Trong bài đăng trên blog ngày 5/10, Wikimedia Foundation cho biết đã tiến hành điều tra để xem hệ thống website có bị AI xâm nhập hay không. "Chúng tôi xác nhận đã phát hiện một số hoạt động của tác nhân OpenAI 'bất hảo' trên những nền tảng của Wikimedia", tổ chức này khẳng định.
Wikimedia Foundation nêu rõ, hoạt động trái phép gồm chỉnh sửa thông tin trong môi trường thử nghiệm (không hiển thị với độc giả thông thường), nỗ lực khai thác công cụ ghi chú công khai Etherpad nhưng không thành công, tạo lưu lượng truy cập lớn bất thường, nhiều khả năng góp phần gây ra sự cố gián đoạn hoạt động của nền tảng hồi tháng 5.
Tổ chức không phát hiện bằng chứng cho thấy các hệ thống của mình bị sử dụng để điều phối tác nhân, hay dữ liệu bị xâm phạm. Tuy nhiên, họ bày tỏ lo ngại về những gì có thể đã xảy ra, những khó khăn gặp phải và nỗ lực bỏ ra để điều tra, và về rủi ro ngày càng lớn từ hoạt động của tác nhân trên các nền tảng nói chung.
Theo Straits Times, OpenAI đánh giá cao "phát hiện chi tiết" mà Wikimedia Foundation công bố, cho biết đang hợp tác với tổ chức để phân tích hành vi tác nhân. "Chúng tôi sẽ tiếp tục chia sẻ thông tin liên quan khi công việc tiến triển", Drew Pusateri, người phát ngôn của OpenAI, nói.
Logo Wikipedia thiết kế theo dạng 3D. Ảnh: The Verge
Wikimedia Foundation cho biết, 25 năm qua, Wikipedia đã trở thành "một trong những website phổ biến và đáng tin cậy nhất thế giới", với hơn 67 triệu bài viết bằng hơn 300 ngôn ngữ, đạt cao nhất 15 tỷ lượt xem trang mỗi tháng. Thông qua quy trình mở và cộng tác, đội ngũ tình nguyện viên nỗ lực đảm bảo thông tin trên trang mang tính trung lập, chính xác và mọi người đều dễ tiếp cận.
Tuy nhiên, lưu lượng bot và hoạt động tác nhân ngày càng tăng đang tác động lớn đến dự án và hạ tầng của Wikimedia Foundation. Theo tổ chức, mức sử dụng băng thông năm 2025 tăng 50% so với 2024 do hoạt động bot trên website tăng mạnh. Khoảng 65% lưu lượng tiêu tốn nhiều tài nguyên nhất trong các dự án cũng đến từ bot. Áp lực lớn lên hạ tầng làm tăng chi phí máy chủ và nhân lực, thậm chí nếu không được giải quyết, có thể cản trở người dùng truy cập do hệ thống quá tải, dẫn đến sự cố gián đoạn.
Làn sóng AI "nổi loạn" đang diễn ra vài tháng qua, trong đó khoảng 700 tác nhân từ OpenAI tấn công nền tảng Hugging Face giữa tháng 7. Trong khi đó, mô hình Claude của Anthropic và Gemini của Google cũng xâm nhập hệ thống của ba tổ chức, làm dấy lên lo ngại AI phát triển vượt tầm kiểm soát. Nỗi lo trở nên lớn hơn vào đầu tháng 9, khi Jacob Coxon, nhà nghiên cứu cấp cao của Anthropic và từng làm cho OpenAI, tuyên bố từ chức, đồng thời cảnh báo AI có thể hủy diệt nhân loại.
Thu Thảo tổng hợp