Bỏ qua điều hướng
•

Giảng viên đại học ở TPHCM được “sáng ở doanh nghiệp, chiều về giảng đường”

Giảng viên đại học ở TPHCM được “sáng ở doanh nghiệp, chiều về giảng đường”
Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Giảng viên có thể dành từ 6 tháng đến 1 năm rời công việc tại trường đại học để làm việc tại doanh nghiệp, vẫn hưởng lương của nhà trường.

Ngày 27/9, Trường Đại học Kinh tế - Luật (UEL), Đại học Quốc gia TPHCM đã tổ chức UEL Career Expo 2026 với sự tham gia của hơn 100 doanh nghiệp và hàng nghìn sinh viên.

Một trong những hoạt động trọng tâm của chương trình là Tọa đàm "Kết nối đối tác - Nhà trường”. Các đại biểu đến từ cơ sở đào tạo và tổ chức, doanh nghiệp đã tập trung trao đổi về nhu cầu và cơ hội hợp tác giữa đại học với doanh nghiệp trong đào tạo, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, chuyển giao tri thức và phát triển tài năng.

Sinh viên tốt nghiệp mới 22 tuổi làm sao có kinh nghiệm!

Nêu thực tế hiện nay, PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh, Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế - Luật, cho biết sinh viên mới tốt nghiệp đi làm thường bị doanh nghiệp than phiền rằng các em chưa có kinh nghiệm. Tuy nhiên, theo ông, cần nhìn nhận vấn đề này từ thực tế của quá trình đào tạo.

“Làm sao một sinh viên đang học ở trường, tốt nghiệp năm 22 tuổi, có thể có được kinh nghiệm để thương lượng một hợp đồng, có kinh nghiệm làm hàng trăm chứng từ trong hợp đồng xuất nhập khẩu hay có kinh nghiệm quản lý doanh nghiệp? Đây là vấn đề chúng ta cần cùng nhau giải quyết”, ông Khánh nêu.

Giảng viên đại học ở TPHCM được “sáng ở doanh nghiệp, chiều về giảng đường” - 1

PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh thẳng thắn chia sẻ về những vấn đề còn tồn tại hiện nay trong đào tạo nhân lực (Ảnh: Phương Linh).

Từ đó, ông chia sẻ quan điểm đào tạo của trường đại học không chỉ hướng đến việc trang bị cho sinh viên những kiến thức phục vụ công việc ngay tại thời điểm tốt nghiệp, mà quan trọng hơn là giúp người học có khả năng thích nghi trong những năm đầu bước vào thị trường lao động.

“Quan điểm của chúng tôi là đào tạo sinh viên làm sao để các em có thể thích nghi được trong 10 năm đầu sau khi ra trường. Sau 10 năm, các em có thích nghi được hay không thì đó là câu chuyện của chính các em, có lẽ lúc đó nhà trường đã hết sứ mạng. Nhưng trong 10 năm đầu, sinh viên phải đủ khả năng để thích nghi với mọi thay đổi, kể cả những công việc mà tại thời điểm đào tạo và thời điểm tốt nghiệp chưa tồn tại”, ông Khánh nói.

Theo PGS.TS Khánh, để làm được điều đó, sinh viên cần sử dụng nền tảng kiến thức được trang bị tại trường để tiếp tục học hỏi và thích nghi với những yêu cầu mới của thị trường lao động.

Do đó, sự hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp không chỉ là cùng tạo ra giá trị về thương mại, mà lớn hơn là tạo ra giá trị cho xã hội.

“Chúng tôi mong muốn doanh nghiệp đồng hành với sinh viên trong suốt quá trình đào tạo, chứ không phải chỉ khi sinh viên chuẩn bị tốt nghiệp. Ngược lại, chúng tôi cũng mong muốn sinh viên có thể tham gia vào các hoạt động của doanh nghiệp, chứ không phải chỉ khi doanh nghiệp cần một điều gì đó thì mới đến trường”, ông Khánh nói.

Giảng viên đại học ở TPHCM được “sáng ở doanh nghiệp, chiều về giảng đường” - 2

Sinh viên tìm hiểu việc làm tại ngày hội kết nối doanh nghiệp (Ảnh: Phương Linh).

Giảng viên được “sáng ở doanh nghiệp, chiều về trường giảng dạy”

Cũng theo PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh, nếu chương trình đào tạo được gắn với thực tiễn, với doanh nghiệp, các nghiên cứu, tri thức mới của giảng viên sẽ có cơ hội phát triển để tạo ra sản phẩm mới, công nghệ mới, giải quyết vấn đề thực tiễn.

Ông mong muốn giảng viên của nhà trường sẽ đến từ doanh nghiệp, nói cách khác là các doanh nhân bước chân vào nhà trường giảng dạy, cùng làm nghiên cứu để đi đến đổi mới sáng tạo, tạo ra sản phẩm và cùng doanh nghiệp giải quyết những bài toán thực tế.

