Bỏ qua điều hướng
•

Tàu dầu liên tiếp bị tấn công, Iran đề xuất hòa giải Ả Rập Xê Út – Houthi

Tàu dầu liên tiếp bị tấn công, Iran đề xuất hòa giải Ả Rập Xê Út – Houthi
Nguồn ảnh: VTC News

Tình hình Trung Đông vẫn diễn biến phức tạp với hàng loạt tàu chở dầu bị tấn công ngoài khơi, trong khi Iran tuyên bố sẵn sàng hoà giải giữa Ả Rập Xê Út và Houthi.

Hình ảnh về một vụ tấn công. (Nguồn: X/RT)

Ấn Độ ngày 12/10 lên án các vụ tấn công nhằm vào hai tàu thương mại xảy ra hôm 11/10, khiến hai thủy thủ mất tích.

Theo Bộ trưởng Hàng hải Ấn Độ Sarbananda Sonowal, tàu chở dầu MT Petro Dolphin treo cờ Nicaragua bị máy bay không người lái tấn công khi neo đậu tại Sohar, ngoài khơi Oman. 9 trong số 11 thuyền viên người Ấn Độ được cứu; lực lượng bảo vệ bờ biển Oman đang tiếp tục tìm kiếm hai người còn lại.

Cùng ngày, tàu MT Valthera treo cờ Quần đảo Marshall bị vật thể chưa xác định đánh trúng khi đi qua eo biển Hormuz, gây hỏa hoạn trên tàu, song toàn bộ thủy thủ người Ấn Độ đều an toàn.

Các vụ việc diễn ra sau loạt sự cố tương tự trong khu vực. Ngày 9/10, tàu MT Gem No. 2 bị tấn công tại khu vực neo đậu Sharjah của Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE). Trước đó, ngày 6/10, tàu MT On Peace bị đánh trúng ngoài khơi Oman, khiến 12 thuyền viên bị thương, trong đó có 11 người Ấn Độ.

Theo Reuters, ít nhất 12 sự cố an ninh hàng hải, bao gồm các vụ tấn công, âm mưu tấn công và quấy nhiễu, được ghi nhận tại eo biển Hormuz từ ngày 28/9 đến 5/10, mức cao nhất theo tuần kể từ khi xung đột bùng phát vào tháng 2/2026.

Cùng ngày 12/10, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố rằng một tàu chở dầu cỡ lớn, có khả năng vận chuyển tới 2 triệu thùng dầu thô, trúng thủy lôi và phát nổ khi tìm cách đi qua eo biển Hormuz mà không bật hệ thống nhận dạng tự động hàng hải (AIS).

Đây được cho là vụ thứ ba tàu chở dầu trúng thủy lôi tại khu vực này mà IRGC thông báo trong vài ngày qua. Tuy nhiên, thông tin chưa được các nguồn độc lập xác nhận; quốc tịch tàu và tình trạng thủy thủ đoàn cũng chưa được công bố.

Song song với diễn biến trên biển, Iran phát tín hiệu thúc đẩy giải pháp ngoại giao nhằm hạ nhiệt xung đột tại khu vực. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei ngày 12/10 tuyên bố Tehran sẵn sàng làm trung gian hòa giải giữa Ả Rập Xê Út và lực lượng Houthi tại Yemen, đồng thời hỗ trợ khởi động đối thoại nhằm chấm dứt đối đầu quân sự.

Trước đó, cùng ngày, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi điện đàm với người đồng cấp Ả Rập Xê Út Faisal bin Farhan Al Saud để trao đổi về tình hình xung đột. Ông Araghchi cảnh báo, việc chỉ dựa vào biện pháp quân sự mà không thúc đẩy giải pháp chính trị sẽ khiến tình hình thêm nghiêm trọng.

Đề xuất hòa giải được đưa ra trong bối cảnh Houthi gia tăng các cuộc tập kích nhằm vào cơ sở hạ tầng của Ả Rập Xê Út. Các cuộc tấn công nhằm vào hệ thống sân bay tại nước này trong tuần qua khiến 20 người thiệt mạng và hơn 300 người bị thương, dẫn đến việc hủy hàng nghìn chuyến bay tại sân bay quốc tế King Khalid ở Thủ đô Riyadh. Nhiều hãng hàng không khu vực và quốc tế đã quyết định ngừng khai thác các chuyến bay đến Riyadh vô thời hạn.

Ở một hướng ngoại giao khác, Tehran xác nhận vẫn trao đổi thông điệp với Washington thông qua các bên trung gian và đang xem xét lập trường của Mỹ về vấn đề ngừng bắn trước khi đưa ra phản hồi chính thức. Tuy nhiên, hai nước chưa nối lại đàm phán chính thức kể từ vòng thương lượng tại Thụy Sĩ hồi giữa tháng 6. Washington cũng tiếp tục gia tăng các biện pháp trừng phạt nhằm vào Iran sau cuộc tiếp xúc gián tiếp giữa đại diện hai bên hồi tháng 9.

Làn sóng tấn công nhằm vào tàu chở dầu thương mại tại vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz đang gia tăng nhanh chóng, đe dọa trực tiếp an ninh chuỗi cung ứng năng lượng quốc tế. Riêng giai đoạn cuối tháng 9 đến đầu tháng 10 ghi nhận ít nhất 12 sự cố hàng hải, đỉnh điểm là các vụ tập kích bằng thiết bị bay không người lái và thủy lôi nhằm vào tàu MT Petro Dolphin, MT Valthera cùng tàu chở dầu 2 triệu thùng dầu thô do Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran công bố. Nhiều quốc gia như Ấn Độ đã lên tiếng phản đối mạnh mẽ sau khi nhiều thuyền viên thương vong và mất tích trên các vùng biển ngoài khơi Oman lẫn UAE. Bên cạnh mặt trận hàng hải, căng thẳng an ninh trên bộ cũng bùng phát dữ dội khi lực lượng Houthi đẩy mạnh các đòn tập kích tên lửa và máy bay không người lái vào sâu trong lãnh thổ Ả Rập Xê Út. Các vụ tấn công nhắm vào hệ thống sân bay tại quốc gia này trong tuần qua khiến 20 người thiệt mạng, hơn 300 người bị thương và buộc sân bay quốc tế King Khalid ở Riyadh phải hủy hàng nghìn chuyến bay. Tình trạng này khiến nhiều hãng hàng không quốc tế đồng loạt đình chỉ vô thời hạn các chuyến bay đến thủ đô của Ả Rập Xê Út vì lý do an toàn. Trước nguy cơ khủng hoảng leo thang toàn diện, Tehran đã phát đi tín hiệu ngoại giao đáng chú ý khi ngỏ ý làm trung gian hòa giải giữa Riyadh và lực lượng Houthi nhằm hạ nhiệt chiến sự. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nhấn mạnh giải pháp chính trị là con đường duy nhất để ngăn chặn xung đột lan rộng, đồng thời xác nhận vẫn duy trì các kênh trao đổi thông điệp gián tiếp với Washington về triển vọng ngừng bắn. Động thái này phản ánh nỗ lực cân bằng chiến lược của Iran trong việc vừa phô diễn sức ép quân sự tại các tuyến hàng hải huyết mạch, vừa tìm kiếm ưu thế đàm phán trên bàn cờ địa chính trị Trung Đông.
amung