Bỏ qua điều hướng
•

Thấy gì từ bộ sách trí tuệ nhân tạo dành cho học sinh lớp 1 đến 12?

Thấy gì từ bộ sách trí tuệ nhân tạo dành cho học sinh lớp 1 đến 12?
Nguồn ảnh: Thanh Niên

Bộ sách trí tuệ nhân tạo từ lớp 1-12 đầu tiên được biên soạn theo định hướng Bộ GD-ĐT được xây dựng để giúp học sinh đi qua một hành trình từ học - hiểu - thực hành - sáng tạo, chứ không chỉ 'học trên giấy'.

Từ một cuốn sách đến một hệ sinh thái học tập

Năm 2025, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) và Tổng công ty Giải pháp doanh nghiệp Viettel (Viettel Solutions) ký thỏa thuận hợp tác chiến lược về chuyển đổi số và phát triển các giải pháp công nghệ giáo dục.

Thấy gì từ bộ sách trí tuệ nhân tạo dành cho học sinh lớp 1 đến 12? - Ảnh 1.

Bộ sách được thiết kế theo mô hình hybrid, kết hợp sách in với học liệu số, công cụ thực hành và các nền tảng hỗ trợ dạy học

ẢNH: Đ.H

Theo thỏa thuận, hai bên hướng tới nghiên cứu xây dựng hệ sinh thái giáo dục số phục vụ học sinh, giáo viên và nhà trường, đồng thời phát triển các giải pháp công nghệ hỗ trợ hoạt động dạy và học. Lãnh đạo NXBGDVN nhấn mạnh mong muốn tạo ra những sản phẩm tốt nhất cho ngành giáo dục; trong khi Viettel Solutions đặt mục tiêu đồng hành xây dựng một hệ sinh thái giáo dục toàn diện và số hóa hệ thống sách giáo khoa, học liệu.

Sự hợp tác này tạo ra một cách tiếp cận khác với việc đơn thuần đưa sách lên môi trường số.

NXBGDVN có kinh nghiệm gần 70 năm trong lĩnh vực xuất bản, giáo dục và xây dựng học liệu, Viettel Solutions tham gia giải bài toán công nghệ: làm thế nào để nội dung giáo dục có thể tiếp tục được sử dụng, tương tác và thực hành trên môi trường số. Đây cũng chính là logic được thể hiện trong bộ sách Trí tuệ nhân tạo lớp 1-12.

Theo đó, bộ sách này được thiết kế theo mô hình hybrid, kết hợp sách in với học liệu số, công cụ thực hành và các nền tảng hỗ trợ dạy học. Học sinh không chỉ học những lý thuyết về AI mà có thể tương tác với AI Buddy (trợ lý AI hỏi đáp), lập trình bằng Block Studio (phần mềm lập trình kéo thả), sử dụng Sense Learner (phần mềm hỗ trợ tạo các mô hình trí tuệ nhân tạo và học máy) để huấn luyện AI từ dữ liệu hình ảnh, âm thanh và thực hiện các dự án theo từng cấp độ. Giáo viên cũng có thêm các công cụ hỗ trợ xây dựng bài giảng, xây dựng bài tập, ngân hàng câu hỏi và tương tác với AI.

Khi trang sách cuối không còn là điểm kết thúc

Không giống với một bộ sách thông thường, bộ sách Trí tuệ nhân tạo lớp 1-12 được xây dựng để giúp học sinh đi qua một hành trình từ học - hiểu - thực hành - sáng tạo, chứ không chỉ "học trên giấy".

Thấy gì từ bộ sách trí tuệ nhân tạo dành cho học sinh lớp 1 đến 12? - Ảnh 2.

Bộ sách được thiết kế theo mô hình hybrid, kết hợp sách in với học liệu số, công cụ thực hành và các nền tảng hỗ trợ dạy học

ẢNH: Đ.H

Một học sinh có thể đọc về cách máy tính nhận diện hình ảnh, nhưng trải nghiệm sẽ rất khác khi có thể tự đưa dữ liệu vào một công cụ, huấn luyện máy nhận diện một nhóm hình ảnh rồi quan sát kết quả. Bên cạnh đó, học sinh có thể đọc về lập trình, nhưng việc tự kéo thả các khối lệnh, tạo một chương trình và nhìn thấy sản phẩm của mình hoạt động sẽ biến kiến thức thành trải nghiệm…

Trong khi NXBGDVN hiểu rất sâu về học sinh, giáo viên, chương trình giáo dục, học liệu và cách một nội dung có thể bước vào nhà trường, thì Viettel mang tới tư duy công nghệ, nền tảng số và khả năng biến nội dung thành những trải nghiệm có thể tương tác, thực hành và mở rộng trên môi trường số.

Cũng vì thế, phía sau một bộ sách không chỉ có công sức của đội ngũ chủ biên và tác giả, mà còn là những người làm công nghệ, giúp xây dựng học liệu số, phát triển công cụ thực hành, thiết kế nền tảng và tìm cách để một nội dung giáo dục có thể đi xa hơn trang giấy.

Với nội dung gần gũi, dễ hiểu, học sinh được học qua trò chơi, hình ảnh quen thuộc, học qua công cụ ứng dụng AI, học dự án, đạo đức AI, ứng dụng thực tế... Học sinh không chỉ biết công nghệ mà còn hiểu về trụ cột đạo đức trong phát triển và sử dụng AI.

Tiến sĩ Nguyễn Khắc Khanh, Cố vấn cao cấp NXBGDVN, nhận xét: "Phía sau một bộ sách không chỉ là công việc biên soạn, xuất bản hay chuyển giao mà còn là một niềm tin rằng thầy cô giáo Việt Nam có thể làm chủ công nghệ để dạy học tốt hơn; rằng học sinh Việt Nam có thể trở thành những công dân số tự tin, sáng tạo, nhân văn và có trách nhiệm".

Sự hợp tác chiến lược giữa Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam và Viettel Solutions vào năm 2025 đã đánh dấu bước chuyển quan trọng trong việc đưa trí tuệ nhân tạo vào trường phổ thông. Thay vì số hóa tài liệu một cách cơ học, hai đơn vị đã phối hợp xây dựng bộ sách Trí tuệ nhân tạo từ lớp 1 đến 12 theo định hướng của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Dự án này kết hợp thế mạnh gần 70 năm xuất bản giáo dục với hạ tầng công nghệ hiện đại nhằm giải bài toán tương tác học tập thực chất. Bộ tài liệu được thiết kế theo mô hình hybrid kết hợp chặt chẽ giữa sách in truyền thống và hệ sinh thái số hóa. Học sinh trực tiếp thao tác trên các nền tảng chuyên biệt như trợ lý hỏi đáp AI Buddy, phần mềm lập trình kéo thả Block Studio và công cụ Sense Learner để tự huấn luyện mô hình máy học từ hình ảnh, âm thanh. Song song đó, đội ngũ giáo viên được trang bị thêm hệ thống hỗ trợ soạn bài giảng, tạo bài tập và ngân hàng dữ liệu tương tác thông minh. Mô hình học tập mới giúp người học đi trọn vẹn hành trình từ tiếp thu lý thuyết, thấu hiểu nguyên lý đến thực hành và sáng tạo dự án thực tế. Việc chuyển đổi từ phương thức đọc thụ động sang trải nghiệm trực quan giúp học sinh nắm bắt bản chất công nghệ một cách sâu sắc. Đây là nền tảng quan trọng mở ra hướng đi bền vững cho quá trình chuyển đổi số toàn diện trong ngành giáo dục.
amung