Bị cáo Quang, 46 tuổi, chiều 29/10, bị xét hỏi tại TAND thành phố Hà Nội để làm rõ cáo buộc Lừa đảo chiếm đoạt tài sản khi cầm 2,57 tỷ đồng để chạy giám định tâm thần cho Phó Đức Nam, tức Mr Pips.
Khi phạm tội, Quang là phó phòng tại một đơn vị thuộc Bộ Công an. Sai phạm của Quang liên quan người em "đồng hao" - Phó Đức Tuấn. Thời điểm đó Tuấn đang là Đội trưởng Cảnh sát điều tra tội phạm về Hình sự, kinh tế và ma túy thuộc Công an huyện Can Lộc cũ, tỉnh Hà Tĩnh.
Đầu tháng 11/2024, Tuấn được chú họ là ông Phó Đức Thắng, bố của Nam, trao đổi về việc Nam vừa bị bắt. Hai chú cháu bàn nhau tìm luật sư bào chữa và giúp cho Nam được đi giám định tâm thần. Vấn đề được đưa đẩy đến Quang.
Tối hôm đó, Quang đi ăn cơm cùng ông Thắng, Tuấn để nghe trình bày. "Tại bữa ăn, bị cáo cũng chỉ được nghe kể là Nam đã bị Công an quận Cầu Giấy bắt về tội lừa đảo. Bị cáo cũng nói luôn là không có thông tin đâu, nhưng cả nể nên bốc máy gọi cho chị Lợi - một người bạn làm kinh doanh ở TP HCM nhờ vả. Hôm sau, chị Lợi gọi lại bảo gửi hết hồ sơ qua để giúp", bị cáo Quang khai trước tòa.
"Một người làm kinh doanh sao có thể giúp 'chạy' giám định tâm thần?", chủ tọa truy vấn. Quang đáp chị Lợi quan hệ với nhiều cơ quan ban ngành nên "có thể giúp". Hôm sau, người phụ nữ này bảo chuyển 100.000 USD (tương đương 2,75 tỷ đồng) để lo công việc.
Các tin nhắn trao đổi giữa hai người được Quang chụp màn hình lại gửi cho ông Thắng để chuyển khoản. Ông này đồng ý, nhờ người cầm USD đến ngân hàng chuyển vào số tài khoản do Quang cung cấp.
Tiền về, Quang nhờ em gái ruột là trưởng phòng giao dịch một ngân hàng nhận hộ.
Tại toà, Quang khai theo hướng dẫn của chị Lợi đã chuyển trước 1,3 tỷ đồng và số còn lại "khi nào cần sẽ gọi". Trong khoản đang giữ lại này, Quang chuyển hơn 900 triệu đồng vào tài khoản chứng khoán của mình.
Phiên tòa được diễn ra tại 3 điểm cầu, trong đó phần lớn bị cáo ngồi ở trại giam. Ảnh: Hoàng Giang
"Chưa giúp được gì đã bị bắt'
"Thế việc bố của Nam nhờ, bị cáo có giúp được không?", chủ tọa hỏi. "Chưa giúp được gì thì đã bị công an truy xét rồi bắt luôn bị cáo", Quang khai và sau này bình tâm lại thấy mình chẳng có chức năng, nhiệm vụ gì để giúp đỡ họ cả.
Quang thấy "bản thân mình rất đơn thuần" khi không hứa hẹn gì cả. Anh ta còn chuẩn bị sẵn tiền mặt dự phòng để nhỡ phía bên kia không giúp đỡ được thì sẽ trả lại cho bố Nam.
Theo cáo buộc của VKS, Quang hoàn toàn không có khả năng hay thẩm quyền xin giám định tâm thần cho Nam. Quang cũng không thực hiện bất kỳ hành vi tác động hay "đi quan hệ" nào mà đưa ra thông tin gian dối nhằm mục đích chiếm đoạt toàn bộ 100.000 USD.
Với người phụ nữ Quang nhờ, cáo trạng nêu bà này phủ nhận lời khai trên. Bà cho rằng tiền đó Quang đưa để nhờ đổi tiền mới nhưng bà chưa cầm. 1,3 tỷ đồng vẫn do người đổi tiền giữ, hiện đã chủ động giao nộp công an.
VKS cho rằng ngoài lời khai của Quang không có tài liệu nào khác chứng minh bà này thỏa thuận giúp Nam đi giám định tâm thần nên không đủ căn cứ xử lý.
Phó Đức Nam tại phiên tòa. Ảnh: Hoàng Giang
Không chỉ nhờ Quang chạy giám định tâm thần, ông Thắng và Tuấn còn bàn bạc để tẩu tán tiền. Ông Thắng gửi Tuấn 7 tỷ để sử dụng vào việc "thăm nuôi, tiếp tế" cho Nam trong trại giam. Tuấn đã nhận và thực hiện nhiều thủ đoạn gian dối để che giấu nên bị cáo buộc Chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có.
Ở vụ án này, bố của Nam vừa là bị cáo, vừa là nạn nhân bị Quang chiếm đoạt tiền.
Trong 188 người đang hầu tòa, VKS xác định, Nam giữ vai trò chủ mưu, phải chịu trách nhiệm với toàn bộ 920 vụ lừa đảo, chiếm đoạt tổng hơn 1.568 tỷ đồng. Nhằm hợp thức hóa dòng tiền, Nam cùng người nhà đã mua hàng chục bất động sản, vàng, ngoại tệ, xe sang, đồ xa xỉ... Tổng cộng, Nam bị cáo buộc "rửa tiền" 561 tỷ đồng.
Khám xét căn hộ của Nam và bạn gái, công an thu 94 kg vàng và 44,8 tỷ đồng tiền mặt (khoảng 90 kg nếu ở mệnh giá 500.000 đồng); hơn 1,7 triệu USD cùng hàng chục sổ đỏ...
Hôm nay, trong ngày làm việc thứ 5, phiên tòa tiếp tục phần xét hỏi.
Đồ họa có sử dụng AI
Thanh Lam - Phạm Dự