Sốc nhiễm khuẩn, suy đa tạng sau ăn tiết canh
Trong hai tuần gần đây, khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương tiếp nhận 4 trường hợp nhiễm liên cầu lợn, được xác định bằng xét nghiệm nuôi cấy. Các bệnh nhân đều có yếu tố dịch tễ liên quan đến lợn hoặc sản phẩm từ lợn.
ThS.BSNT Nguyễn Đức Minh, Khoa Cấp cứu, cho biết trường hợp nặng nhất là bệnh nhân P.T.S. (53 tuổi, ở Hải Phòng), có thói quen ăn tiết canh.
Khoảng hai ngày trước khi nhập viện, ông S. ăn tiết canh, sau đó đau bụng, đi ngoài phân lỏng nhiều lần, mệt mỏi rồi tụt huyết áp.
Bệnh nhân nhiễm liên cầu khuẩn lợn được điều trị tại viện (Ảnh: Bệnh viện cung cấp).
Tại cơ sở y tế ban đầu, bệnh nhân được xác định sốc nhiễm khuẩn, suy đa tạng, phải sử dụng thuốc vận mạch trước khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.
Khi vào Khoa Cấp cứu, người đàn ông đã trong tình trạng nguy kịch, lú lẫn, kích thích, nổi vân tím toàn thân, mạch nhanh, huyết áp khó đo.
Kết quả xét nghiệm cho thấy chỉ số viêm tăng rất cao, bệnh nhân bị suy thận cấp, tổn thương gan và rối loạn đông máu nghiêm trọng. Tiểu cầu giảm sâu còn 29 G/L, fibrinogen dưới 0,35 g/L. Người bệnh đồng thời bị toan chuyển hóa nặng, lactate lên tới 13 mmol/L, cho thấy tình trạng sốc và suy giảm tưới máu mô nghiêm trọng.
Các bác sĩ khẩn trương đặt nội khí quản, cho bệnh nhân thở máy, phối hợp thuốc vận mạch, kháng sinh và tiến hành lọc máu liên tục.
Theo bác sĩ Minh, nhiễm liên cầu lợn có thể diễn biến rất nhanh, đặc biệt ở thể nhiễm khuẩn huyết nặng. Khi tuần hoàn suy sụp, các cơ quan không được cung cấp đủ máu và oxy, dẫn đến suy thận, tổn thương gan, suy hô hấp và rối loạn chuyển hóa.
Rối loạn đông máu còn có thể gây xuất huyết, hình thành huyết khối trong các mạch máu nhỏ, làm tổn thương da và đầu chi. Trường hợp nặng có nguy cơ hoại tử, thậm chí phải cắt cụt chi.
Trong số các ca bệnh được tiếp nhận, một số trường hợp bị viêm màng não với biểu hiện sốt, đau đầu dữ dội, lú lẫn, rối loạn ý thức. Sau khi được chẩn đoán và điều trị bằng kháng sinh phù hợp, tình trạng bệnh dần cải thiện. Tuy nhiên, một số người vẫn đau đầu kéo dài, giảm thính lực.
Lợn mang vi khuẩn có thể không biểu hiện bệnh
Bác sĩ Minh cho biết bệnh liên cầu lợn do vi khuẩn Streptococcus suis gây ra. Vi khuẩn có thể tồn tại ở lợn không có biểu hiện bệnh rõ ràng.
Người có thể nhiễm bệnh khi tiếp xúc với máu, dịch tiết của lợn mang vi khuẩn, đặc biệt qua vết thương trên da, hoặc ăn tiết canh, thịt lợn sống, tái và các sản phẩm chưa được nấu chín kỹ.
Tình trạng xuất huyết đặc trưng của bệnh nhân (Ảnh: Bệnh viện cung cấp).
Ở người, bệnh thường biểu hiện dưới hai thể nghiêm trọng là viêm màng não và nhiễm khuẩn huyết. Ngoài nguy cơ đe dọa tính mạng trong giai đoạn cấp, bệnh còn có thể để lại di chứng như giảm thính lực, tổn thương thần kinh hoặc hoại tử đầu chi.
Để phòng bệnh, ThS.BS Trần Văn Bắc, Phó trưởng khoa Cấp cứu, khuyến cáo người dân tuyệt đối không ăn tiết canh, không sử dụng thịt lợn sống hoặc chưa được nấu chín kỹ.
Người chăn nuôi, giết mổ và chế biến thịt lợn cần sử dụng găng tay, ủng, trang phục bảo hộ; che kín các vết thương ngoài da, tránh tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch tiết của động vật. Không tự ý giết mổ, sử dụng lợn ốm hoặc chết không rõ nguyên nhân.
Đặc biệt, sau khi ăn tiết canh, thịt lợn chưa chín hoặc tiếp xúc với lợn, nếu xuất hiện sốt, đau đầu dữ dội, nôn, lú lẫn, rối loạn ý thức, tiêu chảy hay các ban xuất huyết bất thường, người dân cần đến cơ sở y tế ngay.
Khi thăm khám, người bệnh cần thông báo rõ tiền sử ăn uống và tiếp xúc với lợn để bác sĩ có cơ sở định hướng chẩn đoán, điều trị kịp thời.