Làn sóng chuỗi gym dừng hoạt động, thu hẹp cơ sở, cắt giảm dịch vụ khiến nhiều khách hàng lo lắng, đặc biệt với những người mua gói tập dài hạn, bỏ ra cả trăm triệu đồng để được hưởng tiện nghi về dịch vụ, vị trí.
Nhiều khách hàng đã đầu tư mua thẻ “trọn đời”, hạng thẻ giành cho khách mua dài hạn nhiều năm. Đây là loại thẻ cho phép hội viên tập luyện không giới hạn thời gian, đi kèm với nhiều điều kiện về chi phí, quyền lợi và quy định chuyển nhượng.
Khách lo mất tiền, luật sư khuyến khích nên có cơ chế bắt buộc bảo lãnh, ký quỹ
Hoàng Quyên (ngụ tại TPHCM) cho biết bỏ ra khoảng 20 triệu đồng cho thời hạn 5 năm ở một phòng gym. Với khoảng 333.000 đồng/tháng, Hoàng Quyên cho biết được hưởng trọn gói dịch vụ từ khăn tắm, nước… đến việc được tập tự do ở tất cả chi nhánh thuộc hệ thống.
Do đó, dù việc một số chi nhánh của thương hiệu này đóng cửa chưa ảnh hưởng nhiều đến cô, nhưng việc di chuyển sang chi nhánh khác theo Hoàng Quyên cũng đã rất bất tiện. Chưa kể, chi nhánh gần nhà cô hiện ngưng dịch vụ khăn tắm, nước uống… và mỗi ngày Hoàng Quyên đều phải tự mang theo khiến cô không vui vì đã chi tiền mua trọn gói trước đó.
Còn với hạng thẻ cao cấp hơn, giá niêm yết khoảng 106 triệu đồng cho 12 tháng. Thẻ này được cung cấp nhiều đặc quyền gồm tập nhiều bộ môn, có khu tập VIP riêng biệt, khăn tắm, nước uống… Như vậy, gói tập dài hạn vài năm có thể lên đến vài trăm triệu đồng, kèm phí duy trì/gia hạn hàng năm thêm vài triệu đồng.
Nhiều hội viên đã bỏ ra hàng trăm triệu đồng để được tập luyện lâu dài, thuận tiện, nên việc một số cơ sở trong hệ thống dừng hoạt động khiến họ lo lắng.
Một lớp tập đốt mỡ tại phòng gym (Ảnh: CTG)
Dưới góc nhìn pháp lý, các luật sư cho biết việc các phòng gym bán gói tập dài hạn là hoạt động bình thường và không phải là hành vi bị pháp luật cấm. Cùng với đó, hiện cũng chưa có quy định chung bắt buộc các phòng gym phải bảo lãnh, ký quỹ hoặc mua bảo hiểm trách nhiệm chỉ vì bán thẻ dài hạn..., nghĩa là rủi ro thiên về phía người mua.
Nhiều ý kiến cho rằng việc khách hàng phải trả tiền trước cho dịch vụ trong tương lai nên đi kèm một bảo lãnh đảm bảo quyền lợi người dùng.
Dưới góc nhìn pháp lý, Luật sư Nguyễn Đăng Tư - Đoàn Luật sư TPHCM, Công ty Luật TriLaw - nhấn mạnh đây là vấn đề rất đáng được nghiên cứu. “Bởi khi doanh nghiệp thu trước một khoản tiền lớn từ hàng nghìn khách hàng, trong khi nghĩa vụ cung cấp dịch vụ kéo dài nhiều năm, rủi ro mất khả năng thanh toán có thể chuyển phần lớn sang người tiêu dùng”, ông nêu.
Về chính sách, có thể nghiên cứu cơ chế bảo đảm tài chính tương ứng với khoản tiền khách hàng đã trả trước, đặc biệt đối với những gói dịch vụ rất dài hoặc có giá trị lớn. Đây sẽ là giải pháp tốt hơn việc chỉ để khách hàng khởi kiện khi doanh nghiệp đã mất khả năng thanh toán.
Người mua nên yêu cầu ký hợp đồng chính thức và lưu giữ hồ sơ
Dù vậy, trước mắt để bảo vệ quyền lợi của mình, chính người mua phải chủ động xem xét kỹ hợp đồng, điều khoản cũng như cân đối nhu cầu trước khi đặt bút ký.
Luật sư Hồ Nguyễn Hoàng Hà - Công ty Luật Lê Nguyễn - khuyến cáo người tiêu dùng nên lưu ý các điểm mấu chốt trước khi quyết định tham gia gói tập dài hạn, chi phí lớn.
Thứ nhất, cần có hợp đồng bằng văn bản: Khách hàng có thể yêu cầu được ký hợp đồng bằng văn bản và giữ 1 bản (Điều 43 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023). Hợp đồng cần có các nội dung chính mô tả dịch vụ, thời điểm và thời hạn cung cấp, các khoản phí và cách tính phí, điều kiện giao dịch chung.
