Bỏ qua điều hướng
•

Cẩn trọng với bệnh do não mô cầu

Cẩn trọng với bệnh do não mô cầu
Nguồn ảnh: Nhân Dân

Liên quan đến trường hợp nhóm học sinh tại Trường THCS Hai Bà Trưng (xã Hiệp Phước, TP Hồ Chí Minh) mắc bệnh do não mô cầu nhóm B, ngành y tế khuyến cáo người dân bình tĩnh, theo dõi thông tin truyền thông, đi khám khi có triệu chứng và không tự ý dùng kháng sinh.

Họp khẩn tìm giải pháp

Ngay sau khi xuất hiện các ca bệnh, Sở Y tế TP Hồ Chí Minh đã chủ trì cuộc họp khẩn với Sở Giáo dục và Đào tạo, trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới, Bệnh viện Nhi đồng 1 và các chuyên gia để đánh giá tình hình, thống nhất các biện pháp xử lý và định hướng phòng, chống dịch. Sở Y tế yêu cầu các đơn vị tập trung phát hiện sớm, xử trí kịp thời ca bệnh, đồng thời quản lý chặt người tiếp xúc, thực hiện xét nghiệm và dự phòng theo hướng dẫn chuyên môn. Theo đó, thuốc, vật tư, phương tiện cấp cứu và năng lực điều trị cần bảo đảm, các bên phối hợp chặt chẽ, kịp thời, không để xảy ra tình trạng chủ quan hoặc gây hoang mang trong cộng đồng.

Ngành y tế cho biết, các trường hợp có triệu chứng đã được phân loại, theo dõi và xét nghiệm. Các trường hợp tiếp xúc gần cũng được quản lý và thực hiện dự phòng theo hướng dẫn chuyên môn. Tiến hành tổng vệ sinh, khử khuẩn toàn Trường THCS Hai Bà Trưng nhằm hạn chế nguy cơ lây truyền. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP Hồ Chí Minh phối hợp với trạm y tế và nhà trường lập danh sách người tiếp xúc gần với các bệnh nhân đã xác định để theo dõi sức khỏe chặt chẽ trong vòng 10 ngày. Những người tiếp xúc gần có triệu chứng sốt, đau họng hoặc đau đầu đều được chuyển khám tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới.

Bệnh não mô cầu do vi khuẩn não mô cầu Neisseria meningitidis gây ra. Theo ước tính của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), mỗi năm có ít nhất 1,2 triệu ca mắc, 150 nghìn ca tử vong do não mô cầu, tập trung chủ yếu ở nhóm trẻ dưới 1 tuổi, thanh thiếu niên và người cao tuổi. Tại Việt Nam, từ đầu năm 2026 đến nay đã ghi nhận các trường hợp mắc viêm màng não do não mô cầu tại một số tỉnh thành. Tuy nhiên, theo bác sĩ Trương Hữu Khanh, Phó Chủ tịch Hội Truyền nhiễm TP Hồ Chí Minh, người dân, đặc biệt là phụ huynh, học sinh không nên quá lo lắng mà tự ra nhà thuốc mua kháng sinh về uống. Thay vào đó, cần tìm hiểu thông tin, theo dõi kỹ tình hình sức khỏe cá nhân và người thân, chủ động phòng bệnh. Trong trường hợp có tiếp xúc gần với người bệnh hoặc phát hiện triệu chứng nghi ngờ nhiễm bệnh thì đến ngay các cơ sở y tế để được kiểm tra, điều trị. Việc đánh giá nguy cơ và triển khai dự phòng bệnh do não mô cầu cần dựa trên hướng dẫn chuyên môn.

Bên cạnh bệnh do não mô cầu, việc gia tăng số ca viêm hô hấp cấp cũng đang tạo áp lực lên hệ thống y tế tại TP Hồ Chí Minh. Chỉ tính riêng trong tuần 40, thành phố đã ghi nhận 34.664 ca mắc. Chủng cúm A chiếm ưu thế, trong đó chủng cúm A/H1 2009 chiếm gần 77%. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP Hồ Chí Minh đang triển khai hệ thống giám sát tác nhân gây bệnh viêm đường hô hấp cấp trên toàn thành phố. Công tác thu thập mẫu xét nghiệm được thực hiện chủ động tại 29 cơ sở y tế, bao gồm các bệnh viện và trung tâm y tế khu vực, kết hợp với việc giám sát chặt chẽ các chùm ca bệnh trong cộng đồng.

