'Các bà mẹ cứu hỏa' cùng chiến đấu chống đợt cháy rừng lớn ở Indonesia

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Nhóm ‘Power of Mama’ (Sức mạnh của mẹ) tại Indonesia - một đội cứu hỏa toàn nữ đang nỗ lực giải cứu đảo Borneo khỏi đợt cháy rừng tồi tệ nhất trong hơn một thập niên qua; những đám cháy này đã bao phủ bầu trời bằng lớp khói bụi ngột ngạt và khiến người dân địa phương gặp các vấn đề về hô hấp.

Đảo Borneo của Indonesia đang bị tàn phá vì đợt cháy rừng nghiêm trọng nhất trong hơn mười năm qua. Và những người phụ nữ này đã có mặt để tham gia dập tắt các đám cháy.

“Nhìn đâu cũng thấy đất đai khô cằn. Đôi khi chúng tôi tự hỏi chuyện gì đang xảy ra vậy? Rồi ngay ngày hôm sau, lại có thêm một đám cháy khác bùng phát”. Đó là chia sẻ của bà Juniarni, một nông dân đến từ tỉnh Tây Kalimantan, thành viên của đội cứu hỏa toàn nữ mang tên “Power of Mama” (tạm dịch: Sức mạnh của mẹ).

Bà cho biết: “Rất nhiều diện tích rừng đã bị thiêu rụi. Thật đau lòng khi chứng kiến cảnh tượng đó. Tôi lo lắng rằng một khi rừng bị cháy rụi hoàn toàn, vùng đất này sẽ ra sao? Có lẽ tất cả cây cối sẽ biến mất và bị thay thế bằng các đồn điền trồng cọ dầu”.

Nhóm “Power of Mama” quy tụ 140 tình nguyện viên đến từ 10 ngôi làng trên khắp tỉnh. Họ tuần tra khu vực bằng xe máy, ghi nhận các điểm nóng cháy rừng và dập tắt những đám cháy nhỏ dọc đường đi.

Các thành viên cũng giám sát những khu vực dễ xảy ra cháy trong mùa khô, đồng thời cảnh báo người dân không đốt đất để làm đồn điền cọ dầu. Cọ dầu là loại cây trồng chủ lực của nhiều nông dân, nhưng cũng làm gia tăng nguy cơ xảy ra thêm nhiều vụ cháy rừng.

Đội cứu hỏa tại Indonesia nỗ lực dập tắt đợt cháy rừng tồi tệ nhất - Ảnh 1. — Các nhân viên cứu hỏa thuộc lực lượng kiểm soát cháy rừng quốc gia của Indonesia phun nước vào đám cháy rừng đang lan đến gần khu dân cư ở Ogan Ilir, Nam Sumatra (Indonesia), ngày 25.9.2026

Mọi chuyện bắt đầu vào năm 2022, khi tổ chức phi lợi nhuận mang tên Quỹ sáng kiến Phục hồi Thiên nhiên Indonesia tập hợp phụ nữ từ bốn ngôi làng và tổ chức huấn luyện kỹ năng chữa cháy cho họ.

Theo lời cô Mita Anggraini, người phụ trách nhóm, ngay cả trước khi tổ chức “Power of Mama” được thành lập, một số phụ nữ trong nhóm đã bắt đầu hành động - họ tham gia giám sát rừng và chữa cháy tại chính ngôi làng của mình. Cô chia sẻ rằng tất cả họ đều mong muốn trở thành những người gìn giữ đất đai tận tụy.

Indonesia thường xuyên phải đối mặt với các vụ cháy rừng và cháy đất than bùn, đặc biệt là tại một số khu vực thuộc đảo Sumatra và Borneo. Bộ trưởng Bộ Lâm nghiệp Indonesia cảnh báo rằng năm nay, các đám cháy có thể kéo dài hơn thường lệ - có thể đến tận đầu tháng 11 - do mùa mưa đến muộn.

Số liệu từ chính phủ cho thấy Tây Kalimantan là tỉnh chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, với hơn 3.800 km2 rừng đã bị thiêu rụi.

Đối với bà Elly Marlina, viễn cảnh tương lai có vẻ khá ảm đạm. Tuy nhiên, bà tin rằng những cánh rừng vẫn có thể hồi sinh nếu được bảo vệ tốt hơn. “Thật đau lòng khi chứng kiến cảnh rừng cây nơi đây không còn nữa. Điều chúng tôi mong mỏi là sự can thiệp quyết liệt từ chính phủ, đặc biệt là thông qua các nỗ lực trồng lại rừng. Chúng tôi không muốn những khu vực này bị chuyển đổi hoàn toàn thành các đồn điền trồng cọ dầu”.

Đảo Borneo của Indonesia đang trải qua đợt cháy rừng và cháy đất than bùn nghiêm trọng nhất trong hơn một thập niên qua, đẩy bầu trời khu vực vào tình trạng khói bụi ô nhiễm nặng nề. Trước nguy cơ tài nguyên thiên nhiên bị thiêu rụi và biến thành các đồn điền cọ dầu, lực lượng cứu hỏa toàn nữ mang tên "Power of Mama" đã tích cực tham gia bảo vệ địa bàn. Được Quỹ sáng kiến Phục hồi Thiên nhiên Indonesia hỗ trợ đào tạo từ năm 2022, tổ chức này hiện quy tụ 140 tình nguyện viên đến từ 10 ngôi làng trên khắp tỉnh Tây Kalimantan. Các thành viên như bà Juniarni thường xuyên sử dụng xe máy tuần tra, phát hiện các điểm nóng và trực tiếp dập tắt những đám cháy nhỏ dọc đường đi. Bên cạnh hoạt động chữa cháy trực tiếp, đội ngũ còn tăng cường giám sát các khu vực rủi ro cao trong mùa khô và vận động người dân dừng thói quen đốt rừng làm đồn điền. Bộ trưởng Bộ Lâm nghiệp Indonesia cảnh báo đợt cháy năm nay có thể kéo dài đến đầu tháng 11 do mùa mưa xuất hiện muộn hơn thường lệ. Tây Kalimantan hiện là khu vực chịu thiệt hại nặng nề nhất tại Indonesia với hơn 3.800 km2 diện tích rừng đã bị thiêu rụi. Trước thực trạng này, những người tham gia như cô Mita Anggraini và bà Elly Marlina kỳ vọng vào sự can thiệp quyết liệt từ chính phủ thông qua các chiến dịch tái phủ xanh đất trống. Việc gìn giữ hệ sinh thái Borneo không chỉ dựa vào nỗ lực kiên cường của các bà mẹ địa phương mà đòi hỏi chiến lược quản lý đất đai và bảo vệ môi trường mang tính căn cơ.