Thứ hai, chú ý về quyền chấm dứt và hoàn phí. Người dùng cần xem hợp đồng quy định thế nào về việc đơn phương chấm dứt, và cơ chế hoàn trả phí cho phần dịch vụ chưa sử dụng (Điều 42 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023).
Trong trường hợp phòng tập thay đổi hoặc ngừng hoạt động, khách hàng đầu tiên phải xem lại hợp đồng có quy định về hoàn tiền, đổi địa điểm miễn phí (đối với các chuỗi phòng tập có nhiều cơ sở, chi nhánh), bảo lưu hoặc chuyển nhượng thẻ hay không?
Chú trọng các điều khoản loại trừ để được bảo vệ theo luật
Thứ ba, lưu ý các điều khoản bất lợi, thường là các điều khoản loại trừ hoặc hạn chế quyền của người tiêu dùng, chẳng hạn như “không hoàn tiền trong mọi trường hợp”...
Người tiêu dùng cũng cần thiết phải lưu giữ chứng từ như hợp đồng, hoặc ít nhất biên lai, hóa đơn, thông báo chuyển tiền, tin nhắn trao đổi, các thông báo của phòng tập… và các chứng từ khác để bảo vệ quyền lợi của bản thân khi cần thiết.
“Khi phát sinh tranh chấp, có thể liên hệ phòng tập để thương lượng, gửi khiếu nại đến các cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ người tiêu dùng, hoặc đề nghị tổ chức bảo vệ người tiêu dùng hỗ trợ, và khởi kiện nếu cần”, bà Hoàng Hà nói.
Bổ sung, Luật sư Đăng Tư cho rằng người tiêu dùng không nên chỉ nhìn vào mức giá ưu đãi mà cần kiểm tra kỹ hợp đồng. Thay vào đó, người dùng nên xác định rõ thời hạn, địa điểm, phạm vi dịch vụ, quyền sử dụng và điều kiện chuyển nhượng.
Ông đặc biệt nêu khách hàng cần đọc kỹ những điều khoản kiểu “đã thanh toán thì không hoàn lại trong bất kỳ trường hợp nào”. Bởi, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 kiểm soát rất chặt các "điều khoản nhằm loại trừ" hoặc hạn chế trách nhiệm của doanh nghiệp đối với người tiêu dùng.
Song song, người mua cũng nên yêu cầu có điều khoản rõ ràng về hoàn tiền, chấm dứt hợp đồng, chuyển sang cơ sở khác nếu phòng tập đóng cửa, ngừng hoạt động hoặc thay đổi đáng kể dịch vụ.
Với gói có giá trị lớn và thời hạn nhiều năm, ông Đăng Tư khuyến nghị không nên trả toàn bộ tiền trước nếu chưa đánh giá được năng lực tài chính và lịch sử hoạt động của doanh nghiệp.
Ngoài ra, hình thức thanh toán cũng quan trọng. Luật sư kiến nghị cân nhắc thanh toán theo từng kỳ, đợt ngắn thay vì các gói có thời hạn quá dài, thanh toán một lần trọn đời… nếu có lựa chọn.
Trên mạng xã hội, nhiều hệ thống gym tại TPHCM quảng cáo mức phí chỉ khoảng 300.000 đồng/tháng. Tuy nhiên, khảo sát cho thấy khách hàng thường chỉ đạt được mức giá này khi đăng ký các gói dài hạn, từ 6 tháng đến vài năm.
Tại CORE Fitness & Yoga chi nhánh Xô Viết Nghệ Tĩnh, trước khi cơ sở này đóng cửa, gói thấp nhất được tư vấn ở mức khoảng 3 triệu đồng cho 6 tháng, tương đương 500.000 đồng/tháng. Nếu đăng ký từ một năm trở lên, chi phí bình quân có thể giảm về khoảng 300.000 đồng/tháng.
Citigym cũng từng chào gói khuyến mãi 8,8 triệu đồng cho 30 tháng trước thời điểm chi nhánh Điện Biên Phủ thông báo đóng cửa rồi hoạt động trở lại. Bình quân, khách chỉ phải trả khoảng 293.000 đồng/tháng cho gói tập ở phân khúc thông thường.
Ở phân khúc cao hơn, mức phí cũng phụ thuộc đáng kể vào thời hạn hợp đồng. Chẳng hạn, Elite Fitness trước khi đóng cửa từng niêm yết hạng Platinum từ 15 triệu đồng cho 12 tháng đến 52 triệu đồng cho 60 tháng. Tính bình quân, chi phí gói này rơi vào khoảng hơn 860.000 đồng đến hơn 1,2 triệu đồng/tháng tùy thời hạn.
Khảo sát của Dân trí cho thấy các hệ thống gym còn có nhiều hạng thành viên, với mức phí và quyền lợi khác nhau. Ngoài phí hội viên, khách có thể mua thêm dịch vụ PT (huấn luyện viên cá nhân) theo hình thức tập 1-1, với giá niêm yết khoảng 870.000 đồng đến 1,2 triệu đồng/buổi.