Mỹ có kế hoạch mở lại một căn cứ quân sự cũ từ thời Chiến tranh Lạnh ở miền nam Greenland, và thiết lập sự hiện diện quân sự tại một căn cứ ở bờ biển phía đông - nơi hiện do lực lượng tuần tra của Đan Mạch sử dụng. Tổng thống Donald Trump: Greenland nên được Mỹ kiểm soát Mỹ tính chuyện rút bớt quân ...
Tiền đồn quân sự Mestersvig tại Mestersvig (Greenland). (Ảnh: Reuters)
Các nguồn tin của Reuters cho biết, hai địa điểm Mỹ muốn đặt căn cứ quân sự là Narsarsuaq - nơi dân số đã giảm xuống chỉ còn vài chục người kể từ khi Mỹ đóng cửa căn cứ quân sự Bluie West One vào những năm 1950, và Mestersvig - một tiền đồn quân sự hiện đang được Đội Tuần tra Sirius, một đơn vị đặc nhiệm của Đan Mạch - sử dụng.
Các căn cứ này được mở lại theo một thỏa thuận dự kiến được Mỹ, Đan Mạch và Greenland ký kết tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ở New York ngày 22/9. Nội dung thỏa thuận chưa được công bố và các chi tiết vẫn chưa được chốt lại cho đến khi văn bản chính thức được ký kết.
Đan Mạch cho biết, thỏa thuận này đặt vấn đề an ninh tại Bắc Cực dưới sự giám sát của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), thay vì chỉ để Mỹ và Đan Mạch tự đảm nhiệm.
Thỏa thuận được đưa ra sau nhiều tháng chịu áp lực từ Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông Trump từ lâu đã bày tỏ mong muốn để Mỹ kiểm soát Greenland và không loại trừ khả năng sử dụng biện pháp quân sự hoặc kinh tế để thâu tóm vùng lãnh thổ bán tự trị này của Đan Mạch.
Mong muốn của ông Trump đã châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng ngoại giao trong nội bộ NATO, đồng thời thúc đẩy Đan Mạch và Greenland bước vào các cuộc đàm phán với Washington nhằm xoa dịu áp lực.
Trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh, Mỹ từng duy trì 17 cơ sở quân sự cùng hơn 10.000 nhân sự tại Greenland. Ngày nay, chỉ còn lại Căn cứ Không gian Pituffik với khoảng 150 quân nhân Mỹ.
Kế hoạch mở lại căn cứ Narsarsuaq ở miền Nam và thiết lập sự hiện diện quân sự tại tiền đồn Mestersvig thuộc bờ biển phía Đông Greenland đánh dấu bước ngoặt lớn trong chiến lược Bắc Cực của Mỹ. Thỏa thuận ba bên dự kiến được Washington, Copenhagen và Nuuk ký kết tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc ở New York ngày 22/9 nhằm đưa an ninh khu vực này vào khuôn khổ giám sát của NATO. Đây là động thái củng cố vị thế chiến lược của Mỹ sau giai đoạn thu hẹp hiện diện quân sự tại đảo băng này kể từ thời kỳ Chiến tranh Lạnh.
Động thái quân sự mới diễn ra sau nhiều tháng sức ép gia tăng từ Tổng thống Donald Trump, người liên tục bày tỏ mong muốn kiểm soát vùng lãnh thổ bán tự trị thuộc Đan Mạch. Những tuyên bố cứng rắn cùng khả năng áp dụng biện pháp kinh tế hay quân sự từ Washington từng châm ngòi cho cuộc khủng hoảng ngoại giao nghiêm trọng trong nội bộ NATO. Việc Đan Mạch và Greenland chấp nhận đàm phán mở lại các căn cứ được xem là giải pháp nhằm xoa dịu áp lực ngoại giao từ phía Mỹ.
Trong quá khứ, Mỹ từng duy trì tới 17 cơ sở quân sự cùng hơn 10.000 quân nhân tại Greenland trước khi cắt giảm xuống chỉ còn duy nhất Căn cứ Không gian Pituffik với khoảng 150 nhân sự như hiện nay. Việc tái khởi động căn cứ Narsarsuaq, nơi đã đóng cửa từ những năm 1950, cùng việc hiện diện tại tiền đồn Mestersvig do Đội Tuần tra Sirius của Đan Mạch quản lý sẽ gia tăng đáng kể dấu chân quân sự của Mỹ. Việc chính thức hóa thỏa thuận an ninh này hứa hẹn làm thay đổi sâu sắc cục diện địa chính trị tại vùng cực Bắc trong thời gian tới.
