Dân Trí • 09/09/2026 06:00

Mẹ tụt huyết áp vì tìm sách giáo khoa, bố “chơi lớn” giải quyết cho con

(Dân trí) - Chị Ánh tìm mua sách cho con đến tụt huyết áp nhưng không có, đi photocopy cũng phải chen chúc, chờ 2 tiếng đồng hồ. Trong khi đó, anh Tuấn quyết định in màu số sách còn thiếu để con không chạnh lòng.

Gia đình chị Bùi Thị Ánh (phường Trường Vinh, Nghệ An) có 3 con đang đi học, trong đó 2 cháu đầu cấp (lớp 6 và lớp 10) và một cháu lớp 4.

Suốt hơn một tháng nay, chị “điên đầu” vì chuyện sách giáo khoa của các con. Hết giờ làm, chị Ánh chạy khắp các hiệu sách để tìm mua nhưng mỗi hôm chỉ tìm được từ 1 đến 2 cuốn.

Mẹ tụt huyết áp vì tìm sách giáo khoa, bố “chơi lớn” giải quyết cho con - 1 — Phụ huynh chen chúc tại một hiệu sách trên đường Lê Duẩn, phường Thành Vinh, tỉnh Nghệ An, chiều 8/9 (Ảnh: Hoàng Lam).

Cảm giác chen chúc trong các hiệu sách đông người khiến chị vẫn thấy ớn lạnh mỗi khi nhớ lại.

Sức khỏe của chị Ánh vốn yếu nên vào chỗ nóng bức, đủ loại mùi mồ hôi khiến chị bắt đầu thấy choáng, chân tay đổ mồ hôi lạnh. Cảm thấy sức khỏe không ổn, chị cố gắng thoát ra ngoài cho dễ thở.

Gần một tháng ròng, chị Ánh vừa tìm mua sách mới, vừa tìm trong các cửa hàng sách cũ, hỏi xin anh em, bạn bè nhưng đến đầu tháng 9 vẫn chưa đủ sách giáo khoa và vở bài tập cho các con.

Tối 6/9, chị Ánh tiếp tục đi tìm mua sách và vở bài tập còn thiếu nhưng đành thất vọng.

“Lo con không có sách, vở học, tôi mượn của người quen đi photocopy nhưng ra đến cửa hàng cũng sốc vì phụ huynh chen vòng trong, vòng ngoài. Tôi chờ đến 2 tiếng đồng hồ mới đến lượt nhưng cũng chỉ làm được 2 cuốn vở bài tập cho bé đang học lớp 4. Nhiều bố mẹ không chờ được phải đặt lịch để ngày hôm sau quay lại lấy”, chị Ánh chia sẻ.

Việc photocopy sách chỉ là giải pháp tình thế của phụ huynh này bởi chất lượng hình ảnh, giấy không tốt. Hỏi các cửa hàng sách, chị đều nhận được câu trả lời “chờ bổ sung”, nhưng chờ đến bao giờ không ai dám chắc chắn.

Sau hơn một tháng huy động mọi mối quan hệ, anh Nguyễn Tuấn (phường Cửa Lò, Nghệ An) vẫn thiếu 4 cuốn sách, gồm tin học lớp 4, lớp 5, lịch sử và địa lý, hoạt động trải nghiệm lớp 5 cho các con.

Năm học mới đã bắt đầu mà sách giáo khoa vẫn chưa đủ, sẵn nhà có máy in màu, anh Tuấn quyết định sử dụng file PDF để in, đóng thành cuốn.

Mẹ tụt huyết áp vì tìm sách giáo khoa, bố “chơi lớn” giải quyết cho con - 2 — 4 cuốn sách được anh Tuấn in màu, nếu tính theo giá in ở ngoài cửa hàng sẽ nhiều hơn tiền mua cả bộ sách giáo khoa (Ảnh: Nguyễn Tuấn).

