Kêu gọi vốn đầu tư một loạt dự án cao tốc trọng điểm

Bộ Xây dựng xác định 29 dự án đường bộ cao tốc cần ưu tiên xúc tiến, kêu gọi đầu tư theo phương thức đối tác công tư trong giai đoạn 2026-2030. Theo thông tin Dân Trí dẫn từ báo Chính phủ, tổng mức đầu tư dự kiến của các dự án vào khoảng 922.812 tỷ đồng. Danh mục được chia thành hai nhóm ưu tiên, nhằm tập trung nguồn lực cho những tuyến có vai trò quan trọng với giao thông và phát triển kinh tế. Nhóm ưu tiên 1 gồm 15 dự án, trong đó có các đoạn thuộc đường Vành đai 5 vùng Thủ đô Hà Nội, quy mô sáu làn xe. Tuyến đi qua năm tỉnh, thành phố, với đoạn qua Hà Nội dài 48km, Ninh Bình 32km, Bắc Ninh 27km, Thái Nguyên 46km và Phú Thọ 72km. Tổng mức đầu tư dự kiến lần lượt gần 31.700 tỷ đồng tại Hà Nội, gần 26.000 tỷ đồng tại Ninh Bình, gần 16.700 tỷ đồng tại Bắc Ninh, hơn 21.200 tỷ đồng tại Thái Nguyên và hơn 31.000 tỷ đồng tại Phú Thọ. Một dự án khác trong nhóm này là cao tốc Bắc-Nam phía Tây, đoạn Đức Hòa-Mỹ An, dài 74km và đi qua Tây Ninh, Đồng Tháp. Tuyến dự kiến có bốn làn xe, được quy hoạch mở rộng lên sáu làn, với tổng mức đầu tư hơn 29.300 tỷ đồng. Dự án mở rộng cao tốc Bắc-Nam phía Đông đoạn Mai Sơn-Cam Lộ cũng thuộc nhóm ưu tiên 1, dự kiến nâng từ bốn làn lên sáu làn hoàn chỉnh. Đoạn Mai Sơn-Cam Lộ dài 415km, đi qua Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh và Quảng Trị, với tổng mức đầu tư gần 72.200 tỷ đồng. Quy mô mở rộng được đặt trong bức tranh nâng cấp mạng lưới, đặc biệt với những tuyến hiện còn hạn chế về số làn hoặc hạ tầng. Danh sách nhóm ưu tiên 1 còn có các dự án khác, nhưng phần thông tin được cung cấp không nêu cụ thể toàn bộ tên tuyến và quy mô. Nhóm ưu tiên 2 gồm 14 dự án, trong đó có cao tốc Bắc-Nam phía Tây đoạn Ngọc Hồi-Pleiku, dài 106km. Tuyến đi qua Quảng Ngãi và Gia Lai, dự kiến có bốn làn xe, quy hoạch sáu làn, với tổng mức đầu tư 16.200 tỷ đồng. Một dự án khác là mở rộng đoạn Chơn Thành-Đức Hòa của cao tốc Bắc-Nam phía Tây, nâng từ hai làn lên bốn làn, theo quy hoạch có thể đạt sáu làn. Đoạn Chơn Thành-Đức Hòa dài 84km, đi qua Đồng Nai, Tây Ninh và Thành phố Hồ Chí Minh, với tổng mức đầu tư dự kiến 16.400 tỷ đồng. Việc phân nhóm ưu tiên dựa trên bảy tiêu chí do Bộ Xây dựng nghiên cứu, nhằm hướng đầu tư vào những tuyến cần thiết và có khả năng phát huy hiệu quả. Một tiêu chí đáng chú ý là ưu tiên mở rộng cao tốc hiện có hai làn hoặc bốn làn hạn chế, khi làn dừng khẩn cấp chưa liên tục. Các tuyến thuộc danh mục dự án trong chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng cũng được xem xét ưu tiên. Bộ Xây dựng đồng thời chú ý các tuyến nằm trên hành lang kinh tế, vùng động lực và cực tăng trưởng được xác định là trọng tâm giai đoạn 2021-2030. Căn cứ được nêu là quy hoạch tổng thể quốc gia do Quốc hội ban hành tại Nghị quyết số 252/2025/QH15 ngày 10/12/2025. Nhu cầu vận tải tăng cao, có nguy cơ vượt năng lực thông hành trong tương lai gần, là một tiêu chí khác để xem xét thứ tự đầu tư. Các tuyến có tiến trình đầu tư trước năm 2030, kết nối liên vùng, trung tâm kinh tế, cảng biển hoặc khu kinh tế cũng được quan tâm, nhất là khi có tiềm năng đóng góp GRDP lớn. Những dự án thuận lợi về triển khai, như đã giải phóng mặt bằng, có thể điều chỉnh thiết kế hoặc tận dụng nguồn lực thi công, sẽ có thêm lợi thế; khả năng thu hút vốn ngoài ngân sách và sự chủ động bổ sung ngân sách địa phương cũng nằm trong tiêu chí ưu tiên.