Bỏ qua điều hướng

Phú Thọ: Vì sao bản án có hiệu lực hơn hai năm vẫn chưa thể thi hành?

Phú Thọ: Vì sao bản án có hiệu lực hơn hai năm vẫn chưa thể thi hành?
Nguồn ảnh: Tiền Phong

Bản án đã có hiệu lực, quyết định cưỡng chế cũng đã được ban hành nhưng căn nhà vẫn chưa được trả lại cho người được thi hành án. Đáng chú ý, những vướng mắc về pháp lý của thửa đất và công trình lại được đặt ra trong quá trình tổ chức cưỡng chế, dù tình trạng khu đất đã được thể hiện trong chính bả...

Theo đơn trình bày của ông Nguyễn Khắc Lập ở phường Nông Trang (tỉnh Phú Thọ), ông Vương Đức Hoan thuê tài sản của vợ chồng ông tại khu vực Đội 4, xóm Nội, xã Thụy Vân, thành phố Việt Trì (cũ) - nay là phường Nông Trang.

Tài sản gồm nhà bếp, nhà xây một tầng, gian bán hàng ăn và nhà kho, nằm trên diện tích khoảng 180m2. Đến khi phát sinh tranh chấp, ông Lập, bà Lan yêu cầu ông Hoan trả lại tài sản. Vụ việc được đưa ra TAND thành phố Việt Trì (cũ) giải quyết.

1.jpg
Tài sản của vợ chồng ông Lập tại khu vực Đội 4, xóm Nội, xã Thụy Vân, thành phố Việt Trì (cũ) - nay là phường Nông Trang, tỉnh Phú Thọ.

Ngày 27/11/2023, tòa ban hành Bản án số 51/2023/DS-ST, chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Lập, bà Lan. Theo phán quyết, ông Hoan phải trả lại toàn bộ tài sản thuê gồm nhà bếp, nhà xây một tầng, gian bán hàng ăn và nhà kho. Đồng thời, ông Hoan phải tháo dỡ một nhà kho diện tích 33,1m2, mái tôn trên hệ xà gồ thép để trả lại hiện trạng tài sản. Tòa cũng buộc ông Hoan thanh toán tiền thuê nhà tính đến ngày xét xử, làm tròn 35 tháng, tổng cộng 72,5 triệu đồng và 7,2 triệu đồng chi phí tố tụng. Bản án cũng xác định thửa đất cho thuê là đất rừng do ông Lập khai hoang, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Ngày 13/3/2024, Chi cục THADS thành phố Việt Trì thụ lý yêu cầu và ban hành Quyết định thi hành án số 502/QĐ-THADS. Chấp hành viên được phân công tổ chức thi hành, đồng thời xác minh điều kiện thi hành án, vận động ông Hoan tự nguyện thực hiện. Theo báo cáo của cơ quan THADS, ông Hoan không tự nguyện thi hành.

Ngày 4/7/2024, chấp hành viên ban hành Quyết định cưỡng chế trả nhà, giao nhà số 20/QĐ-CCTHADS và Quyết định buộc thực hiện công việc nhất định số 21/QĐ-CCTHADS.

Quyết định số 21 ấn định thời hạn tháo dỡ công trình chậm nhất 8h ngày 18/7/2024. Hết thời hạn, ông Hoan không thực hiện. Ngày 19/7, chấp hành viên cùng chính quyền địa phương lập biên bản vi phạm hành chính.

Điều đáng chú ý là quá trình xử lý sau đó cũng phát sinh vướng mắc. Hồ sơ đề nghị xử phạt lần đầu bị trả lại với lý do Quyết định thi hành án số 502 có sai sót cần sửa đổi, bổ sung. Đến lần đề nghị tiếp theo, theo báo cáo của Phòng THADS khu vực 1 - Phú Thọ, Cục THADS tỉnh chưa có văn bản trả lời trong khi đã hết thời hiệu xử phạt.

