Giáo sư Paul Kottman là một trong 19 giảng viên bị New School cho thôi việc hồi tháng 6, trong bối cảnh trường tái cơ cấu để ứng phó với tình trạng tuyển sinh giảm và thâm hụt tài chính kéo dài.
Ngày 24/9, ông Kottman nộp đơn kiện lên Tòa án Tối cao New York ở Manhattan. Ông cho rằng quyền bổ nhiệm lâu dài và thành tích chuyên môn lẽ ra phải giúp ông không bị trường cho thôi việc.
Vụ kiện cũng đặt ra vấn đề về vai trò của chế độ tenure trong giáo dục đại học. Theo đơn kiện, nếu một trường có thể cho thôi việc giảng viên đã được trao tenure chỉ với lý do tái cơ cấu, cơ chế này còn có thể bảo vệ giảng viên đến đâu?
“New School một lần nữa trở thành trường đi đầu trong một thời kỳ mới của giáo dục đại học: xóa bỏ chế độ biên chế lâu dài”, đơn kiện nêu.
Ông Kottman, 55 tuổi, là giáo sư chuyên ngành văn học so sánh tại New School từ năm 2010. Ông giảng dạy các môn về triết học, Shakespeare và một số lĩnh vực khác, đồng thời phụ trách chương trình thạc sĩ về nghiên cứu khai phóng.
Tháng 6, ông nhận thông báo sẽ nghỉ việc sau 6 tháng.
“Tôi khởi kiện vì đây là một sự bất công đối với cá nhân tôi”, ông Kottman nói. Theo ông, vụ việc còn liên quan đến quyền tự do học thuật của giảng viên.
“Nếu chế độ tenure không thể bảo vệ giảng viên trước việc chấm dứt công việc tùy tiện, thì cơ chế này, cùng quyền tự do ngôn luận và tự do học thuật mà nó bảo vệ, sẽ trở nên vô nghĩa”, ông nói.
Người phát ngôn New School, Will Wilbur, cho biết việc cắt giảm nhân sự được thực hiện “minh bạch, với sự phối hợp của các khoa và tuân thủ các quy định của New School”. Ông từ chối bình luận về nội dung vụ kiện.
Richard Kessler, hiệu phó phụ trách học thuật của trường, cho biết New School có cơ sở để cho thôi việc các giảng viên đã được trao tenure trong quá trình tái cơ cấu, do số lượng sinh viên giảm và trường liên tục thâm hụt ngân sách.
Trong số 19 giảng viên bị cho thôi việc có 10 người đã được trao tenure.
“Chúng tôi có ít hơn 20% sinh viên, nhưng mức giảm khác nhau giữa các trường và chương trình. Chúng tôi muốn cân đối chi phí với nguồn thu và số lượng sinh viên ít hơn”, ông Kessler nói hồi tháng 7.
Giáo sư cho rằng việc cắt giảm thiếu căn cứ
Ông Kottman cho biết trường không giải thích lý do ông bị cho thôi việc ngoài một email thông báo rằng New School không còn “nhu cầu về mặt tổ chức” đối với vị trí của ông.
Một số giáo sư khác cũng bị cho thôi việc hồi tháng 6, trong đó có Sanjay Reddy, nhà kinh tế học phát triển từng công khai chỉ trích ban lãnh đạo trường. Ông Reddy cho biết mình cũng không được giải thích lý do bị loại.
Trong đợt tái cơ cấu, một số ngành như lịch sử bị dừng đào tạo, trong khi ngành kinh tế vẫn được duy trì. Reddy là giáo sư kinh tế toàn thời gian duy nhất bị cho thôi việc.
Chương trình nghiên cứu khai phóng do ông Kottman phụ trách cũng không bị giải thể. Theo ông, trường thậm chí yêu cầu ông tiếp tục điều hành chương trình đến ngày cuối cùng làm việc.
Hàng trăm giáo sư trên thế giới đã ký thư ngỏ yêu cầu New School minh bạch hơn về việc cắt giảm nhân sự.
Ông Reddy cho rằng số tiền trường tiết kiệm được từ việc cho thôi việc các giảng viên là “rất khiêm tốn”, do đó khó lý giải số lượng và cách thức giảng viên bị cắt giảm chỉ bằng lý do khó khăn tài chính.
New School hợp nhất 4 trường thành 2
Theo New York Times, từ tháng 7, New School hợp nhất 4 trường trực thuộc thành 2 đơn vị: Parsons School of Design và College of Performing Arts thành một trường về nghệ thuật; New School for Social Research, đơn vị đào tạo sau đại học, sáp nhập với Eugene Lang College of Liberal Arts, đơn vị đào tạo bậc đại học. Tuy nhiên, website của trường hiện vẫn liệt kê 4 đơn vị riêng biệt.
Theo ban lãnh đạo, việc cắt giảm tập trung vào các lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn do tuyển sinh giảm mạnh hơn, trong khi các lĩnh vực này có nhiều giảng viên được trao tenure và chi phí vận hành cao. Ngược lại, các khối nghệ thuật và thiết kế chủ yếu sử dụng giảng viên thỉnh giảng bán thời gian nên chi phí thấp hơn.
Sổ tay giảng viên New School quy định giảng viên đã được trao tenure có thể bị cho thôi việc nếu trường gặp “những vấn đề tài chính nghiêm trọng hoặc thay đổi chương trình đào tạo”, dẫn đến việc phải dừng một khoa, chương trình hoặc đơn vị.
Đơn kiện của ông Kottman cho rằng các điều kiện này không được đáp ứng vì những khoa, chương trình ông công tác không bị dừng. Ông cũng cho rằng trường không thực hiện quy trình bố trí cho ông một vị trí khác trước khi cho thôi việc.
Ông Kottman nộp đơn kiện theo thủ tục quy định tại Điều 78 của luật bang New York, yêu cầu được nhận lại vị trí và bồi thường khoản tiền lương bị mất. Một số giáo sư khác cũng cho biết đang cân nhắc các biện pháp pháp lý.