Lễ hội Quán Thế Âm Ngũ Hành Sơn được công nhận là một trong 15 lễ hội lớn cấp quốc gia và là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia - Ảnh: Phường Ngũ Hành Sơn
Ngày 28-9, Văn phòng UBND TP Đà Nẵng cho biết đoàn công tác UBND TP Đà Nẵng vừa có buổi làm việc với ông Lazare Eloundou Assomo, Giám đốc Trung tâm Di sản thế giới UNESCO.
Tại buổi làm việc này, bà Nguyễn Thị Anh Thi, Phó chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, cho biết thành phố đang định hướng xây dựng hồ sơ đề cử quần thể danh thắng văn hóa Ngũ Hành Sơn trình UNESCO công nhận là Di sản thế giới hỗn hợp.
Đà Nẵng đề nghị Trung tâm Di sản thế giới UNESCO và các cơ quan tư vấn quốc tế hỗ trợ trong việc xác lập luận cứ giá trị nổi bật toàn cầu; kết nối các chuyên gia quốc tế về karst, khảo cổ, di sản tư liệu. Đồng thời hướng dẫn phân tích so sánh toàn cầu và hỗ trợ kỹ thuật trong việc áp dụng công cụ đánh giá tác động di sản.
Danh thắng Ngũ Hành Sơn (hay còn gọi là núi Non Nước) từ lâu đã trở thành biểu tượng của người dân xứ Quảng, và là địa điểm thu hút du khách khi tới Đà Nẵng. Trong năm 2025 khu danh thắng đón hơn 2 triệu lượt khách.
Danh thắng Ngũ Hành Sơn đã được Thủ tướng Chính phủ xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt năm 2018 và phê duyệt Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi tổng thể năm 2023.
Toàn cảnh quần thể danh thắng Ngũ Hành Sơn - Ảnh: TRƯỜNG TRUNG
Làng đá mỹ nghệ Non Nước được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia - Ảnh: Phường Ngũ Hành Sơn
Căn cứ Luật Di sản văn hóa năm 2024, Công ước Di sản thế giới năm 1972 và Hướng dẫn thực hiện Công ước, UBND TP Đà Nẵng cho biết đã phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch triển khai các bước nhằm nhận diện, bảo vệ 6 giá trị nổi bật toàn cầu của Ngũ Hành Sơn, gồm 4 tiêu chí văn hóa và 2 tiêu chí thiên nhiên.
Theo định hướng của thành phố, Ngũ Hành Sơn có những giá trị nổi bật về giao lưu, tiếp biến văn hóa; lưu giữ dấu tích cư trú và thực hành tín ngưỡng của cư dân Sa Huỳnh, Champa, Đại Việt; hệ thống di tích, khảo cổ, nghề đá mỹ nghệ Non Nước cùng hệ thống "ma nhai" có giá trị đặc biệt về lịch sử, văn học, tôn giáo, ngôn ngữ và ký ức văn hóa.
Đặc biệt, 78 bản văn khắc Hán - Nôm trên vách đá, hang động tại Ngũ Hành Sơn đã được UNESCO ghi danh là Di sản tư liệu khu vực châu Á - Thái Bình Dương năm 2022.
Động Huyền Không trong danh thắng Ngũ Hành Sơn - Ảnh: Phường Ngũ Hành Sơn
Đây cũng là không gian giao thoa giữa Phật giáo, Đạo giáo, Nho giáo và tín ngưỡng Mẫu, được duy trì qua các hoạt động tín ngưỡng, lễ hội của cộng đồng.
Về giá trị thiên nhiên, Ngũ Hành Sơn là cụm 6 ngọn núi đá cẩm thạch nằm giữa dải cồn cát ven biển, kết nối với sông Cổ Cò, biển và hệ thống hang động tự nhiên. Quần thể đồng thời mang những giá trị về địa chất, địa mạo, phản ánh quá trình karst hóa và biến đổi đường bờ biển trong Đệ tứ.
Hiện tại, quần thể di tích này có "Ma nhai" - tức hệ thống văn khắc chữ Hán và Nôm trên đá - là di sản tư liệu thế giới; quần thể danh thắng Ngũ Hành Sơn được xếp hạng là Di tích quốc gia đặc biệt; làng đá mỹ nghệ Non Nước được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; có quần thể 7 cây cổ thụ là Cây di sản Việt Nam; Lễ hội Quán Thế Âm Ngũ Hành Sơn được công nhận là một trong 15 lễ hội lớn cấp quốc gia và là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Hiện nay thành phố Đà Nẵng xác định quá trình lập hồ sơ được triển khai theo 3 giai đoạn. Trước mắt, hoàn thiện dự thảo báo cáo tóm tắt đề cử, gửi Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch để trình Thủ tướng Chính phủ cho phép gửi hồ sơ đến Trung tâm Di sản thế giới, đưa Ngũ Hành Sơn vào danh sách dự kiến.
Tiếp đó, thành phố chủ động tham gia quy trình tham vấn ban đầu, thực hiện quy trình đánh giá sơ bộ; trên cơ sở đó hoàn thiện hồ sơ khoa học chính thức và kế hoạch quản lý tổng thể để đệ trình Ủy ban Di sản thế giới thẩm định.
Biển xe ken đặc Ngũ Hành Sơn, du khách xếp hàng dài lên Thủy SơnCác đoàn ô tô liên tục tấp vào bãi đỗ xe ở danh thắng Ngũ Hành Sơn (Đà Nẵng) để đưa du khách tới tham quan núi đá vôi độc đáo nơi đây.