“Bắt đầu từ năm 2027, toàn TPHCM phải phân loại rác tại nguồn. Quy định này là bắt buộc. Hiện, pháp lý cơ bản đã hoàn thiện, vấn đề tiếp theo là thành phố nên thực hiện như thế nào để hiệu quả”, thông tin đáng chú ý này được ông Nguyễn Hồng Nguyên, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và môi trường TPHCM, nêu tại sự kiện khởi động Hành trình tuần hoàn nhựa 2026, diễn ra chiều 26/8.
Theo ông, để làm thành công việc trên, ngoài pháp lý thì cần định hướng đúng cách thực hiện. Người dân phải biết được trách nhiệm từ nay phải phân loại rác tại nguồn và biết cách phân loại. Việc phân loại tại nguồn tốt đồng nghĩa với việc trả tiền rác ít và có được giá trị từ rác tái chế. Đây là góc độ thành công của quá trình thí điểm.
Về phía Nhà nước, ông Nguyên cho rằng cần xây dựng một hành lang pháp lý, sau đó đến vai trò tuyên truyền rộng rãi. “Phải làm cho người dân thấy lợi ích việc phân loại rác lợi ích thế nào, từ đó biến trách nhiệm thành thói quen”, ông nêu.
Việt Nam đang đẩy mạnh thực thi các quy định về kinh tế tuần hoàn và trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR), yêu cầu đặt ra là phải phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn để có nguyên liệu đầu vào sạch cho ngành tái chế.
Yêu cầu khác đặt ra là còn phải tổ chức tốt và đồng bộ khâu thu gom, tái chế và đầu ra cho vật liệu tái chế để khép kín vòng tuần hoàn. Công nghệ và các mô hình mới cũng cần tiếp tục được phát triển để xử lý những điểm nghẽn còn tồn tại, đặc biệt với các dòng vật liệu như nhựa mềm và nhựa khó tái chế...
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Ông Vũ Đình Nam, Phó Cục trưởng Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, phát biểu chỉ đạo (Ảnh: BTC).
Ông Vũ Đình Nam, Phó Cục trưởng Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cho biết, để kinh tế tuần hoàn thực sự đi vào cuộc sống, không một chủ thể nào có thể thực hiện một cách riêng lẻ. Nhà nước có vai trò kiến tạo thể chế và môi trường chính sách.
Các nhà khoa học, viện nghiên cứu và trường đại học cung cấp tri thức, công nghệ và giải pháp. Doanh nghiệp là lực lượng đưa các sáng kiến vào sản xuất, kinh doanh và thị trường. Các nhà đầu tư và các tổ chức hỗ trợ đổi mới sáng tạo góp phần cung cấp nguồn lực để những ý tưởng có tiềm năng có thể phát triển và mở rộng quy mô.
Hưởng ứng lời kêu gọi, Công ty TNHH Quốc tế Unilever Việt Nam, Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM và Hội Liên hiệp Phụ nữ TPHCM đã ký kết hợp tác nhằm đẩy mạnh phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn và từng bước nhân rộng mô hình Trạm thu hồi vật liệu tái chế (MRF) trên địa bàn thành phố.
Hoạt động đặt trọng tâm vào những khâu quyết định khả năng vận hành của kinh tế tuần hoàn. Theo biên bản ghi nhớ, Sở Nông nghiệp và Môi trường TPHCM, Hội Liên hiệp Phụ nữ TPHCM và Unilever Việt Nam sẽ phối hợp xây dựng và triển khai kế hoạch phân loại chất thải rắn tại nguồn; nghiên cứu, thí điểm mô hình trạm thu hồi vật liệu tái chế (MRF) tại khu dân cư, chợ truyền thống, trường học và các địa điểm phù hợp.
Các bên cũng sẽ xây dựng quy trình, tài liệu hướng dẫn thực hiện trong phạm vi chương trình, phù hợp quy định và hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền. Các hoạt động truyền thông, giáo dục cộng đồng sẽ được triển khai song song để đưa việc phân loại vào sinh hoạt thường ngày của người dân.
Việc phân loại tại nguồn không kết thúc ở việc người dân bỏ đúng loại chất thải rắn hay các vật liệu có khả năng tái chế vào đúng nơi. Nếu vật liệu sau đó vẫn bị thu gom chung hoặc không có nơi tiếp nhận phù hợp, nỗ lực phân loại khó tạo ra kết quả và khó được duy trì lâu dài.