Ngập sâu ở Đồng Nai: Tháo dỡ cầu tạm phục vụ làm cao tốc Biên Hoà - Vũng Tàu
Nguồn ảnh: Tiền Phong
Sau những trận mưa lớn khiến nhiều khu dân cư tại phường Phước Tân, TP Đồng Nai ngập sâu, cơ quan chức năng đã rà soát hệ thống thoát nước liên quan dự án cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu. Chủ đầu tư yêu cầu tháo dỡ cầu tạm phục vụ thi công bắc qua sông Buông trước ngày 30/9, đồng thời kiểm tra lại khả n...
Ngày 26/9, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông TP Đồng Nai có báo cáo gửi UBND TP .Đồng Nai về tình trạng ngập tại khu dân cư phường Phước Tân, khu vực nằm sát tuyến cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu.
Người dân gần sông Buông đoạn qua phường Phước Tân bì bõm đi làm sau trận mưa lớn
Theo báo cáo, đoạn cao tốc đi qua tổ 9B1 nằm cách bờ phải sông Buông khoảng 30-200m và cắt qua một con suối nhỏ tại Km1+950. Đây là khu vực tiếp nhận nước từ lưu vực qua khu dân cư.
Trước đó, vào tháng 6/2025, chủ đầu tư cùng các đơn vị tư vấn, nhà thầu và đại diện người dân tổ 9B1 đã kiểm tra thực tế khu vực này. Kết quả cho thấy cao độ đáy cống theo thiết kế tương đồng với cao độ đáy suối, phù hợp với hiện trạng thoát nước.
Tuy nhiên, tại vị trí cầu vượt sông Buông ở Km2+574, nhà thầu đang sử dụng một cầu tạm dài 24m, tải trọng 60 tấn để vận chuyển vật liệu phục vụ thi công gói thầu số 18.
Chiếc cầu tạm bắc qua sông Buông nhà thầu sử dụng để phục vụ thi công cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu
Theo Ban Quản lý dự án, cầu tạm và các mố cầu có khả năng làm thu hẹp cục bộ mặt cắt thoát nước trong thời gian tồn tại.
“Qua rà soát hồ sơ và kiểm tra hiện trường, bước đầu xác định cống ngang và cầu vượt sông Buông được thiết kế, thi công theo hồ sơ đã được phê duyệt”, báo cáo nêu.
Trước tình hình trên, chủ đầu tư yêu cầu nhà thầu tháo dỡ cầu tạm, toàn bộ vật liệu tại mố cầu và hoàn trả hiện trạng lòng sông Buông chậm nhất ngày 30/9.
Đồng thời, Ban Quản lý dự án sẽ tổ chức đo đạc mặt cắt thoát nước trước và sau cao tốc, đánh giá khả năng thoát nước thực tế của cống tại Km1+950 so với lưu lượng lũ thiết kế để có cơ sở đề xuất phương án xử lý.
Theo cơ quan chức năng, tình trạng ngập tại các tổ 9B1, 9A, 9B và 9C thuộc khu phố Hương Phước, phường Phước Tân đã xảy ra trong nhiều năm, trước thời điểm triển khai dự án cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu.
Năm 2008, một trận lũ lớn khiến khu dân cư ngập sâu từ 1,5-2m. Những năm 2016, 2019 và 2022, khu vực này tiếp tục xảy ra ngập.
Lực lượng chức năng phường Phước Tân rào chắn, cảnh báo nước lũ đoạn qua cầu tạm.
Đáng chú ý, trong tháng 10/2024, nhiều khu vực bị ngập sâu 1-1,7m, thời gian ngập kéo dài tới 48 giờ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc đi lại, sinh hoạt của người dân.
Qua rà soát, Ban Quản lý dự án nhận định nguyên nhân ngập không chỉ liên quan đến lượng mưa lớn mà còn xuất phát từ nhiều yếu tố của hệ thống sông, suối và địa hình khu vực.
Trong đó, sông Buông được xác định là một trong những yếu tố quan trọng. Lòng sông hiện bị bồi lắng, dòng chảy bị thu hẹp. Đoạn sông qua phường Phước Tân có địa hình quanh co, liên tục thay đổi và nằm ở khu vực cuối nguồn trước khi đổ ra sông Đồng Nai.
Trong khi đó, khu dân cư Hương Phước nằm ở vùng trũng thấp so với các khu vực xung quanh.
Sông Buông với lưu lượng nước tràn về qua phường Phước Tân ra sông Đồng Nai là tương đối lớn đặc biệt vào mùa mưa.
