Từ vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa và sở hữu cảnh quan thiên nhiên đặc sắc, Ninh Bình đang từng bước định vị không chỉ là điểm đến du lịch hấp dẫn mà còn là điểm đến của điện ảnh và công nghiệp văn hóa.
Sức hấp dẫn với các nhà làm phim
Sức hút của Ninh Bình đối với điện ảnh ngày càng rõ nét qua những tác phẩm lựa chọn nơi đây làm bối cảnh, nổi bật là bom tấn Hollywood Kong: Skull Island (Đảo đầu lâu). Trong hành trình ghi hình tại Việt Nam, đoàn phim lưu lại Ninh Bình lâu nhất, thực hiện nhiều cảnh quay tại Vân Long, Tam Cốc-Bích Động, Tràng An. Những khuôn hình về núi non, sông nước, hang động góp phần đưa vẻ đẹp vùng đất này đến với đông đảo khán giả quốc tế.
Nhiều tác phẩm khác cũng chọn Ninh Bình làm bối cảnh như Người Mỹ trầm lặng, Thiên mệnh anh hùng, Tấm Cám: Chuyện chưa kể, Hương vị tình thân, Mùi phở... Mỗi tác phẩm khai thác một góc nhìn khác nhau, cho thấy sự đa dạng của không gian Ninh Bình, từ làng quê Bắc Bộ, kinh thành cổ đến núi rừng hoang sơ và những không gian mang tầm quốc tế.
Đáng chú ý, bộ phim Hộ linh tráng sĩ-Bí ẩn mộ vua Đinh được quay tại Ninh Bình, chính thức khởi chiếu trên toàn quốc từ ngày 28/8/2026 và tham dự Liên hoan phim Quốc tế Toronto 2026 ở hạng mục Gala Presentation. Lấy cảm hứng từ lịch sử, văn hóa và những truyền thuyết dân gian gắn với vùng đất Cố đô Hoa Lư, bộ phim đưa hình tượng Đinh Tiên Hoàng cùng tinh thần trung nghĩa, quả cảm của con người trong lịch sử đến gần hơn với công chúng qua ngôn ngữ điện ảnh. Bà Ngô Thị Bích Hạnh, Phó Chủ tịch Công ty BHD cho biết, sự đa dạng về cảnh quan, không gian văn hóa, lịch sử tạo điều kiện để đoàn phim tái hiện các lớp bối cảnh phù hợp với từng giai đoạn lịch sử.
Bà Cao Thị Hòa, Tổng Giám đốc Khu du lịch sinh thái Thung Nham thông tin, khu du lịch đã nhiều lần hợp tác, hỗ trợ các đoàn khảo sát, lựa chọn bối cảnh và thực hiện cảnh quay. Qua các bộ phim, giá trị văn hóa, cảnh quan được lan tỏa rộng hơn, tạo thêm động lực phát triển du lịch trong bối cảnh công nghiệp văn hóa ngày càng được quan tâm.
Lợi thế về du lịch cũng tạo nền tảng để Ninh Bình phát triển điện ảnh. Địa phương được nhiều tổ chức, tạp chí quốc tế đánh giá cao, với các danh hiệu như: Điểm đến mới nổi hàng đầu châu Á năm 2026, top 10 trải nghiệm cuốn hút nhất thế giới năm 2024, top 10 điểm đến thân thiện nhất thế giới năm 2023. Ninh Bình đang định vị thương hiệu là “Điểm đến chiến lược cho du lịch, điện ảnh và lễ cưới cao cấp”, qua đó có thêm điều kiện kết nối quảng bá điểm đến với điện ảnh.
Mở rộng không gian sáng tạo
Ninh Bình là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hóa, lưu giữ nhiều giá trị đặc sắc của lịch sử dựng nước và giữ nước. Đây là nơi gắn với cuộc đời và sự nghiệp của Đinh Bộ Lĩnh - Đinh Tiên Hoàng đế, người dẹp loạn 12 sứ quân, thống nhất đất nước, lập nên Nhà nước Đại Cồ Việt, mở ra một thời kỳ phát triển quan trọng trong lịch sử dân tộc. Hơn một nghìn năm qua, những dấu tích của kinh đô Hoa Lư xưa cùng thành đá, đền đài, di tích, núi non, hang động và cảnh quan thiên nhiên vẫn hiện hữu, tạo nên không gian văn hóa đặc biệt, nơi quá khứ và hiện tại giao hòa.
Sau sáp nhập, không gian văn hóa, lịch sử của Ninh Bình được mở rộng, hội tụ thêm những giá trị đặc sắc của vùng châu thổ sông Hồng. Bên cạnh Cố đô Hoa Lư, Quần thể danh thắng Tràng An - Di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới, vùng Nam Định (cũ) gắn với sự phát tích của vương triều Trần và thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt - Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại; vùng Hà Nam (cũ) lưu giữ nhiều dấu ấn văn hóa Đông Sơn cùng hệ thống đình, đền, chùa, lễ hội, làng nghề và không gian làng quê truyền thống phong phú.
Toàn tỉnh hiện có hơn 5.000 di tích được kiểm kê, trong đó hơn 1.100 di tích được xếp hạng; hơn 40 di sản được đưa vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; nhiều hiện vật, nhóm hiện vật được công nhận là Bảo vật quốc gia. Cùng với đó là không gian tự nhiên đa dạng với núi, sông, hang động, rừng, đồng bằng, đất ngập nước và biển.
Sự hội tụ của các giá trị văn hóa, lịch sử và thiên nhiên tạo nên nền tảng di sản đa dạng, giàu bản sắc, là nguồn chất liệu để phát triển phim lịch sử, tài liệu, nghệ thuật trình diễn, show thực cảnh, sản phẩm du lịch sáng tạo, nội dung số và các loại hình công nghiệp văn hóa khác.
Ông Trần Song Tùng, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh cho biết, tỉnh đang nỗ lực thực hiện mục tiêu trước năm 2030 trở thành thành phố trực thuộc Trung ương với đặc trưng đô thị di sản thiên niên kỷ, thành phố sáng tạo. Ninh Bình xác định văn hóa, lịch sử, di sản là nguồn lực quan trọng cho phát triển; bảo tồn phải gắn với phát huy giá trị, đưa di sản vào đời sống đương đại bằng những phương thức gần gũi, hấp dẫn, phù hợp với công chúng, trong đó có điện ảnh.
Định hướng này được cụ thể hóa qua hợp tác giữa Ninh Bình và Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam, nhằm phát huy thế mạnh của điện ảnh trong quảng bá về địa phương, đồng thời tạo điều kiện để các nhà làm phim đến sáng tạo, kể những câu chuyện về vùng đất Cố đô. Bà Ngô Phương Lan, Chủ tịch hiệp hội cho rằng, mỗi bộ phim là cơ hội để tỉnh quảng bá địa danh, cảnh quan và “hồn cốt” văn hóa dân tộc, qua đó tạo sức hút đối với du lịch, kinh tế, dịch vụ. Để khai thác tốt tiềm năng này, tỉnh cần nghiên cứu cơ chế, chính sách ưu đãi nhằm thu hút các đoàn làm phim trong và ngoài nước; tạo môi trường thuận lợi cho sản xuất, đầu tư xây dựng trường quay, từng bước hình thành hệ sinh thái điện ảnh và thúc đẩy công nghiệp văn hóa.
VĂN LÚA - YẾN TRINH