Tưởng nhầm chim là UAV, Lithuania đóng sân bay, NATO huy động tiêm kích

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Quốc gia NATO Lithuania đã báo động nhầm sau khi tưởng một đàn chim là UAV lạ xâm nhập không phận.

Tưởng nhầm chim là UAV, Lithuania đóng sân bay, NATO huy động tiêm kích - 1 — Sân bay Vilnius, Lithuania (Ảnh: Reuters).

Lithuania cho biết, vật thể nghi là UAV trong không phận nước này vào sáng 13/9 là một đàn chim. Trước đó, giới chức nước này đã khẩn cấp đóng cửa sân bay Vilnius và NATO điều ít nhất một tiêm kích đến xác minh tình hình, theo Reuters.

Cảnh báo trên không được dỡ bỏ và sân bay mở cửa trở lại chỉ sau 38 phút, sau khi tiêm kích NATO xác định bằng mắt thường, Trung tâm Quản lý Khủng hoảng Quốc gia Lithuania cho biết.

“Trên màn hình radar ban đầu, dấu hiệu do chim và UAV để lại có thể tương tự nhau”, trung tâm này cho biết trong một tuyên bố.

Một tiêm kích đã được điều động từ Siauliai ở miền Bắc Lithuania, nơi đóng quân hiện tại không quân Italy trong khuôn khổ sứ mệnh Phòng không Baltic của NATO.

Việc các UAV quân sự đi lạc vào không phận Phần Lan, Estonia, Latvia và Lithuania đang làm dấy lên lo ngại rằng xung đột ở Ukraine có thể lan sang khu vực biên giới phía Bắc của NATO với Nga.

Cuộc chạy marathon Vilnius, diễn ra tại thủ đô Lithuania, không bị gián đoạn, ban tổ chức chia sẻ với Reuters.

Căng thẳng giữa Nga và Lithuania gia tăng trong thời gian qua, sau khi Moscow mở chiến dịch quân sự ở Ukraine. Lithuania, quốc gia thành viên EU và NATO, là quốc gia có quan điểm ủng hộ Ukraine trong cuộc chiến.

Trong tuần này, Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga Dmitry Medvedev cảnh báo hậu quả nếu vũ khí hạt nhân được triển khai trên lãnh thổ Lithuania. Trước đó, đã xuất hiện một đề xuất ở Lithuania về việc sửa hiến pháp để bãi bỏ điều khoản cấm triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ quốc gia vùng Baltic.

Hồi tháng 6, Bộ trưởng Quốc phòng Lithuania Robertas Kaunas cho biết Vilnius đang đàm phán với Mỹ về khả năng triển khai vũ khí hạt nhân của Mỹ tại quốc gia Baltic này.

Đầu tháng 7, Quốc hội Lithuania (Seimas) bắt đầu quy trình bãi bỏ Điều 137 trong Hiến pháp, vốn cấm bố trí căn cứ quân sự nước ngoài và triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ Lithuania.

Ngày 9/9, Ủy ban Pháp luật của Seimas ủng hộ sáng kiến này. Chủ tịch Quốc hội Lithuania Juozas Olekas nhấn mạnh lệnh cấm không còn phản ánh thực tế địa chính trị.

Ngày 11/9, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cảnh báo Vilnius, nói rằng nếu vũ khí hạt nhân được triển khai tại Lithuania, nước này sẽ nằm trong tầm ngắm của vũ khí hạt nhân Nga. Sau đó, Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố Nga “chưa bao giờ đe dọa” người châu Âu và cho rằng những cáo buộc Moscow đe dọa châu Âu là không đúng sự thật.

Trong một diễn biến khác, đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump, Jared Kushner nhận định, trở ngại chính trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Nga và Ukraine là vấn đề lãnh thổ. Theo ông, Ukraine chưa đồng ý với việc nhượng bộ về lãnh thổ.

Ông Kushner cho biết Mỹ, với vai trò trung gian, đang tìm kiếm một “giải pháp sáng tạo” nhằm bảo vệ lợi ích của Ukraine, đồng thời thuyết phục Nga. Ông kêu gọi các bên nhìn xa hơn vấn đề lãnh thổ và cân nhắc những cơ hội phát triển kinh tế sau chiến sự.

Sự cố báo động nhầm tại Lithuania ngày 13/9 đã phản ánh bầu không khí căng thẳng tột độ tại khu vực Baltic khi quốc gia NATO này phải tạm đóng cửa sân bay Vilnius và điều tiêm kích xác minh một đàn chim bị nhầm là máy bay không người lái. Dù cảnh báo được gỡ bỏ chỉ sau 38 phút khi tiêm kích Ý thuộc sứ mệnh Phòng không Baltic xác nhận thực tế bằng mắt thường, vụ việc vẫn cho thấy sự nhạy cảm đặc biệt của hệ thống phòng thủ trước nguy cơ xung đột Ukraine lan rộng. Sự tương đồng giữa tín hiệu radar của UAV quân sự và các đàn chim di chuyển trong không phận đã khiến lực lượng an ninh khu vực luôn ở trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu cao độ. Vụ việc diễn ra trong bối cảnh mối quan hệ giữa Vilnius và Moscow gia tăng nhiệt độ liên quan đến các kế hoạch quân sự hóa nhạy cảm. Lithuania đang tích cực thúc đẩy quy trình loại bỏ quy định cấm triển khai vũ khí hạt nhân và căn cứ nước ngoài trong Hiến pháp nhằm mở đường cho việc đàm phán hợp tác an ninh với Mỹ. Động thái sửa đổi Hiến pháp này lập tức nhận lại những cảnh báo cứng rắn từ Điện Kremlin và Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga Dmitry Medvedev về nguy cơ biến lãnh thổ Lithuania thành mục tiêu đáp trả hạt nhân. Song song với những diễn biến quân sự tại Baltic, nỗ lực tìm kiếm giải pháp ngoại giao cho xung đột Nga và Ukraine vẫn đang đối mặt với bế tắc lớn ở bất đồng lãnh thổ. Đặc phái viên Mỹ Jared Kushner nhận định việc Kiev chưa sẵn sàng nhượng bộ đất đai là rào cản chính, đòi hỏi vai trò trung gian phải đưa ra các giải pháp sáng tạo để dung hòa lợi ích đôi bên. Mỹ hiện kêu gọi các bên xung đột mở rộng tầm nhìn hướng tới cơ hội phát triển kinh tế hậu chiến thay vì chỉ tập trung vào các tranh chấp địa giới hiện tại.