Bloomberg ngày 8/9 đưa tin Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) đang tìm kiếm khoảng 66.300 người đã bị trục xuất khỏi nước này nhưng vẫn nợ tiền của chính phủ, với tổng giá trị khoảng 423 triệu USD.
CBP ký hợp đồng thời hạn 2 năm với 4 công ty, mỗi hợp đồng trị giá tối đa 9 triệu USD, để truy tìm những người trong diện được nêu. Các công ty có thể sử dụng hình ảnh nhà ở, hóa đơn tiện ích, hồ sơ việc làm và tài liệu tòa án để xác định vị trí của những người bị trục xuất cũng như khả năng chi trả của họ.
Nỗ lực truy tìm đặt ra câu hỏi về việc làm thế nào Washington có thể áp đặt thực thi nghĩa vụ trả nợ đối với những người không còn ở Mỹ. Các tài liệu của chính quyền Tổng thống Donald Trump không giải thích rõ cách thức họ có thể buộc người đã bị trục xuất và đang sống ở nước ngoài phải thanh toán khoản nợ.
Đặc vụ thuộc CBP áp giải người nhập cư trái phép lên vận tải cơ C-17 ở bang Texas hồi tháng 1/2025. Ảnh: BQP Mỹ
Ngoài ra còn có vấn đề thực tế là liệu những người trong diện trên có đủ khả năng chi trả hay không. Một số người có thể có nguồn tài chính hạn hẹp hoặc không có tài khoản ngân hàng tại Mỹ, vốn là một trong những phương thức thanh toán tiền phạt được nêu trong văn bản của chính quyền liên bang.
Một số người nhập cư có thể đối mặt mức phạt gần 1.000 USD mỗi ngày nếu tiếp tục ở lại Mỹ sau khi đã nhận lệnh rời đất nước. Điều này khiến các khoản phạt dồn lại có thể lên tới hàng trăm nghìn hoặc thậm chí hàng triệu USD.
Theo Bộ An ninh Nội địa Mỹ, trong khoảng thời gian Tổng thống Trump trở lại nắm quyền từ ngày 20/1/2025 đến ngày 16/7, Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) đã ban hành hơn 103.000 quyết định phạt hành chính với tổng số tiền hơn 84 tỷ USD. Tuy nhiên, tính đến ngày 16/7, chính phủ mới chỉ thu được khoảng 1,2 triệu USD.
Ông Juan Cuellar Torres, giám đốc phụ trách vận động chính sách tại tổ chức Kino Border Initiative, cho biết nhiều công dân Mexico bị trục xuất khỏi Mỹ trong năm nay đã nhận được thư gửi đến địa chỉ của họ tại Mexico.
Một người nhập cư bị các đặc vụ ICE bắt ở Arizona ngày 26/1. Ảnh: Reuters
Các văn bản cảnh báo rằng khoản nợ sẽ phát sinh thêm tiền lãi và việc chưa thanh toán nợ có thể bị xem xét trong thủ tục nhập cảnh vào Mỹ sau này. Do đó, đối với những người bị trục xuất có ý định xin thị thực hoặc quay lại Mỹ trong tương lai, các khoản nợ tồn đọng có thể trở thành rào cản pháp lý mới.
Song song đó, chính quyền Mỹ cũng đưa ra các chính sách khuyến khích dành cho người nhập cư tự nguyện rời đi thông qua ứng dụng CBP Home, bao gồm trả chi phí đi lại và hỗ trợ tiền mặt trong một số trường hợp. Bộ An ninh Nội địa Mỹ cũng cho biết một số khoản tiền phạt tồn đọng có thể được miễn giảm với những người này.
Ngọc Ánh (Theo Hindustan Times, Bloomberg)
Theo Bloomberg ngày 8/9, Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ đang tìm khoảng 66.300 người từng bị trục xuất nhưng vẫn còn nợ tiền chính phủ. Tổng số tiền được truy thu ước tính khoảng 423 triệu USD, hình thành từ các khoản phạt hành chính áp dụng với người nhập cư vi phạm lệnh rời khỏi Mỹ. Để thực hiện nhiệm vụ, CBP đã ký hợp đồng hai năm với bốn công ty, mỗi hợp đồng có giá trị tối đa chín triệu USD.