Đến tháng 7/2025, Chấp hành viên tiếp tục yêu cầu ông Hoan thực hiện nghĩa vụ trước ngày 1/8. Người được thi hành án tiếp tục đề nghị cưỡng chế để nhận lại nhà và cho biết sẽ tự tháo dỡ phần công trình sau khi được bàn giao. Tuy nhiên, việc này vẫn chưa thành.

Năm 2026, cơ quan THADS tiếp tục xây dựng phương án cưỡng chế. Ngày 20/4, kế hoạch cưỡng chế số 244/KH-THADS.KV1 được ban hành, dự kiến tổ chức vào ngày 7/5.

Nhưng chỉ một ngày trước thời điểm dự kiến cưỡng chế, Công an phường Nông Trang cho rằng chưa nhận được văn bản đề nghị phối hợp và chưa được tiếp cận đầy đủ hồ sơ. UBND phường cũng đề nghị cung cấp tài liệu để nghiên cứu tính pháp lý, tham mưu tổ chức họp thống nhất. Ngày 6/5, Chấp hành viên ra thông báo tạm dừng cưỡng chế.

Vướng mắc được các cơ quan phối hợp đặt ra là tài sản theo bản án giao cho ông Lập, bà Lan lại được cho là xây dựng trái phép trên đất trồng rừng chưa có giấy chứng nhận. Vì vậy, có ý kiến cho rằng, nếu cưỡng chế thì phải tháo dỡ tài sản gắn liền với đất trước, sau đó mới bàn giao phần tài sản đã tháo dỡ cho ông Lập, bà Lan.

Ngày 17/8, Viện KSND khu vực 1 - Phú Thọ đưa vụ việc vào danh sách án khó khăn, vướng mắc nổi cộm, dự kiến họp liên ngành trong tháng 9 để tìm hướng giải quyết.

Bản án số 51/2023/DS-ST ngày 27/11/2023 của TAND thành phố Việt Trì (cũ) đã chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Khắc Lập và bà Lan, buộc ông Vương Đức Hoan phải trả lại diện tích 180m2 tài sản thuê tại phường Nông Trang, tỉnh Phú Thọ. Quyết định tố tụng này cũng yêu cầu ông Hoan tháo dỡ công trình nhà kho rộng 33,1m2 và thanh toán tổng cộng 79,7 triệu đồng tiền thuê nhà cùng chi phí tố tụng. Dù tình trạng khu đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đã thể hiện rõ trong bản án, việc thi hành phán quyết có hiệu lực pháp luật vẫn chưa được hoàn tất. Ngày 13/3/2024, Chi cục THADS thành phố Việt Trì ban hành Quyết định thi hành án số 502/QĐ-THADS nhưng ông Hoan không tự nguyện chấp hành. Đến tháng 7/2024, chấp hành viên tiếp tục ra quyết định cưỡng chế giao nhà và buộc tháo dỡ công trình, đồng thời lập biên bản vi phạm hành chính do người phải thi hành án cố tình không thực hiện. Tuy nhiên, quy trình xử lý phạt vi phạm sau đó gặp vướng mắc hành chính khi hồ sơ bị trả lại để sửa đổi và dẫn đến hết thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính. Đến tháng 4/2026, cơ quan Thi hành án dân sự ban hành Kế hoạch số 244/KH-THADS.KV1 dự kiến tổ chức cưỡng chế vào ngày 7/5/2026. Mặc dù người được thi hành án cam kết tự tháo dỡ công trình sau khi nhận lại mặt bằng, kế hoạch này vẫn phải tạm dừng ngay trước ngày thực hiện do Công an và UBND phường Nông Trang yêu cầu bổ sung tài liệu để thẩm định tính pháp lý. Sự thiếu đồng bộ giữa các cơ quan chức năng khiến một bản án đã có hiệu lực kéo dài hơn hai năm vẫn chưa được thực thi triệt để.