Chủ động phòng bệnh

Hệ thống Tiêm chủng VNVC cho biết, cuối tuần qua, lượt đăng ký tiêm vaccine phòng 5 nhóm não mô cầu nguy hiểm A, B, C, Y và W-135 tăng mạnh trên phạm vi toàn quốc. Đơn vị đang tập trung cung ứng vaccine toàn hệ thống, đồng thời tăng cường nhân lực, tư vấn và tổ chức tiêm chủng an toàn, kịp thời phòng bệnh cho người dân. “Mặc dù lúc nhỏ con tôi đã tiêm vaccine não mô cầu nhưng nay nghe thông tin có ca tử vong nên đưa bé tới kiểm tra, cần thì tiêm nhắc để bảo vệ con tốt hơn. Là phụ huynh, tôi rất kỹ, sợ chẳng may con đi học, đi chơi bị nhiễm bệnh thì ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe”, chị Nguyễn Hồng Phương, người dân ngụ tại phường Gò Vấp chia sẻ.

Bác sĩ Huỳnh Trần An Khương, Chuyên viên Y khoa thuộc Hệ thống Tiêm chủng VNVC cho biết, vi khuẩn não mô cầu có thể gây nhiều bệnh cảnh nguy hiểm, trong đó viêm màng não mủ và nhiễm trùng huyết là hai thể bệnh xâm lấn nghiêm trọng nhất. Triệu chứng ban đầu thường không đặc hiệu, dễ nhầm với cúm hoặc các bệnh nhiễm virus thông thường nên người dân rất dễ bỏ qua. Tuy nhiên, một số trường hợp nhiễm bệnh có thể trở nặng, tử vong trong vòng 24 giờ kể từ khi khởi phát. Đặc biệt, vi khuẩn não mô cầu có thể cư trú tại vùng mũi họng của người khỏe mạnh mà không gây triệu chứng rồi lây truyền qua tiếp xúc gần với dịch tiết đường hô hấp như khi ho, hắt hơi, hôn hoặc dùng chung vật dụng tiếp xúc với nước bọt.

Vaccine phòng bệnh sẵn có, tuy nhiên, người dân cần được tư vấn kỹ để lựa chọn phương án bảo vệ phù hợp nhất. “Bên cạnh tiêm chủng, người dân cần giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên, không dùng chung vật dụng tiếp xúc với nước bọt, che miệng khi ho, hắt hơi và giữ không gian sinh hoạt thông thoáng. Khi xuất hiện sốt cao, đau đầu dữ dội, nôn, cứng gáy, tay chân lạnh, ban xuất huyết hoặc rối loạn ý thức, cần đến ngay cơ sở y tế để được cấp cứu, không chờ xuất hiện đầy đủ triệu chứng vì bệnh có thể chuyển nặng chỉ trong vài giờ”, bác sĩ Khương lưu ý.

KHỞI MINH

Ngay sau khi ghi nhận nhóm học sinh tại Trường THCS Hai Bà Trưng (xã Hiệp Phước, TP Hồ Chí Minh) mắc bệnh do não mô cầu nhóm B, Sở Y tế TP Hồ Chí Minh đã chủ trì cuộc họp khẩn với các đơn vị liên quan nhằm kích hoạt quy trình ứng phó đồng bộ. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố phối hợp cùng nhà trường lập danh sách giám sát sức khỏe những người tiếp xúc gần trong vòng 10 ngày, đồng thời chuyển tuyến khám chuyên khoa và tổ chức khử khuẩn toàn diện khuôn viên trường học. Bệnh do vi khuẩn Neisseria meningitidis là mối đe dọa y tế toàn cầu với ít nhất 1,2 triệu ca mắc và 150 nghìn ca tử vong mỗi năm theo ước tính của Tổ chức Y tế thế giới. Tại Việt Nam, nhiều địa phương cũng đã ghi nhận ca bệnh rải rác từ đầu năm 2026, đặt ra yêu cầu kiểm soát dịch tễ nghiêm ngặt. Chuyên gia truyền nhiễm khuyến cáo người dân cần bình tĩnh, tuyệt đối không tự ý mua thuốc kháng sinh sử dụng và phải lập tức đến cơ sở y tế khi xuất hiện các triệu chứng như sốt, đau đầu, đau họng. Tình hình y tế cộng đồng tại TP Hồ Chí Minh thêm phần phức tạp khi tuần 40 vừa qua ghi nhận 34.664 ca viêm đường hô hấp cấp, trong đó chủng cúm A/H1 2009 chiếm gần 77%. Trước nguy cơ dịch chồng dịch, hệ thống giám sát chủ động đã được triển khai tại 29 cơ sở y tế để theo dõi chặt chẽ các chùm ca bệnh phát sinh. Cùng với các biện pháp kiểm soát nguồn lây của ngành chức năng, nhu cầu đăng ký tiêm vaccine phòng năm nhóm não mô cầu A, B, C, Y và W-135 tại hệ thống tiêm chủng cũng tăng mạnh nhằm chủ động thiết lập miễn dịch.
amung