Phát biểu trong cuộc mít tinh tại Youngstown, Ohio, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 12/10 đề cập tới khó khăn mà Washington đang đối mặt khi tìm kiếm giải pháp ngoại giao cho xung đột Iran.
"Có lẽ chúng tôi đã đi quá xa với giới lãnh đạo của họ, bởi vì giờ đây chúng tôi thật sự chẳng biết mình phải làm việc với ai cả", ông Trump nói. "Chẳng ai muốn ngồi vào chiếc ghế lãnh đạo Iran cả".
Ông lưu ý rằng các ứng viên tiềm năng đều không muốn đảm nhận vị trí này. "Lẽ ra có thể dừng lại ở nấc thang đầu tiên, còn nâng lên nấc thang thứ hai hay hai rưỡi có lẽ là quá đà", ông ám chỉ các đợt tấn công dồn dập nhằm vào dàn lãnh đạo Iran hồi đầu năm.
Tổng thống vẫn giữ lập trường cứng rắn với Tehran khi khẳng định Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân. Ông nói rằng hoạt động quân sự của Mỹ đã phá hủy lực lượng không quân và hải quân Iran. "159 tàu hải quân của Iran đang yên nghỉ dưới đáy biển", ông nhấn mạnh.
Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại cuộc vận động tranh cử ở Trung tâm Covelli, Youngstown, Ohio, hôm 12/10. Ảnh: AP
Bình luận của ông Trump phản ánh mối lo ngại từng được Phó tổng thống Mỹ JD Vance nêu ra khi trả lời phỏng vấn hồi đầu tháng. Ông Vance cho biết Washington không rõ quy trình ra quyết định trong nội bộ Iran diễn ra như thế nào, đồng thời nhấn mạnh rằng bất kỳ thỏa thuận nào nhằm chấm dứt xung đột cũng đòi hỏi Tehran phải cắt giảm đáng kể năng lực làm giàu hạt nhân.
Mỹ và Israel ngày 28/2 phát động chiến dịch quân sự chống lại Iran, hạ sát khoảng 50 lãnh đạo chủ chốt của Iran, trong đó có Lãnh tụ Tối cao, Bộ trưởng Quốc phòng, Tư lệnh Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia. Một số quan chức then chốt trong bộ máy dân sự không bị hạ sát gồm Tổng thống, Chủ tịch Quốc hội, Ngoại trưởng.
Tới cuối tháng 3, ông Trump tuyên bố chiến dịch có thể kết thúc "rất sớm" chỉ trong vài tuần. Tuy nhiên, tới giữa tháng 6, Washington và Tehran mới ký bản ghi nhớ quy định việc ngừng bắn ngay lập tức trên tất cả các mặt trận, Mỹ dỡ bỏ phong tỏa với các cảng của Iran và lập quỹ tái thiết trị giá 300 tỷ USD.
Chưa đầy một tháng sau, Mỹ nối lại các cuộc tấn công quy mô lớn vào Iran từ đêm 8/7 với cáo buộc Tehran vi phạm thỏa thuận về eo biển Hormuz. Sau đó, Washington tuyên bố sẽ chuyển từ sử dụng vũ lực sang gây sức ép kinh tế thông qua các biện pháp trừng phạt lên Iran.
Nỗ lực đàm phán hiện rơi vào ngõ cụt do nội bộ Tehran xuất hiện rạn nứt sâu sắc giữa phe ôn hòa chủ trương đối thoại và phe bảo thủ kiên quyết đối đầu với Mỹ. Trong khi đó, tân Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khamenei - con trai của cố lãnh tụ Ali Khamenei - gần như vắng bóng trước công chúng, khiến mức độ can dự thực tế của ông vào việc điều hành đất nước vẫn là một ẩn số lớn.
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đầu tháng 10 tuyên bố đàm phán với Washington là "vô ích", cáo buộc Mỹ lợi dụng đàm phán trong khi vẫn theo đuổi mục tiêu lật đổ chính phủ Iran.
Hồng Hạnh (Theo Jerusalem Post, Yeni Safak)