Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin (Ảnh: Tass).
Thông điệp gửi Tổng thống Nga
Phát biểu tại kỳ họp thứ 81 của Đại hội đồng Liên hợp quốc (UNGA) ngày 22/9, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi Tổng thống Nga Vladimir Putin chấm dứt cuộc xung đột Ukraine. Nhà lãnh đạo Mỹ cũng tuyên bố sẵn sàng sử dụng các quyền hạn lập pháp mới để áp mức thuế lên tới 100% đối với những nước mua năng lượng của Nga.
Trước bài phát biểu tại Liên hợp quốc, khi một phóng viên hỏi ông muốn gửi thông điệp gì tới Tổng thống Putin, Tổng thống Trump chỉ đơn giản nói rằng: “Hãy chấm dứt cuộc chiến”.
Trong bài phát biểu, ông Trump bày tỏ tin tưởng rằng Washington có thể giúp làm trung gian để chấm dứt cuộc xung đột Ukraine, dù ông không công bố lệnh ngừng bắn hay bất kỳ khuôn khổ đàm phán nào giữa Kiev và Moscow.
“Chúng tôi đang làm việc rất chặt chẽ với các nhà lãnh đạo Nga và Ukraine, và chúng tôi sẽ giải quyết dứt điểm vấn đề này”, ông Trump nhấn mạnh.
"Tôi nghĩ chuyện đó sẽ diễn ra nhanh hơn mọi người nghĩ. Họ đã quá mệt mỏi với tình cảnh này rồi", ông nói thêm.
Tổng thống Trump trình bày cách tiếp cận của mình theo hướng can dự trực tiếp, thay vì tiến hành ngoại giao kéo dài.
“Tôi không muốn để những mối nguy hiểm lớn dần theo thời gian. Tôi không tin vào việc để mặc các vấn đề trở nên trầm trọng hơn, vì làm như vậy chỉ khiến chúng khó giải quyết hơn mà thôi”, ông Trump cho biết.
Tuy vậy, hiện vẫn chưa có thông tin chi tiết nào được đưa ra về cách Washington dự định giải quyết những mâu thuẫn then chốt giữa Kiev và Moscow.
Ngày 21/9, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết các cuộc đàm phán chưa đạt được tiến triển nào, dù Moscow hy vọng các cuộc đàm phán 3 bên cuối cùng sẽ được nối lại.
Vào tháng 7, Bloomberg đưa tin Điện Kremlin không còn có ý định trao trả bất kỳ vùng lãnh thổ nào của Ukraine, nơi Nga đang kiểm soát, như một phần của thỏa thuận hòa bình trong tương lai.
Thay vào đó, theo Bloomberg, Nga dự định giữ lại các khu vực mà họ đang kiểm soát thuộc tỉnh Sumy và Kharkov để làm các vùng đệm lâu dài, đồng thời tiếp tục nỗ lực kiểm soát toàn bộ tỉnh Donetsk.
Về phần mình, Ukraine kiên quyết bác bỏ bất kỳ thỏa thuận nào yêu cầu nước này nhượng lãnh thổ, đồng thời khẳng định một thỏa thuận hòa bình phải tôn trọng chủ quyền cũng như đường biên giới đã được quốc tế công nhận của Ukraine.
Mỹ nối lại vai trò hòa giải
Bài phát biểu mới nhất của Tổng thống Trump được đưa ra sau khi Mỹ nối lại nỗ lực hòa giải vào đầu tháng 9.
Các đặc phái viên Mỹ, gồm ông Steve Witkoff và Jared Kushner, đã gặp Tổng thống Putin tại Moscow vào ngày 5/9 trong cuộc hội đàm kéo dài hơn 3 giờ đồng hồ. Sau đó, các đặc phái viên Mỹ đã tới Kiev vào ngày 6/9 trong chuyến thăm đầu tiên tới thủ đô Ukraine với tư cách là bên trung gian hòa giải của Washington.
Cho đến ngày 19/9, Tổng thống Ukraine vẫn không có tên trong danh sách các cuộc gặp song phương được Đại sứ Mỹ tại Liên hợp quốc Mike Waltz công bố, trong khi hai quan chức cấp cao Ukraine nói với đài Suspilne rằng chưa có cuộc gặp nào được chốt.
Tình hình thay đổi sau cuộc điện đàm giữa hai nhà lãnh đạo vào ngày 20/9. Hai bên nhất trí gặp nhau để thảo luận “các ý tưởng cho những bước đi nhằm hạ nhiệt căng thẳng”.
Đến ngày 22/9, cuộc hội đàm song phương với ông Zelensky đã được bổ sung vào lịch trình của ông Trump, trong khi Reuters đưa tin ông Zelensky nằm trong số ít nhất 11 nhà lãnh đạo mà Tổng thống Mỹ dự kiến gặp trong thời gian diễn ra cuộc họp của Đại hội đồng Liên hợp quốc.
Phát biểu trong cuộc gặp với Tổng thống Zelensky, Tổng thống Trump xác nhận ông đang thảo luận với Tổng thống Vladimir Putin về các điều khoản cho một thỏa thuận hòa bình tiềm năng giữa Nga và Ukraine.
"Tôi nghĩ họ sẽ đạt được thỏa thuận, và tôi không muốn tiết lộ nội dung thỏa thuận đó là gì. Chúng tôi đang thảo luận nhiều về vấn đề này, bao gồm cả với Tổng thống Putin, và tôi nghĩ cần phải có một bước tiến nào đó", ông Trump cho biết.
Tổng thống Trump nói thêm rằng việc đạt được thỏa thuận nhằm giải quyết xung đột sẽ mang lại lợi ích cho cả Nga và Ukraine.
Theo Tổng thống Trump, nhà lãnh đạo Nga mong muốn cuộc xung đột Ukraine chấm dứt.
Khi được hỏi liệu ông Putin có tham dự cuộc gặp được đề xuất với ông Zelensky tại Hội nghị thượng đỉnh G20 vào tháng 12 tới hay không, Tổng thống Trump nói rằng ông chưa chắc chắn về địa điểm diễn ra cuộc gặp, nhưng kỳ vọng nhà lãnh đạo Nga sẽ tham gia.
“Ông ấy (Tổng thống Putin) sẵn sàng gặp. Ông ấy muốn cuộc chiến này kết thúc”, Tổng thống Trump tuyên bố.