Đại biểu Phạm Thu Xanh - Ảnh: V. H
Sáng 4-10, Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội họp phiên toàn thể thẩm tra dự Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trẻ em, Luật Người khuyết tật, Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Luật Dược, Luật Người cao tuổi và Luật Bảo hiểm y tế.
Đề xuất phân tầng mua sắm thiết bị y tế
Thứ trưởng thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho biết Luật Khám bệnh, chữa bệnh sửa đổi, bổ sung quy định để tăng cường quản lý thiết bị y tế.
Theo đó sửa đổi, bổ sung theo hướng các quy định về nguyên tắc quản lý và một số giải pháp nhằm quản lý giá cũng như tình trạng mua bán lòng vòng để nâng giá thiết bị y tế.
Bao gồm quản lý thiết bị y tế theo vòng đời sản phẩm và chuỗi cung ứng. Công khai theo lộ trình thông tin về giá thiết bị y tế và các cơ sở kinh doanh thiết bị y tế. Liên thông, chia sẻ dữ liệu giữa y tế, hải quan, thuế, đấu thầu, bảo hiểm y tế.
Đồng thời áp dụng các biện pháp để phục vụ truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chuỗi cung ứng. Thực hiện công khai giá niêm yết và cập nhật khi có thay đổi giá niêm yết trên hệ thống quản lý dữ liệu thiết bị y tế.
Nội dung nữa là thực hiện kê khai giá, cập nhật giá kê khai, công khai danh sách các cơ sở phân phối, kinh doanh thiết bị y tế trên hệ thống quản lý dữ liệu thiết bị y tế, không phải thực hiện kê khai lại giá nếu giá có thay đổi trong biên độ do Chính phủ quy định.
Nội dung này đã nhận được nhiều ý kiến thảo luận của các đại biểu Quốc hội thuộc Ủy ban Văn hóa và Xã hội.
Đại biểu Phạm Thu Xanh (Hải Phòng) cho rằng liên quan thiết bị y tế là vấn đề "cán bộ y tế rất lo sợ và bên dưới có thể thiếu thiết bị nhưng chưa chắc đã dám mua", bởi mọi thứ cảm thấy không an toàn.
Bà chỉ rõ việc sửa đổi, bổ sung quy định về thiết bị y tế rất phù hợp trong bối cảnh cụ thể hiện nay. Song cần làm triệt để và cán bộ dám làm, bảo đảm tính minh bạch, cạnh tranh trong thị trường thực sự.
Theo bà, hiện nay đã thực hiện mua sắm đấu thầu tập trung với thuốc và có cả các danh mục được đàm phán. Với thiết bị y tế hiện mới chỉ dừng ở việc mua sắm đấu thầu tập trung với một số loại vật tư đơn giản, do vậy cần mở rộng hơn.
Bà đề xuất với các loại thiết bị nào cần mua sắm tập trung sẽ lập các danh mục thiết bị thuộc diện mua sắm tập trung và có thể để Trung tâm đấu thầu quốc gia hoặc ủy quyền cho Bộ Y tế để thực hiện mua.
Chẳng hạn có thể mua sắm tập trung trang thiết bị đặc biệt như robot, máy CT, MRI hoặc một số thiết bị về xạ trị gia tốc.
Với các thiết bị y tế cũng lớn nhưng không phải dạng đặc biệt mà dùng khá phổ biến nên giao cho Trung tâm mua sắm tập trung của cấp tỉnh, thành phố thực hiện. Việc này cũng giống với thuốc là các tỉnh, thành phố tổ chức việc mua sắm tập trung.
"Như vậy sẽ giảm bớt nguy cơ để các bệnh viện tự mua, chia nhỏ các gói thầu để làm chỉ định thầu", bà nói.
Còn những loại mang tính chất đơn giản, đặc thù theo chuyên khoa của từng bệnh viện, nên giao cho bệnh viện mua sắm. Khi phân tầng được như vậy sẽ giảm tải cho cán bộ y tế và phù hợp với tình hình hiện nay.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan - Ảnh: V. HIẾU
Sửa đổi giải quyết vấn đề giá trang thiết bị
Giải trình sau đó, với việc sửa Luật Khám chữa bệnh, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho hay, nội dung quan trọng nhất là sửa đổi, bổ sung điều 113 về thiết bị y tế với yêu cầu quản lý giá trang thiết bị.
Bên cạnh việc sửa nội dung này để giải quyết vấn đề trước mắt về giá và giảm đầu mối trung gian thì Bộ cũng quyết tâm cuối năm 2027 trình Quốc hội về Luật Trang thiết bị. Khi có luật thì mọi vấn đề chung về trang thiết bị sẽ được đưa vào.
"Còn trong luật này giải quyết vấn đề trước mắt, thực tiễn đang yêu cầu về giá", Bộ trưởng nêu thêm.
Với việc đề xuất phân loại mức độ rủi ro thiết bị thành 4 loại mức thấp, trung bình thấp, trung bình cao và cao, theo Bộ trưởng nhằm bảo đảm thống nhất với cách phân loại quốc tế và khắc phục sự chưa đồng bộ với Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa.
Về đề xuất phân tầng mua sắm và mở rộng đấu thầu tập trung, Bộ trưởng cho biết các nội dung về đàm phán giá, lựa chọn nhà thầu đã được quy định trong Luật Đấu thầu. Cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục nghiên cứu bổ sung trong quá trình sửa đổi luật này.
Bà đồng tình việc mở rộng danh mục đàm phán giá sang thiết bị y tế, nhất là những mặt hàng có giá trị lớn, được sử dụng phổ biến.
Theo Bộ trưởng, muốn đàm phán được giá tốt cần có dữ liệu đầy đủ về nhu cầu mua sắm của các địa phương. Số lượng đặt hàng lớn sẽ tạo điều kiện để nhà cung cấp giảm giá...
Thứ trưởng Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà nói gì về chuyện nâng giá thuốc, thiết bị y tế?Bộ Y tế cho biết sẽ tăng kiểm soát giá thuốc, thiết bị y tế từ nhập khẩu đến sử dụng, tăng mua sắm tập trung, đàm phán giá để giảm chi phí.