Giá nhựa đường khan hiếm và tăng cao khiến các nhà thầu thi công nhiều dự án giao thông trọng điểm đang đối mặt với nỗi lo tiến độ hoàn thành các hạng mục đều có thể bị ảnh hưởng.
Giá tăng vọt do thiếu nguồn cung
Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, giá nhựa đường trong 10 tháng đầu năm có xu hướng biến động theo từng tháng do chịu ảnh hưởng lớn từ biến động giá nhiên liệu (xăng, dầu) do tình hình chiến sự tại Trung Đông và tác động của các chính sách của Chính phủ.
Cụ thể, trung bình quý III/2026 khoảng 21.628 đồng/kg, tăng 4,52% so với quý II và 43,4% so với cùng kỳ 2025. Riêng tháng 9 tăng mạnh 8,04-8,4% so với tháng 8 và tiếp tục tăng mạnh vào thời điểm tháng 10/2026 với mức tăng khoảng 16,7% so với tháng 9/2026.
“Biến động tăng cao do chịu tác động trực tiếp từ giá dầu thô và các chế phẩm hóa dầu trên thị trường thế giới tăng cao trở lại do căng thẳng địa chính trị leo thang tại các khu vực sản xuất dầu mỏ chính, kết hợp với chi phí vận tải biển quốc tế và tỷ giá ngoại tệ nhập khẩu neo cao,” lãnh đạo Bộ Xây dựng đánh giá.
Đặc biệt, giá nhựa đường bình quân tháng 10/2026 trên cả nước khoảng 26.689 đồng/kg, tăng 16,7% so với tháng 9/2026 và tăng khoảng 23,4% so với giá trung bình tại quý III/2026.
Có tổng mức đầu tư 6.463 tỷ đồng, cơ bản hoàn thành và đưa vào sử dụng trong năm 2026, Dự án mở rộng đường bộ cao tốc Bắc-Nam phía Đông đoạn Cam Lộ-La Sơn đang triển khai 143 mũi thi công, nhân sự khoảng 1.123 người trải dài trên cả 3 gói thầu. Tuy nhiên, dự án vẫn gặp nhiều khó khăn trong công tác thi công khi sản lượng thi công đạt khoảng 46%, chậm khoảng 34,6%, tiềm ẩn nguy cơ không hoàn thành theo kế hoạch.
Chỉ ra nguyên nhân ngoài thời tiết, thiếu nguồn vật liệu, theo ông Chu Văn Long, Giám đốc điều hành dự án Cam Lộ-La Sơn cho biết từ thời điểm tháng 8/2026 đến nay do ảnh hưởng chiến tranh Trung Đông có hiện tượng khan hiếm về nhựa đường và giá nhựa tăng cao đột biến. Trong đó, các nhà cung cấp thông báo tháng 10/2026 dừng cung cấp nguồn nhựa Singapore, do hết nguồn làm ảnh hưởng đến tiến độ thi công hạng mục bê tông nhựa trên công trường.
“Tổng nhu cầu nhựa đường của dự án khoảng 5.900 tấn, trong đó năm 2026 dự kiến sử dụng 4.340 tấn, năm 2027 là 1.560 tấn. Mặt khác, giá nhựa đường cũng liên tục biến động, cao gấp hơn 2 lần so với trước kia (từ mức 13.000-14.000 đồng/kg, hiện đã vượt 29.000 đồng/kg). Một số nhà thầu đã đặt tiền nhưng vẫn phải chờ xếp hàng mới có.
Là nhà thầu thi công Dự án cao tốc Chợ Mới-Bắc Kạn, ông Trần Hải Đăng, Giám đốc điều hành thuộc Công ty cổ phần Đầu tư và Xây dựng giao thông Phương Thành thừa nhận tình trạng khan hiếm nhựa đường và biến động về nguồn cung, giá mua.
