Hào Thành cổ Vinh ngập rác, nổi váng sau trận mưa lịch sử

Nguồn ảnh: Tiền Phong

Sau trận mưa lớn ngày 19/9, hào Thành cổ Vinh (Nghệ An) ngập rác, nước đục và nổi nhiều vệt váng. Nước mưa cuồn cuộn như thác tràn vào tầng hầm chung cư ở Nghệ An Mưa lớn ở Nghệ An: Phố biến thành ‘sông’, ô tô, xe máy chết máy hàng loạt Bảo vệ kể giây phút thoát thân khi nước tràn vào tầng hầm chung...

Video: Hào Thành cổ Vinh ngập rác, nổi váng sau mưa lớn.

Ngày 19/9, Nghệ An xảy ra mưa to đến rất to. Mưa kéo dài khiến nhiều khu vực nội đô Vinh (cũ) ngập sâu, nhiều tuyến đường ngập khoảng nửa mét. Tại khu vực hào Thành cổ Vinh (phường Thành Vinh), nước dâng cao, cuốn theo rác thải tập trung dày đặc trên mặt hào.

Ghi nhận sáng 20/9, khi nước rút, mặt hào Thành cổ Vinh vẫn ngập trong màu nước đục. Rác thải trôi nổi theo dòng nước, tập trung thành mảng lớn.

Túi nilon, thùng xốp, chai nhựa, cành cây... mắc vào cây cỏ, dồn sát mép hào và các điểm tiếp giáp với hệ thống thoát nước.

Trên mặt nước xuất hiện nhiều vệt váng loang. Sau trận mưa lớn, khu vực vốn là không gian cảnh quan của Thành cổ Vinh trở nên nhếch nhác bởi rác và nước ô nhiễm.

Anh Hùng, một người dân sống gần khu vực Thành cổ Vinh cho biết, tình trạng ô nhiễm tại hào đã kéo dài nhiều năm. “Hào thành này ô nhiễm quanh năm. Đặc biệt, cứ mưa lớn thì nước từ nhiều phía dồn về, rác cũng theo nước trôi xuống. Sau khi nước rút, nhìn mặt hào rất nhếch nhác”, anh Hùng nói.

Con đường dọc hào thành cổ cũng ngập rác.

Quần thể di tích Thành cổ Vinh được xây dựng từ năm 1831 theo kiến trúc hình lục giác. Hệ thống hào bao quanh thành là một trong những dấu tích còn lại gắn với không gian lịch sử của đô thị Vinh. Trước năm 2018, hào Thành cổ Vinh từng bị phủ kín bởi bèo và rác thải. Sau đó, khu vực này được nạo vét, xây dựng tường chắn dọc hai bờ, lắp đặt tuyến cống bao thu gom nước thải... với kỳ vọng cải thiện môi trường và diện mạo khu di tích.

Năm 2016, UBND TP. Vinh (cũ) đầu tư gần 140 tỷ đồng từ nguồn vốn vay Ngân hàng Thế giới để cải tạo hào thành. Dự án gồm các hạng mục nạo vét, xây kè, lắp đặt hệ thống thu gom nước thải, cây xanh và chiếu sáng. Đến năm 2018, công trình hoàn thành, cảnh quan khu vực từng có sự thay đổi rõ rệt. Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian, tình trạng ô nhiễm lại tái diễn.

Đầu năm 2025, địa phương tiếp tục bố trí 15 tỷ đồng để cải thiện hệ thống thoát nước. Trong đó, khoảng 5 tỷ đồng dành cho việc nạo vét và pha loãng nước trong hào bằng cách bơm nước từ sông Vinh vào khu vực cầu Cửa Tiền. Dù nhiều giải pháp đã được triển khai, tình trạng ô nhiễm vẫn chưa được xử lý triệt để.

Trận mưa lớn kéo dài ngày 19/9 tại Nghệ An khiến nhiều tuyến đường nội đô thành phố Vinh ngập sâu và khu vực hào Thành cổ Vinh chìm trong nước đục cùng mảng rác thải dầy đặc. Sau khi nước rút, túi nilon, thùng xốp, chai nhựa và cành cây dồn sát mép hào cùng các điểm tiếp giáp hệ thống thoát nước, làm loang nổ nhiều vệt váng ô nhiễm. Tình trạng này không chỉ làm mất mỹ quan của di tích lịch sử được xây dựng từ năm 1831 mà còn gây bức xúc cho người dân sống xung quanh khu vực. Được biết, công trình hào Thành cổ Vinh từng nhận dự án cải tạo gần 140 tỷ đồng từ nguồn vốn vay Ngân hàng Thế giới vào năm 2016 nhằm nạo vét, xây kè và lắp đặt hệ thống thu gom nước thải. Mặc dù công trình hoàn thành năm 2018 mang lại diện mạo tích cực ban đầu, hiện tượng ô nhiễm và nghẽn rác vẫn tái diễn liên tục trong nhiều năm qua mỗi khi có mưa to. Đến đầu năm 2025, địa phương tiếp tục bố trí 15 tỷ đồng để nạo vét, cải thiện hệ thống thoát nước và pha loãng nước hào bằng nguồn nước từ sông Vinh. Việc rác thải và váng bẩn liên tục bủa vằn di tích sau mưa lớn phản ánh những hạn chế kéo dài trong công tác quản lý vận hành và hạ tầng kỹ thuật đô thị tại địa phương. Dù ngân sách đã chi hàng trăm tỷ đồng cho các giải pháp cải tạo và xử lý, hiệu quả thực tế vẫn chưa đạt kỳ vọng triệt để. Đô thị Vinh cần những phương án căn cơ, đồng bộ hơn để bảo vệ cảnh quan di tích lịch sử và duy trì môi trường sống bền vững cho cộng đồng.