô tô.

Thông thường nhiều người lần đầu mua ô tô thường hỏi "có khoảng 600 - 700 triệu đồng nên mua xe nào?" Tuy nhiên, một sai lầm phổ biến là lấy toàn bộ số tiền đang có để đối chiếu với giá bán niêm yết của chiếc xe. Trên thực tế, giá xe chỉ là một phần trong tổng chi phí sở hữu ô tô. Nếu những người lần đầu mua ô tô không tính toán kỹ sau khi đã xác định mục đích, nhu cầu mua xe… rất dễ rơi vào tình trạng mua ô tô để rồi chính chiếc xe trở thành gánh nặng tài chính.

Đơn cử như trường hợp anh H.M.V, ngụ Quảng Trị, một người lần đầu mua ô tô với khoản ngân sách khoảng 500 triệu đồng. Sau thời gian tìm hiểu, anh nhắm đến một mẫu xe có giá bán xấp xỉ số tiền này và cho rằng bản thân đã đủ khả năng mua xe. Tuy nhiên, thực tế khi trao đổi với tư vấn bán hàng, tính đến các khoản để xe lăn bánh, anh V mới nhận ra số tiền thực tế, chi phí liên quan cần chuẩn bị cao hơn giá niêm yết. Sau khi nhận xe, anh V cũng phải bỏ ra một khoản tiền nhất định hàng tháng để chi trả chi phí nhiên liệu, gửi xe, cầu đường, bảo dưỡng và những chi phí phát sinh khác…

Lần đầu mua ô tô: Ngoài giá xe, những khoản chi phí người mua cần tính kỹ? - Ảnh 1. — Với người lần đầu mua ô tô, việc xác định ngân sách nên dựa trên tổng chi phí sở hữu, thay vì nhìn vào giá bán

"Lần đầu mua ô tô nên thú thật tôi cũng không rành để tính toán hết các khoản như phí lăn bánh hay chi phí nuôi xe hàng tháng. Sau đó mới nhận ra mua được xe và duy trì được chiếc xe là hai chuyện khác nhau", anh V chia sẻ.

Thực tế, không chỉ trường hợp của anh V mà nhiều người lần đầu mua ô tô cũng rơi vào cảnh tương tự khi không tính toán kỹ các khoản chi phí liên quan đến việc lăn bánh cũng như sử dụng xe hàng tháng và ngay từ đầu đã xác định không đúng khoản ngân sách mua xe. Thậm chí, có trường hợp phải bán lại xe giảm áp lực tài chính. Do đó, với những người lần đầu mua ô tô, việc xác định ngân sách nên dựa trên tổng chi phí sở hữu, thay vì chỉ nhìn vào giá bán.

Người Việt mua bao nhiêu ô tô trong nửa đầu năm 2026?

Chi phí để ô tô lăn bánh không chỉ có lệ phí trước bạ

Khoản đầu tiên người mua cần tính là chi phí lăn bánh. Đây là số tiền phải chi thêm ngoài giá bán xe để hoàn tất các thủ tục trước khi đưa ô tô vào sử dụng.

Trong đó, đáng chú ý là lệ phí trước bạ. Theo quy định hiện hành, ô tô chở người từ 9 chỗ ngồi trở xuống chịu mức lệ phí trước bạ lần đầu 10%, nhưng địa phương có thể quyết định mức cao hơn, tối đa không quá 50% mức chung. Hiện tại, theo chính sách ưu đãi đang được áp dụng, ô tô điện hiện đang được miễn lệ phí trước bạ, trong khi ô tô động cơ đốt trong chạy bằng xăng, dầu vẫn phải đóng lệ phí trước bạ theo quy định.

Lần đầu mua ô tô: Ngoài giá xe, những khoản chi phí người mua cần tính kỹ? - Ảnh 2. — Khi đại lý báo giá xe, người mua nên yêu cầu cung cấp rõ giá xe, ưu đãi và chi phí lăn bánh dự kiến, đồng thời kiểm tra những khoản nào đã được hỗ trợ, khoản nào người mua phải tự thanh toán

Tiếp đó là lệ phí đăng ký, cấp biển số. Mức thu có sự khác biệt theo khu vực. Chẳng hạn, theo quy định hiện hành, ô tô chở người từ 9 chỗ trở xuống đăng ký tại khu vực I gồm Hà Nội và TP.HCM có lệ phí cấp mới giấy đăng ký kèm biển số là 14 triệu đồng; khu vực II áp dụng mức 140.000 đồng/lần/xe. Ngoài hai khoản trên, người mua còn cần tính phí sử dụng đường bộ, bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc và các khoản liên quan đến đăng kiểm trong những trường hợp phải thực hiện.

Do đó, khi đại lý báo giá xe, người mua nên yêu cầu cung cấp rõ giá xe, ưu đãi và chi phí lăn bánh dự kiến, đồng thời kiểm tra những khoản nào đã được hỗ trợ, khoản nào khách hàng phải tự thanh toán. Đây cũng là lý do cùng một mẫu xe nhưng số tiền cần chuẩn bị để xe lăn bánh có thể khác nhau tùy nơi đăng ký.

