Tại chương trình "Hiểu vảy nến - Sống trọn vẹn" tổ chức ở Bệnh viện Da Liễu TPHCM, nhằm hưởng ứng Ngày Vảy nến Thế giới (29/10), nhiều bệnh nhân đã chia sẻ câu chuyện thực tế của bản thân, với mong muốn nhận được sự thấu hiểu từ cộng đồng.
Bệnh nhân tham gia chương trình "Hiểu vảy nến - Sống trọn vẹn" (Ảnh: Lan Anh).
Bệnh không lây nhưng vẫn bị mọi người xa lánh
Anh Trương Lê Hồng Phúc (18 tuổi) làm công việc tổ chức sự kiện và sáng tạo nội dung trên các nền tảng mạng xã hội, đồng thời theo học diễn xuất. Thường xuyên tham gia livestream, chàng trai cho biết từng chịu nhiều áp lực khi mắc căn bệnh vảy nến.
Những vùng da bong tróc khiến anh ngại xuất hiện trước mọi người, nhất là khi tổn thương nằm ở những vị trí khó che giấu. Nhiều lần, người xung quanh tưởng anh bị gàu khi thấy vùng da đầu đóng các mảng vảy.
"Nhiều lúc tôi rất ngại. Nhưng khi vảy nến đã xuất hiện triệu chứng, mình muốn che cũng không che được”, anh Phúc chia sẻ.
Mong cải thiện tình trạng bệnh, chàng trai tìm hiểu nhiều phương pháp điều trị. Hễ nghe nói cách nào có thể giúp bệnh thuyên giảm, anh đều thử áp dụng. Đó cũng là khoảng thời gian anh chịu áp lực rất lớn về ngoại hình, công việc cũng ảnh hưởng nặng.
Sau cùng, anh đã tìm đến Bệnh viện Da Liễu TPHCM để được bác sĩ thăm khám, tư vấn cách điều trị kiểm soát bệnh hiệu quả. Hiện nay, anh đã lấy lại sự tự tin khi xuất hiện trước mọi người.
Từ trải nghiệm của chính mình, anh Phúc nhận ra mình cần phải cởi mở với những người cùng mắc bệnh và cộng đồng, thay vì tự ti che giấu bệnh. Anh mong mọi bệnh nhân vảy nến đều sống trong tâm thế thoải mái hơn. Nếu còn những vấn đề băn khoăn, hãy mạnh dạn đặt câu hỏi cho bác sĩ điều trị.
Các bệnh nhân chia sẻ quá trình điều trị, vượt qua các rào cản tâm lý khi mắc bệnh vảy nến (Ảnh: Lan Anh).
Còn chị Nguyễn Thị Thanh Thảo (29 tuổi) phát hiện bệnh vào cuối năm 2023. Ban đầu, trên da chỉ xuất hiện những nốt đỏ nhỏ, nên cô gái tưởng mình bị dị ứng và chưa chú ý nhiều. Khi tổn thương xuất hiện ngày càng nhiều trên da đầu, chị mới đi kiểm tra, và được chẩn đoán mắc vảy nến.
Thời gian đầu, vì thấy tình trạng còn nhẹ, Thanh Thảo chỉ sử dụng thuốc bôi ngoài da. Nhưng bệnh không cải thiện như mong muốn, những mảng da bong tróc cứ xuất hiện như nỗi ám ảnh gắn chặt vào cuộc sống bệnh nhân.
Kiếm sống bằng công việc làm nail (chăm sóc và trang trí móng tay, móng chân), chị Thảo thường xuyên tiếp xúc trực tiếp với khách hàng. Những biểu hiện trên da khiến cô gái tự ti, trong khi nhiều khách hàng lo ngại bị lây bệnh nên tỏ thái độ né tránh.
"Dù tôi giải thích vảy nến không lây, họ vẫn dè dặt vì chưa hiểu về căn bệnh này, e ngại khi làm việc với tôi. Tôi phải tạm ngưng công việc để tập trung điều trị, chờ tình trạng bệnh cải thiện rồi mới quay lại", Thanh Thảo tâm sự.
Giữa năm 2026, chị Nguyễn Thị Thanh Thảo đến Bệnh viện Da Liễu TPHCM thăm khám. Sau khi đánh giá tình trạng, các bác sĩ cho bệnh nhân điều trị bằng thuốc sinh học. Đây là bước ngoặt giúp tình trạng bệnh của chị được cải thiện rõ rệt, các mảng da bong tróc đã được kiểm soát, sau thời gian gây ảnh hưởng đến tâm lý và sinh hoạt.
Nhiều bệnh nhân vảy nến chịu ảnh hưởng tinh thần lớn khi bệnh gây bong tróc da, khiến người xung quanh xa lánh (Ảnh: Lan Anh).
Vẫn còn nhiều lầm tưởng về vảy nến
BSCKI Nguyễn Thị Diễm Trinh, khoa Khám bệnh, Bệnh viện Da Liễu TPHCM, cho biết, hiện nay vẫn còn nhiều người hiểu sai về bản chất của bệnh vảy nến.
Theo đó, vảy nến là bệnh hoàn toàn không lây nhiễm, dù có những tiếp xúc gần như ôm, nắm tay, ăn ngủ, sinh hoạt chung. Hiểu đúng điều này sẽ giúp người bệnh bớt mặc cảm, đồng thời hạn chế sự kỳ thị trong cộng đồng. Bệnh không do vi trùng, siêu vi, nấm hay ký sinh trùng gây ra, mà do hệ miễn dịch hoạt động quá mức.