Các công ty được thuê có thể sử dụng hình ảnh nhà ở, hóa đơn tiện ích, hồ sơ việc làm và tài liệu tòa án để lần tìm địa chỉ. Những dữ liệu này cũng giúp họ đánh giá khả năng thanh toán của từng người, trong bối cảnh phần lớn người bị truy tìm hiện đã rời nước Mỹ. Tuy nhiên, chiến dịch nhanh chóng đặt ra câu hỏi lớn: Washington sẽ thực thi nghĩa vụ trả nợ thế nào đối với những người đang sống ở nước ngoài?
Các tài liệu chính quyền Tổng thống Donald Trump công bố chưa giải thích rõ cơ chế buộc người đã bị trục xuất thanh toán các khoản nợ từ quốc gia khác. Hình ảnh được Bộ Quốc phòng Mỹ công bố cho thấy đặc vụ CBP áp giải người nhập cư trái phép lên vận tải cơ C-17 tại bang Texas hồi tháng 1/2025. Bên cạnh câu chuyện pháp lý, khả năng chi trả của những người bị truy thu cũng là vấn đề đáng chú ý đối với nhà chức trách Mỹ.
Một số người có thể chỉ sở hữu nguồn tài chính hạn hẹp, trong khi nhiều người khác không còn tài khoản ngân hàng tại Mỹ để nộp tiền phạt. Tình trạng này có thể khiến việc thu hồi hàng trăm triệu USD trở nên khó khăn, dù chính quyền đã giao nhiệm vụ truy tìm cho các doanh nghiệp chuyên trách. Theo quy định được nêu trong văn bản liên bang, người tiếp tục ở lại Mỹ sau khi nhận lệnh rời đi có thể bị phạt gần 1.000 USD mỗi ngày.
Nếu kéo dài, các khoản phạt nhanh chóng cộng dồn thành hàng trăm nghìn, thậm chí hàng triệu USD, vượt xa khả năng thanh toán của nhiều gia đình. Bộ An ninh Nội địa Mỹ cho biết từ ngày 20/1/2025 đến 16/7, ICE đã ban hành hơn 103.000 quyết định phạt hành chính. Tổng giá trị các quyết định này vượt 84 tỷ USD, nhưng số tiền chính phủ thực tế thu được đến ngày 16/7 chỉ khoảng 1,2 triệu USD.
Khoảng cách rất lớn giữa số tiền bị phạt và số tiền thu hồi cho thấy chương trình đang đối mặt nhiều trở ngại thực tế. Ông Juan Cuellar Torres, giám đốc vận động chính sách tại tổ chức Kino Border Initiative, nói nhiều công dân Mexico bị trục xuất năm nay đã nhận thư tại Mexico. Những lá thư thông báo khoản nợ có thể tiếp tục phát sinh tiền lãi, đồng thời cảnh báo hậu quả nếu người nhận không hoàn thành nghĩa vụ thanh toán.
Người chưa trả nợ có thể gặp bất lợi khi thực hiện thủ tục nhập cảnh Mỹ trong tương lai, dù họ đang ở ngoài lãnh thổ nước này. Với những người muốn xin thị thực hoặc tìm cách quay lại Mỹ, khoản nợ tồn đọng có thể trở thành một rào cản pháp lý mới. Chính sách này khiến việc trục xuất không chỉ dừng ở yêu cầu rời khỏi Mỹ, mà còn kéo theo nghĩa vụ tài chính kéo dài sau đó.
Song song truy thu, chính quyền Mỹ triển khai khuyến khích người nhập cư tự nguyện rời đi thông qua ứng dụng CBP Home. Một số người sử dụng ứng dụng có thể được hỗ trợ chi phí đi lại và nhận tiền mặt, tùy trường hợp cùng điều kiện được xét duyệt. Bộ An ninh Nội địa Mỹ cũng cho biết một phần tiền phạt tồn đọng có thể được miễn giảm đối với những người tự nguyện rời nước Mỹ.