Nghi còn 80-90 liệt sĩ ở cứ điểm Cồn Tiên, nơi 173 chiến sĩ hy sinh
Nguồn ảnh: Dân Trí
(Dân trí) - Trên cơ sở đối chiếu các nguồn thông tin, cơ quan chức năng nghi vấn còn 80-90 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm kiếm, quy tập tại khu vực Cồn Tiên (Quảng Trị), nơi diễn ra trận đánh năm 1967.
Ngày 9/9, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh Quảng Trị tổ chức hội thảo xác minh, kết luận thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ tại khu vực Cồn Tiên, xã Cồn Tiên (Quảng Trị).
Ông Lê Văn Bảo, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh Quảng Trị, thông tin giai đoạn 1965-1968, Cồn Tiên là một trong những cứ điểm có vị trí đặc biệt quan trọng trên tuyến Đường 9 - Bắc Quảng Trị. Trước hệ thống phòng thủ kiên cố của địch, quân và dân ta liên tục tổ chức các hoạt động chiến đấu, từng bước làm suy yếu và vô hiệu hóa căn cứ đối phương.
Hội thảo xác minh, kết luận thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ tại khu vực Cồn Tiên, xã Cồn Tiên, tỉnh Quảng Trị (Ảnh: Xuân Diện).
Đại tá Trương Viết Hải, Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Trị, cho biết Cồn Tiên là một trong những điểm chốt kiên cố nhất trong hệ thống hàng rào phòng thủ của Mỹ - ngụy. Qua xác minh các nguồn tư liệu, nhân chứng, khu vực núi Cồn Tiên có 173 bộ đội Việt Nam hy sinh trong trận đánh ngày 8/5/1967, được chôn tập thể.
Nhân chứng từng trực tiếp tham gia chốt giữ căn cứ Cồn Tiên thông tin thi thể các liệt sĩ được chôn ở 2 đường hào chạy theo hướng Bắc - Nam, dài 60m, rộng 2-2,5m, sâu 2-2,5m. Vị trí chôn cất là bãi trực thăng dã chiến, gần đó có một xe tăng bị cháy, nằm về hướng Đông Nam của căn cứ Cồn Tiên.
Nhiều năm qua, với nỗ lực của lực lượng chức năng cùng sự hỗ trợ của người dân, nhân chứng lịch sử, 93 hài cốt liệt sĩ đã được tìm thấy ở khu vực Cồn Tiên và đưa về an táng tại nghĩa trang liệt sĩ. Qua nhiều nguồn tài liệu, lời kể của nhân chứng và kết quả khảo sát, cơ quan chức năng nghi vấn còn 80-90 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm kiếm, quy tập ở Cồn Tiên.
Lực lượng chức năng khảo sát khu vực nghi có hài cốt liệt sĩ ở xã Cồn Tiên, tỉnh Quảng Trị (Ảnh: Hoàng Cuối).
Trước đó vào đầu tháng 8, tổ công tác radar xuyên đất thuộc Viện thiết kế, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật, Bộ Quốc phòng đã khảo sát 8 vị trí tại khu vực Cồn Tiên. Kết quả cho thấy những vùng xáo trộn có kích thước, độ sâu và đặc điểm khác nhau. Tổ công tác kiến nghị khảo sát, thăm dò tại các vị trí nghi vấn để xác định rõ dấu hiệu bất thường dưới lòng đất.
Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh Quảng Trị thống nhất tiếp tục mở rộng tìm kiếm hài cốt tại khu vực Cồn Tiên. Quá trình triển khai phải bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu xác minh lịch sử và tìm kiếm theo tinh thần “dễ làm trước, khó làm sau, thận trọng, tỉ mỉ”.
Việc tìm kiếm thực hiện đầy đủ việc ghi hình, lập sơ đồ, niêm phong, bảo quản và lưu trữ các di vật, mẫu vật, dấu tích lịch sử trong quá trình khảo sát, quy tập theo đúng quy định, bảo đảm phục vụ lâu dài công tác xác minh, nghiên cứu lịch sử và xác minh thông tin liệt sĩ.
Ngày 9/9, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tỉnh Quảng Trị tổ chức hội thảo về những liệt sĩ, mộ liệt sĩ tại khu vực Cồn Tiên, xã Cồn Tiên.
Theo thông tin được báo Dân Trí đăng tải, hội thảo nhằm xác minh, đối chiếu tư liệu và lời kể nhân chứng, từ đó làm rõ thêm những dấu tích còn lại sau các trận đánh ác liệt tại địa bàn này.
Cồn Tiên hiện được nhận định có thể vẫn còn 80-90 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm kiếm, quy tập, dù nhiều năm qua lực lượng chức năng đã liên tục triển khai các đợt khảo sát.