Đáng chú ý, PGS.TS Khánh cho biết tại Đại học Quốc gia TPHCM cũng như tại Trường Đại học Kinh tế - Luật, từ năm nay sẽ triển khai chương trình làm việc mới của giảng viên nhà trường. Theo đó, giảng viên có thể dành từ 6 tháng đến 1 năm rời công việc tại trường để làm việc tại doanh nghiệp, vẫn hưởng lương của nhà trường.

“Một bác sĩ ở trường đại học, buổi sáng làm việc tại bệnh viện, buổi chiều về trường giảng dạy. Vì vậy, chúng tôi cũng rất muốn giảng viên của mình buổi sáng có thể làm việc tại tòa án, doanh nghiệp, sàn chứng khoán..., buổi chiều trở về giảng dạy lại cho sinh viên. Và hiện nay chúng tôi đã có cơ sở pháp lý để làm được điều này”, PGS.TS Khánh nêu rõ.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Phan Tấn Đạt, Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ TPHCM, cũng cho rằng trong bối cảnh thị trường lao động liên tục thay đổi dưới tác động của công nghệ, AI và các mô hình kinh doanh mới, mối quan hệ giữa nhà trường và doanh nghiệp không thể chỉ bắt đầu khi sinh viên sắp tốt nghiệp và doanh nghiệp có nhu cầu tuyển dụng.

Giảng viên đại học ở TPHCM được “sáng ở doanh nghiệp, chiều về giảng đường” - 3

Ông Phan Tấn Đạt chia sẻ tại tọa đàm (Ảnh: Phương Linh).

Theo ông Đạt, doanh nghiệp cần tham gia sớm hơn vào quá trình phát triển nguồn nhân lực, trong khi nhà trường cần tạo thêm những kênh để tri thức, nghiên cứu và nguồn nhân lực trẻ được kết nối thường xuyên với thực tiễn thị trường.

Từ mô hình truyền thống “nhà trường đào tạo - sinh viên tốt nghiệp - doanh nghiệp tuyển dụng”, ông Đạt đề xuất chuyển sang cách tiếp cận “cùng tham gia phát triển nguồn nhân lực” theo mô hình kết nối giữa sinh viên và doanh nghiệp thông qua ba hướng: Mentor - Experience - Opportunity.

Doanh nghiệp đưa ra một bài toán thật; sinh viên nghiên cứu và đề xuất giải pháp; giảng viên hỗ trợ về nền tảng học thuật và phương pháp; doanh nhân, nhà quản lý cung cấp góc nhìn thực tiễn và phản biện kết quả.

Theo ông Đạt, cách làm này tạo ra vòng kết nối hai chiều: bài toán từ doanh nghiệp đi vào giảng đường, tri thức từ giảng đường quay trở lại doanh nghiệp.

Một vấn đề khác được đặt ra tại tọa đàm là tác động ngày càng rõ của AI đối với việc học tập và việc làm. Theo ông Đạt, câu hỏi không chỉ là AI sẽ thay thế công việc nào, mà quan trọng hơn là trong một thế giới có AI, người trẻ cần được chuẩn bị những năng lực gì để tạo ra giá trị.

Bên cạnh kiến thức chuyên môn, ông cho rằng người học cần khả năng học hỏi, giải quyết vấn đề, tư duy phản biện, thích ứng và sử dụng công nghệ hiệu quả, có trách nhiệm. Từ đó, nhà trường xây dựng nền tảng, doanh nghiệp mang đến thực tiễn và người học biến kiến thức thành năng lực.

Tại tọa đàm, Trường Đại học Kinh tế - Luật cũng ra mắt Câu lạc bộ Doanh nhân Cựu người học, đồng thời ký kết hợp tác với các đối tác để mở rộng mạng lưới đối tác phục vụ đào tạo, phát triển nguồn nhân lực và hỗ trợ nghề nghiệp cho sinh viên.

