Nhân viên bưu điện không được ký thay, nhận hộ lương hưu

Bảo hiểm xã hội Việt Nam vừa yêu cầu các cơ quan bảo hiểm xã hội tỉnh, thành phố cùng Bưu điện Việt Nam chấn chỉnh toàn diện việc chi trả lương hưu, trợ cấp và các chế độ bảo hiểm. Động thái này xuất phát từ nhiều bất cập được phát hiện trong quá trình tổ chức chi trả, đặc biệt ở khâu kiểm soát người nhận và cập nhật biến động. Theo thông tin VnExpress đăng tải, mục tiêu chính là bảo đảm tiền đến đúng người, đúng chế độ, đúng quy trình, hạn chế phát sinh sai sót. Một vấn đề được lưu ý là việc ủy quyền nhận tiền tại một số địa phương chưa được kiểm soát chặt chẽ, khiến hồ sơ đôi khi thiếu thông tin cần thiết. Có trường hợp chưa lưu đầy đủ chữ ký mẫu, hình ảnh của người hưởng hoặc người được ủy quyền, đồng thời chưa đối chiếu trọn vẹn các dữ liệu trước khi phát tiền. Những thiếu sót này làm tăng nguy cơ chi trả nhầm, gây khó khăn cho việc xác minh và thu hồi khoản tiền hưởng không đúng quy định. Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết một số nhân viên chi trả còn thực hiện những việc không thuộc quy trình, như kết hợp bán hàng, thu nợ hoặc ký nhận thay người đang hưởng chế độ. Việc nhân viên bưu điện vừa chi tiền, vừa tham gia hoạt động kinh doanh hoặc thu hồi khoản vay có thể tạo áp lực không phù hợp lên người nhận. Vì vậy, cơ quan bảo hiểm yêu cầu các đơn vị liên quan kiểm soát nghiêm từng khâu, từ xác minh danh tính đến hoàn tất chứng từ. Số liệu được nêu cho thấy hậu quả của việc cập nhật thông tin chậm không chỉ nằm trên giấy tờ mà còn liên quan trực tiếp đến ngân sách chi trả. Trong năm 2025, cả nước có 12.449 trường hợp phải thu hồi tiền hưởng sai do phía bưu điện báo giảm chậm so với biến động thực tế của người nhận. Đến tháng 8/2026, toàn quốc vẫn còn gần 948.000 người hưởng có thông tin chưa khớp căn cước công dân hoặc chưa được cập nhật số căn cước. Lãnh đạo bảo hiểm xã hội các tỉnh, thành phố được yêu cầu chỉ đạo thực hiện nghiêm quy trình chi trả, nhanh chóng khắc phục những hạn chế đang tồn tại. Việc thanh quyết toán với bưu điện chỉ được tiến hành sau khi khối lượng công việc thực tế đã hoàn thành và được đánh giá bảo đảm chất lượng. Quy định này nhằm gắn trách nhiệm thanh toán với kết quả phục vụ, thay vì chỉ dựa trên hồ sơ hoặc số lượng công việc được báo cáo. Đối với hình thức nhận tiền mặt, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đề nghị Tổng công ty Bưu điện Việt Nam bảo đảm đầy đủ cơ sở vật chất tại các điểm chi trả. Nhân viên phải kiểm tra giấy tờ tùy thân, thông tin ủy quyền, đồng thời đối chiếu hình ảnh và chữ ký của cả người hưởng lẫn người được ủy quyền trước khi giao tiền. Người lĩnh thay sẽ không được nhận chế độ nếu không xuất trình giấy ủy quyền hợp lệ hoặc giấy ủy quyền đã hết thời hạn. Một yêu cầu được nhấn mạnh là nhân viên bưu điện tuyệt đối không được ký thay hoặc nhận hộ lương hưu, trợ cấp và các chế độ bảo hiểm của người hưởng. Nhân viên cũng không được tự ý khấu trừ trực tiếp khoản tiền đang chi trả để thu hồi nợ ngân hàng, càng không được ép buộc người nhận sử dụng bất kỳ dịch vụ nào. Các nguyên tắc này nhằm bảo vệ quyền nhận đủ tiền của người hưởng, nhất là người cao tuổi, người bệnh hoặc người gặp khó khăn khi đi lại. Cả nước hiện có hơn 3,4 triệu người đang nhận lương hưu và trợ cấp với nhiều mức khác nhau, phản ánh quy mô rất lớn của hoạt động chi trả an sinh. Trong số đó, hơn 11.500 người nhận từ 20 triệu đồng mỗi tháng trở lên, gần 418.500 người nhận từ 10 đến dưới 20 triệu đồng, còn nhóm nhận từ 6 đến dưới 10 triệu đồng có 1,063 triệu người. Ngoài ra, có 1,347 triệu người nhận từ 3 đến dưới 6 triệu đồng, 144.850 người nhận từ 2,34 đến dưới 3 triệu đồng và gần 419.400 người nhận dưới 2,34 triệu đồng, tương đương mức lương cơ sở.