Người dân vùng sạt lở xây nhà tiền tỷ, thoát cảnh “ăn ngủ không yên”

Tại khu tái định cư ở hẻm đường Lê Hồng Phong, thôn Gia Lâm, xã Ia Ly, tỉnh Gia Lai, những căn nhà khang trang trị giá hàng tỷ đồng đang dần thay thế nỗi bất an kéo dài. Khung cảnh mới khiến nhiều người trầm trồ, bởi chỉ cách đó khoảng 700m, khu vực sạt lở từng liên tục uy hiếp nhà cửa, đất đai và cuộc sống của người dân. Theo Dân Trí, đây là nơi địa phương bố trí cho các hộ bị ảnh hưởng, giúp họ có chỗ ở an toàn hơn trước mùa mưa bão. Ông Rơ Châm Tâm, Phó Chủ tịch UBND xã Ia Ly, cho biết khu vực cuối đường Lê Hồng Phong có sáu hộ dân chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi sạt lở. Trong số này, năm hộ được cấp đất tại khu tái định cư, mỗi gia đình được bố trí khoảng 500m2 để chủ động xây dựng căn nhà phù hợp điều kiện sinh hoạt. Nhà nước đồng thời hỗ trợ chi phí xây dựng, bồi thường phần diện tích đất bị thiệt hại, còn hộ dân tự lựa chọn quy mô và cách hoàn thiện công trình. Hộ dân còn lại đang sở hữu một lô đất khác trên địa bàn nên không nhận đất tái định cư, nhưng vẫn được hỗ trợ chi phí xây dựng và bồi thường diện tích bị sạt lở theo quy định. Chính sách này giúp các gia đình từng sống trong vùng nguy hiểm có thêm điều kiện ổn định cuộc sống, thay vì tiếp tục thấp thỏm mỗi khi mây đen kéo đến. Những căn nhà mới vì thế không chỉ có giá trị vật chất, mà còn đánh dấu bước chuyển từ cảnh tạm bợ, lo âu sang một nơi ở an toàn và chủ động hơn. Nhiều tháng qua, ông Trần Đệ, 63 tuổi, cùng vợ tất bật phụ thợ hoàn thiện căn nhà mới tại khu tái định cư xã Ia Ly. Gia đình ông từng sở hữu hơn 2ha đất trồng cao su, cà phê và cây ăn trái ở cuối đường Lê Hồng Phong, nhưng sạt lở đã lấy đi hơn 2.000m2 đất cùng khoảng 200 cây cà phê. Sau khi được hỗ trợ, bồi thường hơn 600 triệu đồng và cấp khoảng 500m2 đất, vợ chồng ông dùng thêm tiền tích góp để xây căn nhà trị giá 1,2 tỷ đồng. Với ông Đệ, căn nhà mới có thể xem là thành quả lớn sau những mất mát do thiên tai gây ra, đồng thời mang lại cảm giác yên tâm mà gia đình từng thiếu trong thời gian dài. Ông cho biết gia đình rất phấn khởi khi có nơi ở khang trang, quan trọng hơn là mọi người có thể ngủ ngon, không còn lo sạt lở tràn vào mỗi đêm mưa lớn. Niềm vui ấy hiện rõ trong nhịp xây dựng khẩn trương, khi các hộ dân đang cố gắng hoàn thành nhà cửa để sớm chuyển hẳn khỏi khu vực nguy hiểm. Sau gần bảy tháng thi công, căn nhà nằm ở vị trí hai mặt tiền của ông Nguyễn Xuân Trường, 57 tuổi, cũng đã hoàn thành tại khu tái định cư. Gia đình ông được hỗ trợ, bồi thường tổng cộng hơn 530 triệu đồng, sau đó phải vay mượn thêm để xây căn nhà khoảng 1,5 tỷ đồng phù hợp với số lượng thành viên đông. Trước đây, sống sát vùng sạt lở khiến gia đình ông luôn thấp thỏm, đặc biệt trong những đêm mưa lớn, nên họ nhanh chóng đồng thuận khi địa phương vận động di dời. Trong số các hộ bị ảnh hưởng, gia đình ông Lê Văn Yên, 67 tuổi, chịu thiệt hại nặng khi căn nhà khang trang mới xây vài năm bị sạt lở ăn gần như toàn bộ. Tuy nhiên, vì công trình được xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp, gia đình ông không được bồi thường giá trị căn nhà, mà chỉ nhận hỗ trợ chi phí di chuyển và 500m2 đất mới. UBND xã Ia Ly đang đề xuất UBND tỉnh Gia Lai xem xét thu hồi, bồi thường hơn 2ha đất nông nghiệp của gia đình ông Yên bị thiệt hại do sạt lở. Tại đoạn cuối đường Lê Hồng Phong, những vết nứt và phần đất bị cuốn trôi cho thấy thiên tai vẫn là mối đe dọa chưa thể xem nhẹ. Địa phương đã đặt biển cảnh báo, cấm người dân lưu thông qua khu vực nguy hiểm, đồng thời phối hợp với đơn vị thủy điện xây dựng phương án mở tuyến đường mới. Như Dân Trí từng thông tin, tuyến đường này nhiều năm liên tục sạt lở sau các trận mưa, xẻ đôi mặt đường và “nuốt chửng” đất nông nghiệp cùng nhà cửa, khiến việc tái định cư trở nên cấp thiết.