Yêu cầu đặt ra là đưa quy hoạch thành các dự án triển khai hiệu quả, chuyển đổi phương thức sản xuất nhỏ lẻ sang quy mô tập trung gắn với công nghệ, an toàn sinh học và chuỗi giá trị.
Theo số liệu thống kê, hiện tỉnh đã cấp chủ trương đầu tư cho 13 dự án chăn nuôi, sử dụng 179,2 ha đất, với công suất thiết kế gồm 8.500 lợn nái, 70.990 lợn thịt, 30.000 gia cầm trứng và 13.500 tấn thức ăn chăn nuôi mỗi năm. Trong số này, 3 dự án đã hoạt động, 5 dự án đang thi công và 5 dự án đang hoàn thiện thủ tục. Bên cạnh đó, 12 đơn vị đang khảo sát, đề xuất 14 dự án mới với tổng quy mô sử dụng đất 621,4 ha...
Thực tế cho thấy, ngành chăn nuôi đang đóng góp ngày càng lớn vào kinh tế nông nghiệp Lai Châu. Năm 2025, giá trị sản xuất ngành chiếm 29,9% giá trị ngành nông nghiệp. Sáu tháng đầu năm 2026, giá trị sản xuất đạt hơn 1.000 tỷ đồng, tăng 4,79% so với cùng kỳ; tổng đàn gia súc của tỉnh đạt gần 362 nghìn con, đàn gia cầm gần 1,9 triệu con. Trong khi đó, chăn nuôi nông hộ nhỏ lẻ vẫn chiếm 91% tổng đàn gia súc và 98% đàn gia cầm.
Thực trạng này cho thấy dư địa phát triển chăn nuôi tập trung còn lớn, nhưng cũng đặt ra yêu cầu tổ chức lại sản xuất theo hướng chuyên nghiệp hơn. Việc thu hút doanh nghiệp, hợp tác xã đầu tư không chỉ nhằm tăng quy mô đàn vật nuôi, mà còn hướng tới ứng dụng công nghệ, kiểm soát dịch bệnh, nâng cao chất lượng sản phẩm.
Để tạo điều kiện thu hút nhà đầu tư, Lai Châu đã rà soát không gian phát triển, đề xuất 50 vị trí quy hoạch chăn nuôi tập trung tại 15 xã, phường với tổng diện tích 3.437 ha. Trong đó, 13 vị trí có quy mô từ 100 ha trở lên, 33 vị trí có quy mô từ 10-100 ha. Một số địa bàn như: Pắc Ta, Nậm Cuổi, Nậm Sỏ, Mường Kim và Nậm Tăm được xác định có điều kiện thuận lợi để hình thành vùng chăn nuôi tập trung, gắn với giết mổ và chế biến sâu.
Tại xã Mường Kim, Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng và Phát triển Nông nghiệp Lai Châu đang triển khai dự án chăn nuôi lợn thịt, quy mô dự án gần 5.000 lợn. Dự kiến, trong quý IV/2026 dự án đi vào hoạt động. Ông Nguyễn Tiến Lợi, Giám đốc công ty cho biết: “Chúng tôi xác định, phát triển nguồn giống chất lượng cao tại chỗ là giải pháp quan trọng để bảo đảm an toàn sinh học và ổn định sản xuất. Việc này giúp giảm chi phí, không làm ảnh hưởng sức khỏe vật nuôi và nguy cơ lây lan dịch bệnh”.
Từ thực tế triển khai dự án, doanh nghiệp kiến nghị tỉnh ưu tiên quy hoạch vùng chăn nuôi tập trung, có chính sách hỗ trợ thú y, giám sát dịch bệnh và thúc đẩy liên kết chuỗi sản xuất-tiêu thụ. Cùng với quy hoạch và xúc tiến đầu tư, cần đẩy mạnh số hóa dữ liệu các vị trí đầu tư, rà soát hạ tầng thiết yếu ngoài hàng rào và thực hiện cơ chế “một cửa, một đầu mối”, tạo thuận lợi để doanh nghiệp tiếp cận thông tin, khảo sát địa điểm và triển khai dự án. Đây là những giải pháp nhằm giảm trở ngại trong quá trình chuẩn bị đầu tư, đồng thời tăng tính minh bạch trong cung cấp thông tin và phối hợp giữa các cơ quan liên quan.
Theo đồng chí Hà Trọng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu, tỉnh đã chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp các sở, ngành và địa phương rà soát, hoàn thiện các vị trí quy hoạch chăn nuôi tập trung; cung cấp đầy đủ, rõ ràng thông tin về đất đai, hạ tầng tại các địa điểm ưu tiên thu hút đầu tư. Đồng thời yêu cầu các xã, phường chủ động phối hợp, tạo điều kiện để doanh nghiệp khảo sát thực địa, tuyên truyền, vận động tạo sự đồng thuận trong Nhân dân.
Về lâu dài, để chăn nuôi tập trung trở thành động lực nâng cao giá trị nông nghiệp, tỉnh cần tiếp tục gắn thu hút đầu tư với tổ chức sản xuất theo chuỗi, ứng dụng công nghệ, bảo đảm an toàn sinh học và kiểm soát tác động môi trường. Từ đó, hình thành chuỗi sản xuất-tiêu thụ, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân.
TRẦN TUẤN