Hãng ô tô nào bán chạy nhất Việt Nam nửa đầu năm 2026?

Lần đầu mua ô tô nên tính toán kỹ chi phí nuôi xe

Bên cạnh chi phí để xe lăn bánh, số tiền dự tính để "nuôi" xe hàng tháng là một trong những khoản chi phí những người lần đầu mua ô tô cần tính toán kỹ. Trong đó, khoản dễ nhận thấy nhất là tiền đổ nhiên liệu hoặc nạp năng lượng. Mức chi phụ thuộc vào loại xe, mức tiêu thụ năng lượng, quãng đường di chuyển và thói quen sử dụng.

Bên cạnh đó, nếu sinh sống ở khu vực thành phố hay đô thị đông dân cư hay nhà không có chỗ đỗ xe, người mua cũng cần tính đến phí gửi xe. Với người sống tại chung cư hoặc thường xuyên làm việc ở khu vực trung tâm, đây có thể là khoản chi đáng kể mỗi tháng. Ngoài ra còn có phí cầu đường, cao tốc, bãi đỗ tạm thời...

Lần đầu mua ô tô: Ngoài giá xe, những khoản chi phí người mua cần tính kỹ? - Ảnh 3. — Bên cạnh chi phí để xe lăn bánh, số tiền dự tính để "nuôi" xe hàng tháng là một trong những khoản chi phí người lần đầu mua ô tô cần tính toán kỹ

Ở nhóm chi phí bảo dưỡng, ngoài những lần bảo dưỡng định kỳ theo khuyến cáo của nhà sản xuất, chủ xe có thể phải thay dầu động cơ, lọc dầu, lọc gió, lốp, ắc-quy và các vật tư hao mòn theo thời gian. Bên cạnh đó, các khoản như rửa xe, chăm sóc xe hay mua bảo hiểm vật chất nếu chủ xe lựa chọn cũng cần được đưa vào kế hoạch tài chính.

Đáng chú ý, chi phí sử dụng ô tô không phải lúc nào cũng phát sinh đều đặn. Có tháng chủ xe chỉ tốn nhiên liệu và gửi xe, nhưng đến kỳ bảo dưỡng hoặc phải thay lốp, ắc-quy, số tiền phải chi có thể tăng đáng kể. Vì vậy, thay vì chỉ tính một con số cố định cho từng tháng, người mua lần đầu nên lập một quỹ dự phòng bảo dưỡng và sửa chữa.

Khoản chi phí nếu mua xe trả góp

Với những người lần đầu mua ô tô nhưng chưa đủ tiền mua xe, vay ngân hàng hay các đơn vị tài chính là phương án được nhiều người lựa chọn. Tuy nhiên, giá xe trả góp không đồng nghĩa với số tiền người mua thực tế phải trả.

Trước khi ký hợp đồng, cần xác định rõ số tiền trả trước, số tiền vay, thời hạn vay, lãi suất, phương thức tính lãi và khoản tiền gốc, lãi phải thanh toán mỗi tháng. Ngoài ra, một số khoản vay có thể đi kèm yêu cầu hoặc chi phí liên quan đến bảo hiểm, phí hồ sơ và những khoản phí khác tùy hợp đồng.

Lần đầu mua ô tô: Ngoài giá xe, những khoản chi phí người mua cần tính kỹ? - Ảnh 4. — Những người lần đầu mua ô tô nên tính toán kỹ khoản vay trả góp ô tô hàng tháng cùng chi phí sinh hoạt cố định

Do đó, những người lần đầu mua ô tô nên tính toán kỹ khoản vay trả góp ô tô hàng tháng cùng với các chi phí sinh hoạt cố định. Nếu tiền trả ngân hàng cộng với chi phí sử dụng xe chiếm tỉ lệ quá lớn trong thu nhập hàng tháng, việc sở hữu ô tô có thể tạo áp lực tài chính lâu dài. Với người lần đầu mua ô tô, việc lựa chọn chiếc xe phù hợp không chỉ dựa vào thiết kế, trang bị hay mức giảm giá. Khả năng tài chính để duy trì chiếc xe trong vài năm tiếp theo mới là yếu tố cần được cân nhắc kỹ.

