Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM: 'Tôi khuyến khích hiệu trưởng ăn cùng học sinh'

Tại tọa đàm về bữa ăn học đường do báo Tuổi Trẻ phối hợp các sở, ban ngành TP.HCM tổ chức sáng 15-10, bà Phạm Khánh Phong Lan, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM, nhấn mạnh việc bảo đảm an toàn thực phẩm phải được thực hiện từ đầu nguồn, không đợi xảy ra sự cố mới xử lý.

Không chỉ kiểm tra, cần cả hiệu trưởng và phụ huynh giám sát

TP.HCM hiện có khoảng 3.500 trường học. Theo bà Lan, việc tổ chức bếp ăn tại trường có thể theo nhiều hình thức, do nhà trường tự thực hiện hoặc phối hợp với đơn vị cung cấp suất ăn.

Sở An toàn thực phẩm TP.HCM tổ chức tập huấn cho hiệu trưởng và người phụ trách bữa ăn, đặc biệt vào dịp hè và tháng 8. Công tác kiểm tra, hậu kiểm được triển khai thường xuyên, với sự tham gia của các đoàn kiểm tra liên ngành và đoàn của sở.

Bà Lan cho rằng nhà trường không nên phó mặc việc tổ chức bữa ăn cho đơn vị cung cấp mà cần thường xuyên kiểm tra, giám sát. Bên cạnh đó, phụ huynh nên được khuyến khích tham gia lựa chọn nguồn nguyên liệu.

• 

  Bữa ăn bán trú: Ai chịu trách nhiệm khi thực phẩm không bảo đảm?

"Tôi khuyến khích hiệu trưởng, lãnh đạo nhà trường ăn cùng với học sinh", bà Lan nhấn mạnh.

Theo bà Lan, các địa phương cũng tổ chức những đợt kiểm tra chuyên đề tại trường học. Khi phát hiện vi phạm, cơ quan chức năng sẽ xử lý theo quy định; việc kiểm tra được thực hiện luân phiên trong suốt năm.

Bà cho biết khi xảy ra sự cố liên quan bữa ăn học đường, cơ quan chức năng phải điều tra, xử lý nguy cơ ngộ độc, đồng thời chịu áp lực dư luận và chờ kết quả xác minh. Doanh nghiệp cung cấp suất ăn cũng có thể khiếu nại đối với kết luận kiểm tra.

Vì vậy, bà Lan cho rằng sự quan tâm của cộng đồng có vai trò quan trọng trong việc nâng cao trách nhiệm của các đơn vị cung cấp thực phẩm. Cơ quan quản lý, nhà trường, doanh nghiệp và phụ huynh cần cùng tham gia giám sát; phụ huynh có thể đến trường kiểm tra bữa ăn đột xuất.

Phường Bình Tân muốn phụ huynh cùng giám sát

Bà Phạm Thị Tuyết Nga, Phó chủ tịch UBND phường Bình Tân, cho biết đầu năm học 2026-2027, địa phương xảy ra sự cố liên quan bữa ăn bán trú tại một trường THCS. Sau sự việc, phường rà soát lại công tác tổ chức bữa ăn và đưa ra giải pháp để phụ huynh cùng giám sát.

Với gần 40.000 học sinh, phường tập trung rà soát hồ sơ pháp lý của các doanh nghiệp cung cấp suất ăn, đồng thời hướng dẫn, tập huấn cho các trường. Địa phương cũng mời doanh nghiệp tham gia cung cấp thức ăn và rà soát hồ sơ trước khi ký kết hợp đồng.

Theo bà Nga, phường đã triển khai chương trình "Tick xanh trách nhiệm". Tuy nhiên, việc kiểm soát bữa ăn trải qua nhiều khâu, trong khi đại diện phụ huynh tham gia giám sát thường chỉ có 5-7 người. 

Phường mong muốn huy động đông đảo phụ huynh tham gia kiểm tra, giám sát, đồng thời ứng dụng công nghệ số để kết nối với nhà trường, giảm rủi ro và nâng cao chất lượng bữa ăn.

