Nhà báo Phan Lạc Long, Phó Trưởng ban Văn hóa-Giải trí, Đài Truyền hình Việt Nam, cho biết: Điểm nhấn của mùa giải năm nay có thể gói gọn trong tinh thần “Gen Z giải việc thật”. Sinh viên phải biết quan sát cuộc sống, lắng nghe cộng đồng, nhận diện đúng vấn đề và tìm ra giải pháp phù hợp. Các đội không chỉ trình bày ý tưởng trên sân khấu mà còn phải đối diện với phản biện, những tình huống phát sinh, trực tiếp triển khai giải pháp và chứng minh kết quả mình tạo ra.
Từ đầu ra cho nông sản, phát triển làng nghề, phát huy giá trị văn hóa, bảo vệ môi trường, cải thiện sinh kế đến những nhu cầu thiết thực của cộng đồng, mỗi dự án đều bắt đầu từ một câu chuyện có thật tại trường học, quê hương hoặc địa phương mà sinh viên quan tâm.
Nếu “Quê mình có việc” là những vấn đề đang cần lời giải trong đời sống, thì “Gen Z Việt có cách” thể hiện tinh thần chủ động của người trẻ khi vận dụng kiến thức, công nghệ, tư duy mới và khả năng kết nối nguồn lực để tìm kiếm những cách tiếp cận phù hợp.
“Sinh viên thế hệ mới” 2026 bao gồm 4 chặng chính: “Lộ diện”; “Sân khấu hóa và Phản biện”; “Thực địa”; “Chung kết”. Qua quá trình tuyển chọn ở vòng “Lộ diện”, 8 đội thi chính thức, mỗi đội gồm 5 sinh viên sẽ bước vào hành trình “Sân khấu hóa & Phản biện”. Ở vòng này, các đội giới thiệu dự án thông qua video, trình diễn, pitching (thuyết trình) và những màn phản biện trực tiếp. Không chỉ bảo vệ ý tưởng trước Ban giám khảo và đối thủ, các đội còn tiếp nhận câu hỏi, góp ý từ người dân, người thụ hưởng và những người trực tiếp chịu tác động bởi vấn đề mà dự án hướng tới.
Điểm thay đổi rõ nét nhất của mùa 4 nằm ở vòng “Thực địa”. Các đội phải gặp người thụ hưởng, khảo sát lại bối cảnh, kiểm chứng những giả định ban đầu, điều chỉnh giải pháp và thử nghiệm một phần dự án trong điều kiện thực tế.
Tại “Chung kết”, 4 đội vượt qua vòng “Thực địa” sẽ cùng nhìn lại toàn bộ hành trình phát triển dự án, chứng minh khả năng tiếp tục phát triển dự án và những nguồn lực cần thiết để đưa giải pháp đi xa hơn sau chương trình.
Đáng chú ý, sát cánh cùng Gen Z trong mùa giải năm nay là các chuyên gia đến từ nhiều lĩnh vực, mang đến những góc nhìn đa dạng, từ giáo dục, kinh doanh đến thực tiễn xã hội.
Đảm nhận vai trò Cố vấn chương trình, bà Tôn Nữ Thị Ninh - người đồng hành cùng sinh viên trong việc phát triển tư duy, rèn luyện kỹ năng phản biện, nhìn nhận vấn đề, chia sẻ: Việt Nam đang ở một thời điểm rất đáng chú ý, khi quá trình hội nhập với thế giới đã tương đối sâu rộng và trước mắt là bài toán về sự cất cánh, phát triển của đất nước. Trong bài toán lớn ấy, người trẻ, đặc biệt là sinh viên, giữ một vai trò rất quan trọng.
Theo bà Tôn Nữ Thị Ninh, chìa khóa của tương lai nằm trong tay thế hệ trẻ, nhưng để những tiềm năng ấy thật sự được đánh thức và phát triển, các bạn cần có những “vườn ươm” - những môi trường tạo cơ hội để thử sức, trải nghiệm, trưởng thành và gắn mình với những vấn đề của cộng đồng. Khi người trẻ biết nhìn những vấn đề của cuộc sống chung quanh, biết đặt năng lực và khát vọng cá nhân trong bài toán chung của đất nước, thì những ý tưởng và hành động của họ mới có thể tạo ra những giá trị thật sự có ý nghĩa.
Một trong những điểm mới đáng chú ý của mùa 4 là Cuộc thi trực tuyến “Sinh viên thế hệ mới” 2026, lần đầu được triển khai song song với phiên bản truyền hình. Nếu trên VTV3, khán giả theo dõi hành trình của các đội được tuyển chọn từ lúc trình bày ý tưởng, trải qua phản biện đến khi trực tiếp triển khai dự án tại cộng đồng, thì trên Sinhvienthehemoi.com, sinh viên trên toàn quốc có thể trực tiếp tham gia bằng chính những vấn đề mình quan tâm và đề xuất cách giải quyết từ góc nhìn của thế hệ trẻ.
Đặc biệt, ở mùa 4 này, Báo điện tử VnExpress sẽ tham gia phối hợp truyền thông và vận hành Cuộc thi trực tuyến “Sinh viên thế hệ mới”, góp phần đưa các vấn đề địa phương và sáng kiến của sinh viên đến gần hơn với cộng đồng và khán giả cả nước. Cuộc thi trực tuyến nhận bài từ 24/10 đến 24/11/2026. Các dự án lần lượt trải qua quá trình tuyển chọn Tốp 100, Tốp 20 và vòng Pitching Online để lựa chọn Tốp 5 dự án nổi bật.
Bên cạnh cơ hội trải nghiệm, thử sức và phát triển dự án, "Sinh viên thế hệ mới" 2026 dành tổng giá trị giải thưởng lên tới 350 triệu đồng cho các đội thi xuất sắc của phiên bản truyền hình. Với Cuộc thi trực tuyến, Tốp 20 dự án sẽ được nhận bộ quà tặng của Cuộc thi; Tốp 5 dự án xuất sắc nhất nhận 15 triệu đồng/dự án cùng một bộ quà tặng.
Sau ba mùa, “Sinh viên thế hệ mới” đã thu hút 76 trường đại học tham gia, 320 dự án đăng ký và 28 dự án được lựa chọn vào vòng ghi hình. Chương trình ghi nhận 560 bài báo, 99,2 triệu lượt xem và 2 triệu lượt tương tác trên các nền tảng.
“Sinh viên thế hệ mới" 2026 phát sóng lúc 21 giờ 30 phút thứ Bảy hằng tuần trên VTV3, từ ngày 17/10/2026.
ĐẮC LINH