Thị trường ô tô Việt Nam đang ghi nhận bước phát triển mạnh mẽ về sự đa dạng chủng loại cùng nhiều chương trình hỗ trợ kích cầu thương mại hấp dẫn từ các nhà phân phối. Tuy nhiên, một sai lầm phổ biến mà nhiều người tiêu dùng lần đầu mua xe thường mắc phải là đem toàn bộ khoản tiền tích lũy hiện có đối chiếu trực tiếp với giá bán niêm yết của phương tiện. Nếu không xác định rõ ràng mục đích sử dụng và các khoản tài chính phát sinh, chủ sở hữu rất dễ rơi vào tình trạng ngột nạt khi phương tiện giao thông mới nhanh chóng biến thành một gánh nặng kinh tế. Điển hình cho rủi ro tài chính này là trường hợp của anh H.M.V ngụ tại tỉnh Quảng Trị khi tham gia thị trường xe hơi với ngân sách dự kiến khoảng 500 triệu đồng. Sau quá trình tìm hiểu sản phẩm, người tiêu dùng này lựa chọn một mẫu xe có mức giá niêm yết tiệm cận hạn mức tích lũy và tin rằng bản thân đã hoàn toàn đủ năng lực tài chính để sở hữu. Thực tế chỉ đến khi làm việc trực tiếp với tư vấn bán hàng, anh V mới ngỡ ngàng nhận ra tổng chi phí để phương tiện chính thức lăn bánh hợp pháp cao hơn rất nhiều so với con số ban đầu. Đứng trước các phát sinh ngoài dự kiến, anh V thừa nhận bản thân thiếu kinh nghiệm chuyên môn nên không thể tính toán trọn vẹn chi phí đăng ký lẫn ngân sách duy trì xe hàng tháng. Sự thiếu hụt thông tin tài chính này đã dẫn tới thực tế là khả năng chi trả để mua xe và năng lực tài chính nhằm duy trì sử dụng là hai bài toán hoàn toàn biệt lập. Đây không phải trường hợp cá biệt bởi thực tế ghi nhận nhiều người lần đầu mua ô tô đã phải ngậm ngùi bán tháo phương tiện nhằm giải tỏa áp lực nợ nần phát sinh. Khoản ngân sách bắt buộc đầu tiên mà người mua ô tô cần tính toán chính xác chính là chi phí lăn bánh bao gồm các nghĩa vụ tài chính bắt buộc để hoàn tất thủ tục pháp lý. Trong cấu trúc chi phí này, lệ phí trước bạ chiếm tỷ trọng lớn nhất với mức thu lần đầu 10% áp dụng cho dòng xe từ 9 chỗ trở xuống nhưng địa phương có quyền điều chỉnh tối đa không quá 50%. Hiện tại, thị trường đang ghi nhận chính sách ưu đãi miễn hoàn toàn lệ phí trước bạ cho ô tô điện, trong khi các mẫu xe sử dụng động cơ đốt trong truyền thống vẫn phải thực hiện nghĩa vụ đóng nộp đầy đủ. Bên cạnh lệ phí trước bạ, người tiêu dùng còn phải chuẩn bị khoản lệ phí đăng ký và cấp biển số với sự chênh lệch rất lớn phụ thuộc vào địa giới hành chính đăng ký sở hữu. Theo quy định hiện hành, ô tô dưới 9 chỗ đăng ký tại các đô thị thuộc khu vực I như Hà Nội và TP.HCM phải nộp lệ phí cấp biển lên tới 14 triệu đồng, trong khi các địa phương thuộc khu vực II chỉ áp dụng mức thu 140.000 đồng. Việc chênh lệch địa giới hành chính chính là lý do khiến cùng một dòng xe nhưng tổng số tiền thanh toán thực tế của người tiêu dùng lại có sự khác biệt rõ rệt. Ngoài hai nghĩa vụ thuế phí cơ bản trên, chủ sở hữu phương tiện còn phải tiếp tục chi trả phí sử dụng đường bộ, bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc cùng các khoản chi phí kiểm định định kỳ. Để đảm bảo tính chủ động trong quản trị tài chính, người mua cần yêu cầu đại lý bán hàng bóc tách minh bạch giữa giá xe, các khoản khuyến mãi và chi phí lăn bánh ước tính. Việc làm rõ khoản mục nào được hỗ trợ và khoản mục nào người mua phải tự thanh toán sẽ giúp người tiêu dùng tránh rơi vào thế bị động khi tiến hành làm thủ tục nhận xe. Song song với chi phí lăn bánh ban đầu, rào cản tài chính tiếp theo đến từ các khoản phí vận hành và bảo dưỡng thường nhật để duy trì khả năng hoạt động của phương tiện. Chủ sở hữu sẽ phải phân bổ ngân sách định kỳ cho nhiên liệu, chi phí gửi xe, phí lưu thông qua các trạm BOT cùng hàng loạt dịch vụ chăm sóc kỹ thuật phát sinh. Nếu không cân đối hợp lý các khoản chi tiêu này với thu nhập thực tế, chiếc ô tô mới hoàn toàn có thể trở thành áp lực tài chính đè nặng lên sinh hoạt hàng ngày của cả gia đình. Nhìn chung, quyết định mua chiếc ô tô đầu tiên đòi hỏi người tiêu dùng phải có góc nhìn toàn diện dựa trên tổng chi phí sở hữu thay vì chỉ chăm chăm vào giá bán niêm yết. Việc tham khảo kỹ lưỡng các gói vay ngân hàng cùng các điều khoản lãi suất đi kèm cũng là yếu tố then chốt giúp quản trị rủi ro dòng tiền hiệu quả. Một kế hoạch tài chính thực tế và cẩn trọng sẽ giúp việc sở hữu ô tô trở thành công cụ phục vụ cuộc sống thay vì trở thành gánh nặng kinh tế kéo dài.

Xem thêm tại Thanh Niên