“Tôi lo lắng các con không thoải mái khi học sách in đen trắng, dù sao các cháu cũng là trẻ con mà. Mặt khác, với sách in màu các cháu cũng có trải nghiệm tốt hơn. Bốn cuốn sách in màu, nếu tính theo giá in ở các cửa hàng phải khoảng 500.000 đồng”, anh Tuấn chia sẻ.

Trong tình thế không thể mua được sách giáo khoa, vở bài tập, đa phần phụ huynh lựa chọn phương án in hoặc photocopy cho con học. Tuy nhiên chất lượng sách, vở in lại là nỗi băn khoăn chung, nhất là đối với vở bài tập.

Bên cạnh nỗi lo lắng con sẽ bị mặc cảm nếu dùng sách, vở photocopy, chất lượng giấy kém sẽ khiến các cháu khó viết, nhất là với các khối đang yêu cầu học sinh viết bút mực. Trong khi đó, nếu in màu, giấy tốt, số tiền phụ huynh phải bỏ ra cũng là một con số tương đối.

Theo khảo sát của phóng viên Dân trí, giá in màu tại một số cơ sở photocopy, in ấn trên địa bàn tỉnh Nghệ An dao động từ 3.000 đồng đến 3.500 đồng/tờ. Với cuốn sách tiếng Việt lớp 4, tập 1, dày 148 trang (cả bìa) nếu in màu, phụ huynh phải chi hơn 200.000 đồng. Trong khi đó giá nguyên bộ sách giáo khoa lớp 4 là 362.000 đồng.

Nhiều phụ huynh quyết định in tạm 15-20 trang, hy vọng các cơ quan liên quan sớm in bổ sung đủ sách, vở bài tập cho học sinh.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục cung ứng sách giáo khoa

Tính đến ngày 3/9, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã hoàn thành phát hành 228 triệu bản sách giáo khoa và 84 triệu bản sách bài tập, sách tham khảo. Trong đó, số lượng sách giáo khoa cung ứng đã vượt kế hoạch ban đầu và số lượng đặt hàng tới hơn 150%.

Trong tháng 9, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cho biết sẽ tiếp tục tăng cường nguồn cung, in bổ sung khoảng 17 triệu bản sách giáo khoa, sách bài tập để phát hành theo nhu cầu thực tế, đồng thời chuẩn bị nguồn dự phòng phục vụ công tác khắc phục thiên tai, bão lũ.

Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cho biết đã tính toán, tổ chức sản xuất với tốc độ cao nhất trong thời gian cho phép, song vẫn phải tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật về đấu thầu, in ấn. Sách được phát hành cuốn chiếu đến các trường ngay khi hoàn thành, theo thứ tự đặt hàng của từng địa phương, nhà trường.

