
Chị Nguyễn Hoàng Kim Ngân (ngụ phường Thủ Đức, TP.HCM) vất vả đi lại ở hẻm 84, đường số 11 tối 30-9 - Ảnh: CHÂU TUẤN
Theo các báo cáo vừa cập nhật, lượng mưa đo được tại trạm Dương Văn Cam (TP Thủ Đức cũ, TP.HCM) chiều tối 30-9 khoảng hơn 113mm. Lượng nước lớn đổ xuống trong thời gian ngắn khiến nhiều khu vực ngập nhanh.
Khu dân cư quanh đường số 11 cũng có đặc điểm thấp hơn rạch Thủ Đức. Trong khi đó, mực nước rạch có thể ngập tới 1,6m, còn cao độ bờ bao hiện hữu khoảng 1,4m.
Thời điểm xảy ra ngập, đơn vị quản lý thủy lợi đã chủ động mở cống kiểm soát triều rạch Thủ Đức để tiêu thoát nước.
Trong điều kiện này, bờ bao là tuyến ngăn cách giữa nguồn nước bên ngoài và khu dân cư. Do đó, chỉ cần một đoạn bờ bao bị thấp, hư hỏng hoặc bị vỡ, nước rạch có thể vượt qua điểm đó và tràn vào khu vực thấp phía trong.
Đặc biệt, nếu khoảng hở nằm ngay sát khu dân cư, lượng nước từ rạch có thể vào đột ngột so với việc nước chỉ dâng do mưa.
Một yếu tố khác là khả năng tiêu thoát nước của khu vực. Theo tìm hiểu của Tuổi Trẻ, đoạn đường số 11 từ cầu Nhà Trà đến đường số 2 hiện chưa có hệ thống thoát nước. Hẻm 84 có hệ thống thoát nước dẫn trực tiếp ra sông Sài Gòn, còn hẻm 114 thoát qua một nhánh rạch nhỏ ra sông.
Khi mực nước bên ngoài thấp, nước trong khu dân cư có thể theo các hướng này thoát ra sông. Nhưng khi sông Sài Gòn và rạch Thủ Đức cùng dâng cao, chênh lệch mực nước trong và ngoài khu vực giảm, khả năng tiêu thoát cũng bị ảnh hưởng (có thể sử dụng máy bơm nhưng không đáng kể - PV).
Một vấn đề khác, giả định nếu mực nước bên ngoài tiếp tục cao hoặc trường hợp cống phải đóng để hạn chế nước từ ngoài vào, cống tắc nghẽn... nước mưa trong khu dân cư sẽ khó thoát nhanh, nhất là tại những khu vực chưa có hệ thống thoát nước riêng hoặc máy bơm.

Vị trí khu dân cư đường số 11 bao quanh là rạch Thủ Đức, rạch Nhà Trà - Ảnh: CHÂU TUẤN
Đại diện UBND phường Thủ Đức cho biết nguyên nhân ban đầu do mưa lớn kết hợp triều cường, cùng một số vấn đề tại hệ thống cống và khu vực bờ rạch.
UBND phường Thủ Đức cùng Sở Xây dựng và các đơn vị liên quan đã và đang rà soát thêm, xác định các nguyên nhân và giải pháp khắc phục.
Trong khi chờ kết luận chính thức, hàng trăm nhà dân khu vực đường số 11 vẫn có thể xảy ra ngập vì thời tiết liên tục có mưa.

Rạch Thủ Đức khu vực quanh khu dân cư đường số 11 - Ảnh: CHÂU TUẤN

Đến sáng hôm sau (1-10) khu dân cư đường số 11 vẫn còn ngập nhiều chỗ - Ảnh: CHÂU TUẤN

Vị trí dự án cải tạo rạch Thủ Đức - Ảnh: Sở Xây dựng TP.HCM
Cải tạo rạch Thủ Đức, giải quyết ngập đường số 11
Những vấn đề về thoát nước tại khu vực đường số 11 cũng nằm trong phạm vi được tính đến khi cải tạo rạch Thủ Đức.
Mới đây, HĐND TP.HCM đã thông qua chủ trương đầu tư dự án với tổng mức đầu tư 5.124 tỉ đồng. Dự án cải tạo khoảng 3km rạch Thủ Đức và rạch Nhà Trà, nạo vét, mở rộng lòng rạch, đồng thời nâng công suất trạm bơm tại cống ngăn triều giáp sông Sài Gòn từ 7.200m³/h lên 120.000m³/h.
Hệ thống thoát nước dân sinh cũng được đầu tư đồng bộ, qua đó tăng khả năng tiêu thoát nước cho khu vực.
Hơn 23h45 đêm 30-9, PV Tuổi Trẻ có mặt ở điểm nóng: đường số 11, phường Thủ Đức, TP.HCM bỗng nhiên nửa đêm mênh mông nước. Nước tràn vào hàng trăm nhà dân, có nơi sâu hơn 1m, nhiều gia đình phải di dời trong đêm.