Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) Hà Anh Đức ngày 2/11 cho biết Bộ Y tế đang xây dựng, hoàn thiện dự thảo thông tư quy định khung chương trình thực hành đối với bác sĩ thuộc 4 phạm vi hành nghề: Y khoa, y học dự phòng, y học cổ truyền và răng hàm mặt. Dự kiến thông tư có hiệu lực từ ngày 15/11/2026.
12 tháng thực hành là yêu cầu bắt buộc trước khi bác sĩ được cấp giấy phép hành nghề. Dự thảo khung chương trình hướng tới thống nhất các yêu cầu thực hành tối thiểu trên toàn quốc, đồng thời tạo sự đồng bộ giữa đào tạo, thực hành với kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề từ ngày 1/1/2027.
Hiện chưa có hướng dẫn về khung chương trình thực hành chung nên nội dung và yêu cầu thực hành giữa các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh còn khác nhau. Điều này đặt ra yêu cầu thống nhất những kiến thức, kỹ năng và năng lực thực hành tối thiểu mà bác sĩ cần được rèn luyện trước khi chính thức hành nghề độc lập.
TS Hà Anh Đức khẳng định khung chương trình thực hành không nhằm bổ sung chương trình đào tạo mới, mà hướng tới hệ thống hóa, củng cố và giúp bác sĩ vận dụng những kiến thức, kỹ năng đã được trang bị trong 6 năm đào tạo đại học vào thực tiễn khám, chữa bệnh.
Công thức "3+9", lồng ghép kiến thức giao tiếp và y đức
Dù áp dụng với 4 phạm vi hành nghề khác nhau, khung chương trình thực hành được xây dựng trên kết cấu thống nhất. Tất cả bác sĩ đều phải hoàn thành 12 tháng thực hành, phân bổ theo công thức “3 + 9”: 3 tháng thực hành hồi sức cấp cứu và 9 tháng thực hành chuyên môn theo phạm vi hành nghề.
Trong 3 tháng hồi sức cấp cứu, người thực hành được rèn luyện các kỹ năng nhận diện, đánh giá và xử trí ban đầu những tình trạng cấp cứu thường gặp; thực hiện các kỹ thuật hồi sức cấp cứu cơ bản, theo dõi chức năng sống và xử trí các tình huống đe dọa tính mạng người bệnh.
Với 9 tháng thực hành chuyên môn, bác sĩ được rèn luyện các kỹ thuật, kỹ năng chẩn đoán, điều trị và quản lý người bệnh thuộc phạm vi hành nghề cụ thể. Ví dụ với bác sĩ y khoa sẽ thực hành luân khoa đa lâm sàng: Khối Nội, Ngoại, Nhi, Sản - Phụ khoa; Thực hiện thủ thuật lâm sàng, phụ mổ, thực hiện một số thủ thuật lâm sàng...
Điểm đáng chú ý trong dự thảo là các nội dung về pháp luật khám bệnh, chữa bệnh, quy chế chuyên môn, đạo đức hành nghề, an toàn người bệnh và kỹ năng giao tiếp, ứng xử phải được lồng ghép phù hợp trong quá trình thực hành, thay vì chỉ tập trung vào kỹ thuật chuyên môn.
Theo khung chương trình dành cho bác sĩ y khoa, người thực hành phải biết giao tiếp hiệu quả, phù hợp với người bệnh, thân nhân và cộng đồng trong các bối cảnh chăm sóc sức khỏe khác nhau; thực hiện tư vấn, giáo dục sức khỏe và hỗ trợ người bệnh tham gia vào quá trình ra quyết định điều trị.
Về đạo đức nghề nghiệp, dự thảo yêu cầu bác sĩ thực hành phù hợp với các nguyên tắc đạo đức nghề nghiệp, chuẩn mực ứng xử và quy định pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh; thể hiện tinh thần trách nhiệm, trung thực, liêm chính và tận tâm trong quá trình hành nghề.
Để đảm bảo chương trình thực hành không bị hình thức, dự thảo thông tư thiết lập cơ chế kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt qua 3 tầng đánh giá bắt buộc gồm: Sổ nhật ký lâm sàng (Logbook) lưu trữ và theo dõi toàn bộ khối lượng thực hành trong 12 tháng; Đánh giá y đức và quy chế chuyên môn; Báo cáo ca bệnh và xử trí tình huống lâm sàng giả định trước hội đồng.