Trường công khai thông tin bữa ăn bằng mã QR

Chia sẻ về việc tổ chức bữa ăn tại Trường THPT Võ Thị Sáu (phường Gia Định), thầy Huỳnh Văn Hoài, Phó hiệu trưởng nhà trường, cho biết học sinh THPT đã lớn nên có thể chủ động giám sát bữa ăn và phản ánh với thầy cô khi phát hiện điều bất thường.

Theo thầy Hoài, quản lý bữa ăn bán trú với số lượng học sinh đông tạo áp lực cho ban giám hiệu. Tuy nhiên, đây là trách nhiệm chung nên nhà trường vẫn phải nỗ lực thực hiện.

Trường lựa chọn đơn vị cung cấp suất ăn bảo đảm yêu cầu pháp lý, đồng thời công khai thông tin trên website thông qua mã QR. Phụ huynh có thể quét mã để xem chứng từ, thông tin hàng nhập mỗi ngày và hình ảnh bữa ăn.

Thầy Hoài cho biết học sinh cũng là một kênh giám sát trực tiếp. Khi nhận thấy bữa ăn có điều bất thường, dù nhỏ, các em có thể báo ngay cho thầy cô để nhà trường kiểm tra.

Tuy vậy thầy lưu ý việc sử dụng mạng xã hội thiếu kiểm chứng cũng tiềm ẩn rủi ro. Có trường hợp học sinh đăng hình ảnh bữa ăn để câu like nhưng thông tin không phản ánh đúng thực tế.

Vì vậy, nhà trường cần thường xuyên thăm hỏi, lắng nghe ý kiến học sinh. Theo thầy Hoài, rủi ro về an toàn thực phẩm khó lường trước, nhưng sự hài lòng của học sinh sẽ là điểm tựa tinh thần cho nhà trường.

Ở góc độ phụ huynh, ông Vũ Văn Lai, có con học tại Trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai, cho biết điều phụ huynh quan tâm nhất là làm sao bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng tránh ngộ độc. Ông kỳ vọng các giải pháp công nghệ sẽ giúp phụ huynh giám sát bữa ăn bán trú hiệu quả hơn, đồng thời giảm áp lực trách nhiệm cho ban giám hiệu.

Còn bà Mạch Tiểu Linh, có con học lớp 5 tại Trường tiểu học Nguyễn Thái Học (phường Bến Thành), cho rằng phụ huynh cần theo dõi sát sao bữa ăn và các hoạt động của nhà trường. Theo bà, việc tổ chức nấu ăn tại trường, giám sát quy trình chế biến và kiểm soát nguyên liệu đầu vào là những khâu quan trọng nhất.

Bà Linh mong muốn các sở, ban, ngành tăng cường kiểm soát và có giải pháp chặt chẽ hơn đối với nguồn nguyên liệu, nhằm bảo đảm an toàn cho bữa ăn học đường.

Bà Huỳnh Lê Như Trang, Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM, cho biết để đảm bảo an toàn bữa ăn bán trú, Sở hướng dẫn các trường triển khai ba nhóm giải pháp: mở cửa bếp ăn để ban đại diện cha mẹ học sinh giám sát từ khâu tiếp nhận, chế biến đến chia suất ăn; công khai hằng ngày sáu nội dung gồm đơn vị cung cấp, nguyên liệu, hình ảnh thực phẩm, hóa đơn nhập hàng, thực đơn và khay ăn thực tế; công khai đầu mối tiếp nhận phản ánh, bảo đảm xử lý và phản hồi trong 24 giờ. 

Sở cũng phối hợp Sở An toàn thực phẩm và UBND phường, xã tăng cường kiểm tra liên ngành định kỳ, đột xuất, công khai kết quả, xử lý nghiêm vi phạm, đồng thời biểu dương và nhân rộng các đơn vị làm tốt.

UBND tỉnh Đồng Tháp vừa ban hành Kế hoạch bảo đảm an toàn thực phẩm tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn, trong đó yêu cầu nhà trường phải xem xét, xử lý các phản ánh của phụ huynh và học sinh về bữa ăn học đường trong thời hạn tối đa 24 giờ.