“Nhà thầu đã khảo sát, làm việc và ký hợp đồng nguyên tắc với một số nhà cung cấp. Dù vậy, hầu hết các đơn vị đều chưa cam kết chắc chắn về khả năng cung ứng,” ông Đăng than thở.
Đang bước vào giai đoạn thảm nhựa nền đường, Dự án mở rộng cao tốc Nội Bài-Lào Cai đoạn Yên Bái-Lào Cai cũng gặp khó trong việc thi công hạng mục này bởi các đơn vị phân phối chỉ đáp ứng được một phần nhỏ nhựa đường đặt hàng của nhà thầu.
Theo thông báo công bố giá vật liệu xây dựng hàng tháng của Sở Xây dựng tỉnh Hưng Yên, từ tháng 3-9/2026, giá nhựa đường trên địa bàn biến động mạnh, tăng từ 115-120%. Cùng đó, nguồn cung vật liệu trong năm 2026 cũng có nhiều thời điểm khan hiếm.
Phía Sở Xây dựng tỉnh Hưng Yên đánh giá đối với các dự án đã lập dự toán hoặc ký hợp đồng trước thời điểm giá vật liệu tăng, chênh lệch giữa giá trong dự toán, hợp đồng và giá mua thực tế có thể làm gia tăng chi phí, ảnh hưởng đến khả năng cân đối tài chính của nhà thầu.
Đặc biệt, với các công trình đang thi công, nếu nguồn cung không đáp ứng đúng khối lượng và thời điểm yêu cầu, kế hoạch thảm bê tông nhựa, hiệu quả huy động thiết bị và tiến độ hoàn thành các hạng mục đều có thể bị ảnh hưởng.
Bổ sung nguồn cung nhập khẩu
Nhằm tháo gỡ khó khăn về nguồn cung và biến động giá nhựa đường phục vụ thi công cho các dự án giao thông, Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) kiến nghị Bộ Tài chính xem xét, có ý kiến với Bộ Công thương và các cơ quan liên quan rà soát, đánh giá khả năng cung ứng nhựa đường của các nhà nhập khẩu, nhà sản xuất và đơn vị phân phối trong nước; có giải pháp ưu tiên điều phối kịp thời nguồn vật liệu cho các dự án cấp bách.
“Bộ Xây dựng chủ trì tổng hợp nhu cầu thực tế và tiến độ sử dụng nhựa đường của các dự án giao thông trọng điểm, phối hợp với các bộ, ngành liên quan đề xuất phương án điều phối, bổ sung nguồn cung phù hợp với mức độ cấp bách và tiến độ hoàn thành từng dự án,” lãnh đạo VEC nói.
Ngoài ra, VEC cũng đề xuất Bộ Xây dựng hướng dẫn các sở xây dựng địa phương rà soát, cập nhật, công bố chỉ số giá xây dựng sát với diễn biến thị trường, phản ánh kịp thời biến động giá nhiên liệu, nhựa đường và các vật liệu chủ yếu để tạo cơ sở thực hiện điều chỉnh giá, bảo đảm nguồn lực cho nhà thầu triển khai dự án.
Sở Xây dựng tỉnh Hưng Yên kiến nghị Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan theo dõi sát diễn biến thị trường dầu mỏ, nhựa đường và vận tải quốc tế; kịp thời cung cấp thông tin dự báo, cảnh báo nguy cơ gián đoạn nguồn cung.
Với nhu cầu nhựa đường phục vụ các dự án trong năm 2026 lên tới hơn 77.000 tấn, Sở Xây dựng thành phố Hải Phòng kiến nghị Chính phủ, Bộ Xây dựng chỉ đạo ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tăng cường kiểm tra, giám sát thị trường vật liệu xây dựng, ngăn chặn tình trạng các đơn vị cung ứng liên kết, “găm hàng, thao túng” hoặc nâng giá bất hợp lý; khuyến khích mở rộng nguồn nhập khẩu, tìm kiếm thêm các nhà sản xuất, cung ứng nhựa đường có tính cạnh tranh để giảm phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống./.
(Vietnam+)