Huyên Nguyễn

Gia đình chị Bùi Thị Ánh ở phường Trường Vinh, Nghệ An có ba người con đang đi học, trong đó hai cháu đầu cấp lớp 6 và lớp 10, còn một cháu học lớp 4. Hơn một tháng qua, chuyện tìm sách giáo khoa khiến chị gần như kiệt sức, bởi sau mỗi ngày làm việc, chị lại chạy qua nhiều hiệu sách nhưng thường chỉ mua được một hoặc hai cuốn. Tình cảnh thiếu sách kéo dài đến đầu tháng 9, khi năm học mới đã bắt đầu mà các con chị vẫn chưa có đủ sách giáo khoa lẫn vở bài tập cần thiết. Chiều 8/9, tại một hiệu sách trên đường Lê Duẩn, phường Thành Vinh, nhiều phụ huynh chen chúc tìm mua sách, tạo nên cảnh tượng ngột ngạt và khiến chị Ánh vẫn thấy ớn lạnh mỗi khi nhớ lại. Sức khỏe vốn yếu, chị bắt đầu choáng váng, tay chân lạnh toát vì nóng bức cùng mùi mồ hôi trong đám đông, rồi phải cố thoát ra ngoài để dễ thở hơn. Tối 6/9, chị tiếp tục đi tìm sách và vở còn thiếu, nhưng cuối cùng phải mượn sách của người quen đem photocopy vì không thể chờ con học trong tình trạng thiếu tài liệu. Tại một cửa hàng photocopy, chị Ánh chờ khoảng hai tiếng giữa vòng người đông kín nhưng chỉ làm được hai cuốn vở bài tập cho con học lớp 4. Nhiều phụ huynh khác không thể tiếp tục chờ đợi, đành đặt lịch rồi quay lại vào ngày hôm sau, trong khi các cửa hàng sách chỉ trả lời rằng nguồn hàng đang chờ bổ sung. Photocopy giúp các con có tài liệu học tạm thời, nhưng chất lượng hình ảnh và giấy không tốt khiến phụ huynh lo lắng, nhất là với những cuốn vở bài tập cần sử dụng thường xuyên. Không riêng chị Ánh, anh Nguyễn Tuấn ở phường Cửa Lò, Nghệ An cũng thiếu bốn cuốn sách gồm tin học lớp 4, tin học lớp 5, lịch sử và địa lý, cùng hoạt động trải nghiệm lớp 5. Sau hơn một tháng huy động người quen, bạn bè tìm giúp mà vẫn không đủ sách, anh quyết định dùng các file PDF để tự in và đóng thành từng cuốn cho con. Nhà có sẵn máy in màu, anh chọn cách này vì muốn các con học sách màu dễ chịu hơn, thay vì phải sử dụng bản đen trắng thiếu hấp dẫn. Anh Tuấn cho biết bốn cuốn sách in màu, nếu thực hiện tại cửa hàng, có thể tốn khoảng 500.000 đồng, cao hơn cả số tiền mua trọn một bộ sách giáo khoa. Dù chi phí lớn, anh vẫn lo trẻ nhỏ sẽ không thoải mái khi học bằng sách đen trắng, bởi màu sắc cũng góp phần tạo trải nghiệm học tập tốt hơn cho các cháu. Câu chuyện của gia đình anh cho thấy nhiều phụ huynh đang phải tự xoay xở bằng những giải pháp đắt đỏ, chỉ vì sách cần thiết chưa thể đến tay học sinh. Theo phản ánh được báo Dân trí ghi nhận, phần lớn phụ huynh trong tình thế này chọn in hoặc photocopy sách, vở cho con, dù hiểu đó chỉ là phương án tạm thời. Họ lo giấy kém chất lượng khiến học sinh khó viết, đặc biệt ở những khối lớp đang yêu cầu dùng bút mực, đồng thời sợ các em mặc cảm khi sử dụng sách photocopy. Nếu chọn in màu trên giấy tốt, gia đình lại phải trả khoản tiền đáng kể, trong bối cảnh chi phí in nhiều khi gần bằng hoặc vượt giá sách nguyên bộ. Khảo sát của phóng viên Dân trí tại một số cơ sở in ấn, photocopy ở Nghệ An cho thấy giá in màu dao động từ 3.000 đến 3.500 đồng mỗi tờ. Một cuốn Tiếng Việt lớp 4, tập 1, dày 148 trang cả bìa, có thể khiến phụ huynh tốn hơn 200.000 đồng khi in màu, trong khi giá nguyên bộ sách giáo khoa lớp 4 là 362.000 đồng. Vì vậy, không ít gia đình chỉ in tạm 15 đến 20 trang, hy vọng các đơn vị liên quan sớm bổ sung đủ sách giáo khoa và vở bài tập cho học sinh. Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cho biết đến ngày 3/9 đã hoàn thành phát hành 228 triệu bản sách giáo khoa cùng 84 triệu bản sách bài tập và sách tham khảo. Số sách giáo khoa đã cung ứng vượt kế hoạch ban đầu, còn lượng đặt hàng đạt hơn 150%, trong khi tháng 9 tiếp tục in bổ sung khoảng 17 triệu bản theo nhu cầu thực tế. Nhà xuất bản nói quy trình sản xuất được đẩy lên tốc độ cao nhất trong thời gian cho phép, nhưng vẫn phải tuân thủ quy định về đấu thầu, in ấn và chuẩn bị nguồn dự phòng phục vụ khắc phục thiên tai, bão lũ.

Xem thêm tại Dân Trí