Tại khu vực thượng lưu, đoạn sông qua khu vực mỏ đá Tân Cang 7 được cho là có lòng sông nông, đất bồi lắng và cây cối xâm lấn, làm cản trở dòng chảy. Khi xuất hiện mưa lớn, nước sông có thể tràn bờ, chảy qua khu dân cư rồi dồn về khu vực tổ 9B1.
Ở phía hạ lưu, khu vực Quốc lộ 51 có mặt cắt dòng chảy bị thu hẹp khiến nước thoát chậm. Khi mực nước sông Buông dâng cao, nước có thể chảy ngược vào khu dân cư.
Cùng với đó, khi các hồ chứa nước ở thượng nguồn xả lũ, lưu lượng nước đổ về sông Buông tăng nhanh, vượt khả năng tiêu thoát của lòng sông hiện trạng.
Đề xuất hơn 4.300 tỷ đồng cải tạo sông Buông
Theo Ban Quản lý dự án, để xử lý tình trạng ngập cần thực hiện đồng thời nhiều giải pháp thay vì chỉ tập trung vào một điểm.
Trước mắt, các đơn vị liên quan được đề nghị khơi thông dòng chảy, xử lý đất bồi lắng, phát quang cây cối xâm lấn lòng sông và cải thiện hệ thống thoát nước trong khu dân cư.
Người dân phường Phước Tân mong cơ quan chức năng sớm khắc phục tình trạng ngập để yên tâm sinh sống, sản xuất.
Đối với dự án cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, việc tháo dỡ cầu tạm và kiểm tra lại khả năng thoát nước của cống ngang tại Km1+950 được xem là những bước cần thiết nhằm loại bỏ các yếu tố có thể ảnh hưởng đến dòng chảy trong quá trình thi công.
Về lâu dài, Ban Quản lý dự án đề xuất cải tạo, mở rộng gần 6,9km sông Buông và xây dựng mới, cải tạo khoảng 2,9km rạch Bà Bướm. Tổng mức đầu tư dự kiến hơn 4.300 tỷ đồng.
Đơn vị kiến nghị bố trí nguồn vốn đầu tư công trong giai đoạn 2026-2030 để triển khai các dự án này. Ngoài ra, tổ chức kiểm tra liên ngành nhằm đánh giá đầy đủ nguyên nhân, xác định trách nhiệm của các bên liên quan nếu có, đối với tình trạng ngập tại khu dân cư phường Phước Tân.
Cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu cắt qua sông Buông, khu dân cư phường Phước Tân
Như Tiền Phong đã đưa tin, những ngày qua, mưa lớn tại TP. Đồng Nai khiến nhiều khu dân cư, tuyến đường bị ngập sâu. Tại khu phố Hương Phước, các tổ 9B1, 9A, 9B và 9C nằm cạnh sông Buông tiếp tục chịu ảnh hưởng nặng, gây xáo trộn đời sống người dân. Qua rà soát bước đầu, tình trạng ngập tại khu vực này là tổng hợp của nhiều yếu tố, từ mưa lớn, địa hình vùng trũng, dòng chảy sông Buông bị hạn chế đến hệ thống thoát nước và các công trình đang phục vụ thi công cao tốc Biên Hoà- Vũng Tàu.
Ngày 26/9, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông TP Đồng Nai báo cáo UBND TP Đồng Nai về tình trạng ngập tại khu dân cư phường Phước Tân, sát tuyến cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu. Sau những trận mưa lớn, người dân sống gần sông Buông phải bì bõm lội nước đi làm, trong bối cảnh khu vực này vốn nhiều năm đối mặt với ngập sâu kéo dài. Vấn đề được chú ý hơn khi nhà thầu đang sử dụng một cầu tạm bắc qua sông Buông để vận chuyển vật liệu thi công gói thầu số 18 của dự án cao tốc.
Theo báo cáo, đoạn cao tốc đi qua tổ 9B1 nằm cách bờ phải sông Buông khoảng 30-200m, đồng thời cắt qua một con suối nhỏ tại Km1+950. Con suối này tiếp nhận nước từ lưu vực chảy qua khu dân cư, vì vậy khả năng tiêu thoát tại khu vực có ý nghĩa trực tiếp đối với tình trạng ngập. Hồi tháng 6/2025, chủ đầu tư, đơn vị tư vấn, nhà thầu cùng đại diện người dân tổ 9B1 đã kiểm tra thực tế và nhận thấy cao độ đáy cống theo thiết kế tương đồng đáy suối hiện hữu.
