Dấu hiệu nhồi máu cơ tim điển hình

Nhồi máu cơ tim (cơn đau tim) là biến cố tim mạch cấp tính nguy hiểm, xảy ra khi một hay nhiều nhánh động mạch vành bị tắc nghẽn, khiến lưu lượng máu đến một phần cơ tim giảm hoặc ngừng hoàn toàn. Cơ tim bị thiếu máu nuôi đột ngột dẫn tới hoại tử một phần.

ThS.BS Phạm Hoàng Trọng Hiếu, Trung tâm Tim mạch Can thiệp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết nhồi máu cơ tim thường xảy ra đột ngột, diễn tiến nhanh, tiên lượng xấu nếu không được điều trị kịp thời. Dưới đây là những dấu hiệu nhồi máu cơ tim điển hình.

Vùng ngực đau như bị đè nén (nặng ngực)

Cơn đau khởi phát từ vùng sau xương ức, cảm giác như bị nghiền nát, siết chặt, bỏng rát, lan lên hầu họng, cổ, mặt trụ của cánh tay, vùng liên bả vai, thượng vị (trên rốn), hàm trên và vai. Cơn đau kéo dài từ 20 giây đến 20 phút với cường độ từ nhẹ đến không thể chịu nổi.

Nếu động mạch vành bị tắc nghẽn đột ngột do huyết khối (nhồi máu cơ tim cấp), bệnh nhân đau ngực dữ dội hơn, có thể xảy ra khi đang ngủ hoặc nghỉ ngơi. Cơn đau thường lan rộng hơn, kéo dài trên 20 phút và triệu chứng không giảm ngay cả khi ngậm thuốc Nitroglycerin dưới lưỡi theo hướng dẫn của bác sĩ. Trong trường hợp này, bệnh nhân cần được đưa đến bệnh viện ngay.

Đổ mồ hôi lạnh (vã mồ hôi)

Khi nhồi máu cơ tim, hệ thần kinh giao cảm được kích hoạt truyền đi tín hiệu khiến tim đập nhanh hơn, dẫn đến nhịp tim và huyết áp tăng, đồng thời tiết ra các hormone như adrenaline và noradrenaline. Hai hormone này khiến tuyến mồ hôi hoạt động quá mức, dẫn đến đổ mồ hôi lạnh.

Mệt mỏi bất thường

Biểu hiện mệt mỏi là hệ quả của hội chứng suy tim - biến chứng điển hình của nhồi máu cơ tim. Cung lượng tim (lượng máu mà tim bơm đi trong một thời gian nhất định) giảm gây mệt mỏi và yếu cơ.

Khó thở, hụt hơi

Triệu chứng này cũng là hệ quả của hội chứng suy tim mạn hoặc suy tim cấp. Nếu không được phát hiện và cấp cứu kịp thời, bệnh nhân có nguy cơ cao hoại tử cơ tim, vỡ tim dẫn đến tử vong.

Ợ nóng, khó tiêu, khó chịu vùng thượng vị

Nếu người bệnh xuất hiện tình trạng ợ nóng kèm cảm giác đầy bụng, nặng ngực, đau thắt ngực, choáng váng, khó thở, vã mồ hôi lạnh... có thể là dấu hiệu cảnh báo nhồi máu cơ tim.

Hoa mắt, chóng mặt

Tụt huyết áp đột ngột, cơn thiếu máu não hoặc rối loạn thăng bằng là nguyên nhân khiến người bệnh cảm thấy choáng váng, hoa mắt, chóng mặt.

Buồn nôn

Áp lực trong mạch máu bụng kích thích dạ dày và ruột, khiến người bệnh có cảm giác buồn nôn, đau bụng, nôn mửa... Triệu chứng này thường bị nhầm lẫn với các bệnh lý hệ tiêu hóa, ảnh hưởng đến thời gian chẩn đoán và cấp cứu nhồi máu cơ tim.

Tim đập nhanh

Khi các mảng xơ vữa động mạch hoặc huyết khối gây bít tắc lòng mạch, tim nhận được tín hiệu đập nhiều hơn để tăng lượng máu giàu oxy đến các cơ quan, đảm bảo cho các hoạt động trao đổi trong cơ thể diễn ra bình thường. Điều này dẫn đến hiện tượng nhịp tim nhanh.

Mất ý thức

Nhồi máu cơ tim khởi phát diện rộng có thể gây tổn thương cơ tim nghiêm trọng, kéo theo sự suy giảm chức năng não. Bệnh nhân không thể cử động bình thường, không trả lời được câu hỏi, nhắm nghiền mắt, mất ý thức, ngưng thở...

Ngất xỉu

Đây là tình trạng mất tri giác do kém tưới máu não, có thể hồi phục. Bệnh nhân ngất xỉu do nguyên nhân khác có thể tỉnh lại sau vài phút. Tuy nhiên, ngất xỉu do nhồi máu cơ tim thường khiến người bệnh mất nhận thức với mọi thứ xung quanh, không hồi tỉnh.

Bác sĩ Hiếu lưu ý, khi xuất hiện cơn đau hoặc nặng ngực kéo dài, khó thở, vã mồ hôi lạnh, choáng, ngất hoặc các triệu chứng nghi nhồi máu cơ tim, người bệnh cần đến bệnh viện càng sớm càng tốt. Thời gian động mạch vành tắc càng lâu, vùng cơ tim tổn thương càng rộng.

Bác sĩ có thể chỉ định thực hiện điện tâm đồ, xét nghiệm dấu ấn tim, chụp mạch và can thiệp tái thông động mạch vành khi có chỉ định. Với tổn thương phức tạp, bác sĩ sử dụng kỹ thuật siêu âm trong lòng mạch vành (IVUS), chụp cắt lớp kết quang nội mạch (OCT) quan sát bên trong lòng mạch, hỗ trợ lựa chọn phương án can thiệp và tối ưu kết quả đặt stent tái thông dòng máu nhanh chóng.

Để phát hiện sớm nguy cơ nhồi máu cơ tim, bác sĩ Hiếu khuyến cáo mỗi người nên khám sức khỏe định kỳ 6-12 tháng một lần. Những người thuộc nhóm nguy cơ cao (nam giới trên 45 tuổi, nữ giới trên 55 tuổi, tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, béo phì, rối loạn mỡ máu, tiền căn sử dụng chất kích thích...) cần tầm soát thường xuyên hơn hoặc theo chỉ định của bác sĩ.

Thu Hà