Ngày 27/9, Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TPHCM tổ chức UEL Career Expo 2026, quy tụ hơn 100 doanh nghiệp cùng hàng nghìn sinh viên tham dự. Điểm nhấn của chương trình là tọa đàm “Kết nối đối tác - Nhà trường”, nơi đại diện cơ sở đào tạo, tổ chức và doanh nghiệp cùng bàn cách hợp tác thiết thực hơn. Nội dung trao đổi xoay quanh đào tạo, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, chuyển giao tri thức và phát triển nguồn nhân lực phù hợp với nhu cầu xã hội. Tại tọa đàm, PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh, Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế - Luật, thẳng thắn đề cập khoảng cách giữa sinh viên mới tốt nghiệp và yêu cầu kinh nghiệm từ doanh nghiệp. Ông đặt câu hỏi rằng một người vừa rời giảng đường ở tuổi 22 làm sao có thể lập tức biết thương lượng hợp đồng, xử lý hàng trăm chứng từ xuất nhập khẩu hoặc quản lý doanh nghiệp. Theo ông, đây không phải trách nhiệm riêng của sinh viên hay nhà trường, mà là bài toán cần được đại học và doanh nghiệp cùng nhìn nhận, phối hợp giải quyết. Từ thực tế đó, hiệu trưởng UEL cho rằng mục tiêu đào tạo không nên chỉ dừng ở việc giúp sinh viên đáp ứng một vị trí công việc ngay thời điểm tốt nghiệp. Quan trọng hơn, nhà trường cần tạo nền tảng để người học thích nghi trong những năm đầu bước vào thị trường lao động, khi công việc và yêu cầu nghề nghiệp liên tục thay đổi. PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh kỳ vọng sinh viên có đủ năng lực thích nghi trong khoảng 10 năm đầu, kể cả với những nghề nghiệp chưa tồn tại lúc các em bắt đầu học. Để đạt mục tiêu ấy, sinh viên cần biết sử dụng kiến thức nền tảng tại trường làm điểm tựa cho quá trình tự học, cập nhật kỹ năng và thích ứng với yêu cầu mới. Nhà trường vì vậy không chỉ truyền đạt nội dung chuyên môn, mà còn phải giúp người học hình thành khả năng tiếp tục phát triển sau khi bước vào đời. Cách tiếp cận này đặt trọng tâm vào năng lực học hỏi lâu dài, thay vì chỉ chuẩn bị một bộ kỹ năng cố định cho một công việc cụ thể. PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh mong muốn doanh nghiệp đồng hành với sinh viên trong toàn bộ quá trình đào tạo, không chờ đến giai đoạn các em sắp tốt nghiệp mới xuất hiện. Ở chiều ngược lại, sinh viên cũng cần có cơ hội tham gia hoạt động doanh nghiệp thường xuyên, thay vì chỉ tiếp xúc khi doanh nghiệp cần tuyển dụng hoặc giải quyết một nhu cầu ngắn hạn. Sự gắn kết liên tục như vậy được kỳ vọng giúp người học hiểu thực tế sớm hơn, còn doanh nghiệp góp phần định hình chương trình đào tạo sát thị trường. Theo lãnh đạo UEL, hợp tác đại học và doanh nghiệp không chỉ nhằm tạo ra lợi ích thương mại trực tiếp, mà còn hướng đến những giá trị rộng hơn cho cộng đồng. Khi chương trình đào tạo gắn với thực tiễn, giảng viên có điều kiện tiếp cận vấn đề mới, phát triển nghiên cứu và chuyển hóa tri thức thành sản phẩm hữu ích. Mối liên kết ấy có thể mở đường cho công nghệ mới, sáng kiến mới và các giải pháp cùng doanh nghiệp xử lý những bài toán đang đặt ra. Một đề xuất đáng chú ý là đưa những người đang hoạt động trong doanh nghiệp, trong đó có các doanh nhân, vào giảng dạy và nghiên cứu tại trường đại học. Họ có thể bổ sung góc nhìn thực tế, cùng giảng viên phát triển tri thức, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và kết nối kết quả nghiên cứu với nhu cầu sản xuất, kinh doanh. Đồng thời, nhà trường cũng mong muốn giảng viên bước ra khỏi không gian học thuật để trực tiếp trải nghiệm môi trường nghề nghiệp trước khi trở lại lớp học. Theo thông tin được PGS.TS Hoàng Công Gia Khánh nêu tại sự kiện, từ năm nay Đại học Quốc gia TPHCM và Trường Đại học Kinh tế - Luật sẽ triển khai chương trình làm việc mới dành cho giảng viên. Giảng viên có thể rời công việc tại trường trong thời gian từ 6 tháng đến 1 năm để làm việc tại doanh nghiệp, nhưng vẫn được hưởng lương của nhà trường. Mô hình “sáng ở doanh nghiệp, chiều về giảng đường”, với giảng viên làm việc tại tòa án, doanh nghiệp hoặc sàn chứng khoán rồi trở lại giảng dạy, được cho là đã có cơ sở pháp lý để thực hiện. Từ hình ảnh bác sĩ buổi sáng làm việc tại bệnh viện, buổi chiều giảng dạy ở trường, lãnh đạo UEL gợi mở cách vận hành tương tự cho giảng viên các lĩnh vực kinh tế, pháp luật và tài chính. Khi trực tiếp va chạm với công việc, giảng viên có thể mang tình huống thật, yêu cầu thật và thay đổi thật của thị trường vào bài học. Với sinh viên, đây là cơ hội tiếp cận kiến thức gần thực tế hơn, còn doanh nghiệp có thêm một kênh đồng hành cùng quá trình đào tạo nhân lực tương lai.