Kết quả kiểm tra khi đó cho thấy phương án cống ngang phù hợp với hiện trạng thoát nước tại vị trí được khảo sát, theo nội dung báo cáo của Ban Quản lý dự án. Tuy nhiên, tại vị trí cầu vượt sông Buông ở Km2+574, nhà thầu đang dùng một cầu tạm dài 24m, có tải trọng 60 tấn, phục vụ vận chuyển vật liệu. Cầu tạm cùng các mố cầu có khả năng làm thu hẹp cục bộ mặt cắt thoát nước trong thời gian công trình tồn tại, dù cống ngang và cầu vượt được xác định thi công theo hồ sơ phê duyệt.
Trước tình hình đó, chủ đầu tư yêu cầu nhà thầu tháo dỡ cầu tạm, di chuyển toàn bộ vật liệu tại các mố cầu và hoàn trả hiện trạng lòng sông Buông chậm nhất ngày 30/9. Đây là động thái nhằm loại bỏ một yếu tố có thể ảnh hưởng dòng chảy, đồng thời tạo điều kiện đánh giá chính xác hơn khả năng tiêu thoát của khu vực. Ban Quản lý dự án cũng sẽ đo đạc mặt cắt thoát nước trước và sau cao tốc, sau đó so sánh năng lực thực tế của cống tại Km1+950 với lưu lượng lũ thiết kế.
Theo cơ quan chức năng, ngập tại các tổ 9B1, 9A, 9B và 9C thuộc khu phố Hương Phước, phường Phước Tân, đã xuất hiện nhiều năm trước khi dự án cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu được triển khai. Năm 2008, một trận lũ lớn từng khiến khu dân cư chìm trong nước từ 1,5-2m, còn các năm 2016, 2019 và 2022 tiếp tục ghi nhận những đợt ngập đáng kể. Riêng tháng 10/2024, nhiều khu vực ngập sâu 1-1,7m trong khoảng thời gian kéo dài tới 48 giờ, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt và việc đi lại.
Ban Quản lý dự án nhận định nguyên nhân ngập không chỉ đến từ lượng mưa lớn, mà còn liên quan đồng thời đến hệ thống sông, suối và đặc điểm địa hình của toàn khu vực. Sông Buông là một yếu tố quan trọng, bởi lòng sông đang bồi lắng, dòng chảy bị thu hẹp, trong khi đoạn qua phường Phước Tân quanh co, thay đổi liên tục và nằm ở cuối nguồn trước khi đổ vào sông Đồng Nai. Khu dân cư Hương Phước lại nằm ở vùng trũng thấp, khiến nước từ nhiều hướng dễ dồn về khi mưa lớn hoặc mực nước sông tăng cao.
Ở thượng lưu, đoạn sông qua khu vực mỏ đá Tân Cang 7 được cho là có lòng sông nông, nhiều đất bồi lắng và cây cối xâm lấn, qua đó cản trở dòng chảy tự nhiên. Khi mưa lớn xuất hiện, nước có thể tràn bờ, chảy qua khu dân cư rồi dồn về khu vực tổ 9B1, tạo áp lực lớn lên hệ thống tiêu thoát. Về hạ lưu, mặt cắt dòng chảy tại khu vực Quốc lộ 51 bị thu hẹp, khiến nước thoát chậm và có thể chảy ngược vào khu dân cư khi sông Buông dâng cao.
Tình trạng còn phức tạp hơn trong những thời điểm hồ chứa nước ở thượng nguồn xả lũ, bởi lưu lượng đổ về sông Buông có thể tăng nhanh, vượt khả năng tiêu thoát của lòng sông hiện trạng. Ban Quản lý dự án cho rằng cần triển khai đồng thời nhiều giải pháp, gồm khơi thông dòng chảy, xử lý đất bồi lắng, phát quang cây cối lấn chiếm lòng sông và cải thiện hệ thống thoát nước trong khu dân cư. Trong khi chờ các phương án lâu dài, người dân Phước Tân mong cầu tạm sớm được tháo dỡ, dòng sông được khơi thông và nguy cơ ngập được giảm bớt để yên tâm sinh sống, sản xuất.
Theo Tiền Phong, để xử lý căn cơ, các cơ quan liên quan từng đề xuất nguồn kinh phí hơn 4.300 tỷ đồng cải tạo sông Buông, cho thấy quy mô vấn đề vượt xa phạm vi riêng của dự án cao tốc. Trước mắt, việc tháo dỡ cầu tạm và kiểm tra lại cống ngang tại Km1+950 sẽ cung cấp thêm cơ sở thực tế cho việc đánh giá, đề xuất phương án xử lý tiếp theo. Kết quả đo đạc, rà soát sẽ giúp phân định rõ hơn tác động của công trình cao tốc trong tổng thể các nguyên nhân gây ngập, thay vì quy trách nhiệm cho một yếu tố duy nhất.