Ông Lê Văn Bảo, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị và Trưởng ban Chỉ đạo, cho biết giai đoạn 1965-1968, Cồn Tiên giữ vị trí đặc biệt quan trọng trên tuyến Đường 9 - Bắc Quảng Trị.
Đây từng là một trong những cứ điểm phòng thủ lớn, nơi quân và dân ta liên tục tổ chức chiến đấu nhằm từng bước làm suy yếu, vô hiệu hóa hệ thống căn cứ của đối phương.
Địa hình cùng hệ thống phòng thủ kiên cố khiến mỗi trận đánh tại Cồn Tiên diễn ra khốc liệt, để lại nhiều mất mát, đồng thời gây khó khăn cho công tác tìm kiếm sau chiến tranh.
Đại tá Trương Viết Hải, Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Trị, xác nhận Cồn Tiên là một trong những điểm chốt kiên cố nhất thuộc hệ thống hàng rào phòng thủ của Mỹ - ngụy.
Qua đối chiếu nhiều nguồn tư liệu, nhân chứng và thông tin lịch sử, cơ quan chức năng xác định khu vực núi Cồn Tiên có 173 bộ đội Việt Nam hy sinh trong trận đánh ngày 8/5/1967.
Những người đã ngã xuống được cho là chôn tập thể, trong điều kiện chiến trường khẩn trương, hiểm nguy và không thể tổ chức an táng riêng từng liệt sĩ.
Một nhân chứng từng trực tiếp tham gia chốt giữ căn cứ Cồn Tiên kể rằng thi thể các liệt sĩ được chôn trong hai đường hào chạy theo hướng Bắc - Nam.
Hai đường hào này dài khoảng 60m, rộng từ 2m đến 2,5m, sâu từ 2m đến 2,5m, tạo thành khu vực chôn cất tập thể giữa địa bàn chiến sự.
Vị trí được mô tả là bãi trực thăng dã chiến, gần một xe tăng bị cháy và nằm về hướng Đông Nam của căn cứ Cồn Tiên.
Trong nhiều năm, lực lượng chức năng đã phối hợp người dân và các nhân chứng lịch sử tổ chức tìm kiếm tại nhiều khu vực thuộc Cồn Tiên.
Kết quả, 93 hài cốt liệt sĩ được phát hiện, sau đó đưa về an táng tại các nghĩa trang liệt sĩ theo quy định.
Con số này là kết quả đáng ghi nhận, nhưng cũng cho thấy khả năng vẫn còn nhiều đồng đội của họ nằm lại dưới lòng đất, chưa được trở về với đồng đội và gia đình.
Từ các tài liệu lưu trữ, lời kể nhân chứng và kết quả khảo sát thực địa, cơ quan chức năng nghi vấn còn khoảng 80-90 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm kiếm, quy tập tại Cồn Tiên.
Đầu tháng 8, tổ công tác radar xuyên đất thuộc Viện thiết kế, Tổng cục Hậu cần - Kỹ thuật, Bộ Quốc phòng đã khảo sát tám vị trí được cho là có dấu hiệu cần tiếp tục kiểm tra.
Kết quả bước đầu ghi nhận những vùng xáo trộn dưới lòng đất, với kích thước, độ sâu và đặc điểm khác nhau, chưa đủ cơ sở kết luận ngay về hài cốt.
Tổ công tác kiến nghị tiếp tục khảo sát, thăm dò các vị trí nghi vấn nhằm xác định rõ hơn những dấu hiệu bất thường dưới lòng đất.
Trên cơ sở đó, Ban Chỉ đạo tỉnh Quảng Trị thống nhất mở rộng hoạt động tìm kiếm hài cốt liệt sĩ tại khu vực Cồn Tiên trong thời gian tới.
Cách làm được xác định là ưu tiên những nơi thuận lợi trước, sau đó xử lý các vị trí khó khăn hơn, với yêu cầu thận trọng, tỉ mỉ và phù hợp thực địa.
Trong toàn bộ quá trình khảo sát, tìm kiếm và quy tập, lực lượng chức năng phải ghi hình, lập sơ đồ, niêm phong, bảo quản và lưu trữ đầy đủ di vật, mẫu vật cùng các dấu tích lịch sử.
Những yêu cầu này giúp bảo đảm thông tin thu thập được phục vụ lâu dài cho việc xác minh danh tính liệt sĩ, nghiên cứu lịch sử và đối chiếu với hồ sơ liên quan.
Việc mở rộng tìm kiếm tại Cồn Tiên không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn, mà còn thể hiện trách nhiệm tri ân những người đã hy sinh vì độc lập, thống nhất của đất nước.