Gần đây, bố cháu vẫn tiếp tục hành hung mẹ bằng nhiều cách. Sau khi uống rượu, bố có biểu hiện bất thường, không kiểm soát được hành vi.
Mẹ cháu đã nhiều lần bỏ chạy, tìm cách tránh né nhưng bố vẫn tìm đến. Cháu đi học xa, rất bất lực và lo sợ sự việc sẽ trở nên nghiêm trọng hơn.
Gia đình cháu cần làm gì để bảo vệ mẹ và xác định liệu bố có mắc bệnh tâm thần hay không?
Cháu muốn tìm cách bảo vệ mẹ và chấm dứt tình trạng bạo lực này, xin được mọi người tư vấn.
Độc giả Hoài Thu
Luật sư Vũ Tiến Vinh tư vấn:
Bạo lực gia đình là hành vi khá phổ biến trong đời sống xã hội hiện nay. Tuy nhiên, vì nhiều lý do khác nhau, nạn nhân thường cam chịu, không có sự phản kháng cần thiết, cũng không trình báo cơ quan chức năng để có biện pháp ngăn chặn kịp thời.
>> Quyền của của nạn nhân bạo lực gia đình
>> Biện pháp ngăn chặn hành vi bạo lực gia đình và bảo vệ, hỗ trợ người bị bạo lực gia đình
Mặc dù pháp luật đã quy định khá rõ những hành vi nào là bạo lực gia đình, chế tài, các biện pháp ngăn chặn, từ xử phạt từ hành chính đến truy cứu trách nhiệm hình sự.
Tuy nhiên, trong một số ít trường hợp, các quy định này chưa phát huy tác dụng như mong muốn, vẫn xảy ra những hậu quả nghiêm trọng; đòi hỏi những phân tích, đánh giá chuyên sâu trong từng vụ việc cụ thể để có giải pháp khắc phục tận gốc vấn đề.
Sau đây là một số trường hợp có thể pháp luật chỉ sửa được phần ngọn mà không sửa được phần gốc của vấn đề.
Trường hợp 1, người bạo hành nghiện rượu nặng (nát rượu).
Họ sử dụng quá nhiều rượu, không kiểm soát được hành vi. Trường hợp này phải có biện pháp cai rượu thì mới có thể chấm dứt hành vi bạo lực gia đình. Tuy nhiên, trên thực tế việc cai rượu cho những đối tượng này là rất khó. Mặt khác, trên phương diện pháp lý, chưa có căn cứ để khẳng định những người này mắc bệnh tâm thần dẫn đến không thể nhận thức, không thể làm chủ hành vi khi chưa có kết luận y khoa.
Theo một thống kê, nguyên nhân trực tiếp làm nảy sinh hành vi bạo lực gia đình là do người chồng nghiện rượu, say rượu (60%), những gia đình này thường có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, học vấn thấp, thiếu hiểu biết về pháp luật, công việc không ổn định.
Trường hợp 2, nạn nhân bị bạo lực gia đình mắc những lỗi nghiêm trọng như ngoại tình, có con riêng... làm cho người bị phụ bạc có suy nghĩ thù hận dẫn đến hành vi chì chiết, đay nghiến, hành hạ đối phương. Những trường hợp này thì người bị phụ bạc cần phải gặp chuyên gia tâm lý để được tư vấn, hướng dẫn thay đổi nhận thức, suy nghĩ.
Trường hợp 3, người vợ không sinh được con trai theo quan niệm cổ hủ của người chồng. Hiện tượng này vẫn còn phổ biến ở nông thôn, khi tư tưởng trọng nam khinh nữ vẫn còn nặng nề. Khi người chồng cổ hủ, có nhận thức lệch lạc về việc phải sinh được con trai thì có thể mọi biện pháp ngăn chặn bạo lực gia đình sẽ không đạt kết quả...
Như vậy, từ các phân tích trên đây, trong một số trường hợp, cuộc sống vợ chồng mâu thuẫn trầm trọng, vấn đề bạo lực gia đình tái diễn nhiều năm, không thể khắc phục được thì cần có một giải pháp ngoài các quy định về phòng chống bạo lực gia định, đó là một trong các bên có thể nghĩ tới việc ly hôn.
Cách làm này có thể là lựa chọn tốt nhất trong nhiều trường hợp, giúp nạn nhân thoát khỏi môi trường độc hại, nguy hiểm. Tuy nhiên, họ cần mạnh dạn, thoát khỏi định kiến xã hội về việc ly hôn là xấu, thay đổi suy nghĩ con cái phải có đủ cha, đủ mẹ; anh em không bị ly tán, phải được sống cùng nhau theo nghĩa sống chung trong một nhà.
Luật sư Vũ Tiến Vinh
Công ty Luật Bảo An, Hà Nội