Vảy nến là bệnh mạn tính diễn tiến kéo dài, có những đợt bùng phát và thuyên giảm, có yếu tố di truyền nhưng không hoàn toàn. Nếu cả bố và mẹ cùng bị bệnh, người con có 50% nguy cơ mắc vảy nến. Ngay cả song sinh cùng trứng (giống nhau 100% về gen), cũng chỉ có 35-72% trường hợp cùng bị vảy nến.
Sự khởi phát bệnh còn liên quan đến các yếu tố như căng thẳng, nhiễm trùng, béo phì và hút thuốc lá.
Một sai lầm khác là việc cho rằng bệnh vảy nến chỉ ảnh hưởng đến da. Theo bác sĩ Trinh, vảy nến là bệnh viêm toàn thân. Người bệnh có thể mắc viêm khớp vảy nến, đồng thời tăng nguy cơ gặp các vấn đề về tim mạch, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, gan nhiễm mỡ.
Những tổn thương kéo dài cũng khiến nhiều người lo âu, mất ngủ, ảnh hưởng đến sinh hoạt, công việc và chất lượng cuộc sống.
Bác sĩ chia sẻ các kiến thức chi tiết về bệnh và những phương pháp điều trị vảy nến (Ảnh: Lan Anh).
Hiện nay, có nhiều phương pháp điều trị như dùng thuốc bôi, quang trị liệu, thuốc uống và thuốc sinh học. Tùy mức độ bệnh, vị trí tổn thương và tình trạng sức khỏe, bác sĩ sẽ lựa chọn phương án phù hợp.
Với tổn thương nhẹ, khu trú, người bệnh có thể được chỉ định thuốc bôi. Khi bệnh nặng hơn, bác sĩ cân nhắc phối hợp hoặc chuyển sang các phương pháp điều trị khác.
Bác sĩ Trinh nhấn mạnh, dù chưa có cách chữa khỏi hoàn toàn vảy nến, các phương pháp hiện có vẫn giúp kiểm soát bệnh tốt, thậm chí đạt tình trạng sạch tổn thương da. Vì vậy, người bệnh không nên buông xuôi, chấp nhận sống chung cùng ngứa, đỏ da và bong tróc mà không điều trị.
Ngược lại, cũng cần cảnh giác với những quảng cáo cam kết chữa dứt điểm vảy nến trên mạng xã hội, như thuốc gia truyền, thuốc bột hoặc kem bôi không rõ thành phần, có nguy cơ chứa corticoid gây tác dụng phụ và khiến bệnh bùng phát nặng.
Rào cản lớn về chi phí trong điều trị thuốc sinh học
ThS.BS Trần Bá Tòng, khoa Ngoại, Bệnh viện Da Liễu TPHCM, cho biết thêm, trong số các phương pháp điều trị hiện có, thuốc sinh học là một trong những phương pháp điều trị hiệu quả đối với bệnh vảy nến mức độ trung bình đến nặng.
Khác với nhiều loại thuốc điều trị cổ điển trước đó, thuốc sinh học có thể nhắm một phần hệ miễn dịch gây viêm (nhắm trúng đích), đồng thời gần như không gây tác dụng phụ lên gan, thận cũng như các cơ quan khác của cơ thể.
Tác dụng không mong muốn của thuốc sinh học chủ yếu nhẹ và thoáng qua, như nhiễm trùng hô hấp trên, nấm miệng, phản ứng tại vị trí tiêm.
Theo bác sĩ Tòng, dù thuốc sinh học đã được nhiều nghiên cứu chứng minh giúp da gần sạch hoặc sạch hoàn toàn, việc sử dụng thuốc không chỉ mang tính thời điểm mà vẫn cần duy trì liên tục lâu dài. Vì ngưng thuốc có thể làm cho vảy nến tái phát sau một khoảng thời gian.
Vảy nến là bệnh không lây nhiễm, người bệnh cần được lắng nghe và nhận sự hỗ trợ từ cộng đồng (Ảnh: Lan Anh).
Hiện nay, chi phí vẫn là rào cản khiến nhiều bệnh nhân vảy nến khó tiếp cận điều trị bằng thuốc sinh học. Khoản tiền phải chi trả cho việc duy trì điều trị thuốc sinh học dao động ở mức 8-10 triệu đồng/tháng, còn khá cao so với thu nhập của nhiều người dân.
Do đó, giới chuyên môn đang đề xuất nâng mức chi trả bảo hiểm y tế cho thuốc sinh học từ 50% lên 70-80%. Nếu được chấp thuận, phần đồng chi trả của người bệnh được kỳ vọng còn 5-6 triệu đồng/tháng, giúp giảm gánh nặng tài chính và tạo điều kiện duy trì điều trị.
Ngoài ra, phác đồ điều trị cũng đang được cân nhắc giãn nhẹ khoảng cách giữa các lần tiêm thuốc sinh học khi bệnh đã ổn định. Chẳng hạn, khoảng cách tiêm có thể được xem xét kéo dài từ 30 ngày lên 35-40 ngày ở từng trường hợp.
Tuy nhiên, việc điều chỉnh này cần được bác sĩ điều trị đánh giá cụ thể, bệnh nhân không tự ý giãn khoảng cách tiêm chỉ vì muốn tiết kiệm chi phí.
Ngày Vảy nến Thế giới (29/10) được tổ chức hằng năm, do Liên đoàn các Hiệp hội Vảy nến Quốc tế (IFPA) phát động. Năm 2026, chiến dịch toàn cầu mang thông điệp "Look Beyond My Skin" - tạm dịch "Hãy nhìn xa hơn làn da của tôi", hướng đến người trẻ sống chung cùng bệnh vảy nến và viêm khớp vảy nến.
Thông điệp kêu gọi cộng đồng nhìn nhận người bệnh một cách toàn diện, lắng nghe những trải nghiệm phía sau các tổn thương da, đồng thời giảm định kiến và sự kỳ thị đối với người bệnh.