Chùa Hoa Sơn được các bậc tiền hiền của 4 dòng họ Phan, Trần, Trịnh và Nguyễn xây dựng tại xã Nghĩa Phú cũ (nay là xã An Phú, Quảng Ngãi). Trải qua hơn 200 năm, chùa đã được trùng tu nhiều lần nhưng vẫn giữ được nét cổ kính. Đặc biệt hơn, tại chùa đang lưu giữ 18 sắc phong quý giá của các đời vua triều Nguyễn.
Sắc phong đang được lưu giữ tại chùa Hoa Sơn do các vị vua triều Nguyễn ban tặng từ năm 1822 đến năm 1909. Nội dung các sắc phong thể hiện sự ghi nhận, tôn vinh công lao to lớn của những vị quan tham gia vào công cuộc khai khẩn đất đai, bảo vệ và mở rộng bờ cõi dưới thời nhà Nguyễn.
Chùa Hoa Sơn đang lưu giữ 18 sắc phong của các đời vua triều đại nhà Nguyễn (Ảnh: Quốc Triều).
Trong đó, bản sớm nhất được ban dưới triều vua Minh Mạng, đề ngày 24 tháng 9 năm Minh Mạng thứ ba (1822), phong tặng cho Quang Chiếu Vương Mai Đình Dõng. Đây là vị quan được giao trấn giữ vùng đất Quảng Nam từ năm 1571 đến năm 1602.
Theo Thượng tọa Thích Như Tiến, Phó Trưởng Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Quảng Ngãi, Trụ trì chùa Hoa Sơn, những sắc phong này được người dân gửi cho chùa Hoa Sơn lưu giữ nhằm tránh thất lạc. Mỗi sắc phong dài 1,2m, rộng gần 0,5m, được viết trên giấy dó và đóng triện son của các đời vua. Tiếp nhận sắc phong, các đời trụ trì của chùa Hoa Sơn đã bảo quản cẩn thận trong các hộp gỗ sơn son.
“Việc lưu giữ, bảo vệ những sắc phong này nhằm giúp các thế hệ sau biết được công lao của những bậc tiền nhân trong công cuộc khai khẩn đất đai, bảo vệ bờ cõi”, Thượng tọa Thích Như Tiến cho biết.
Các sắc phong được lưu giữ cẩn thận nên còn khá nguyên vẹn (Ảnh: Quốc Triều).
Thượng tọa Thích Như Tiến cho biết bên cạnh việc tiếp tục bảo quản các bản gốc, chùa Hoa Sơn dự định sẽ trưng bày các bản sao và bản dịch tiếng Việt để phục vụ nhu cầu tham quan, tìm hiểu của du khách khi có dịp ghé thăm chùa. Chùa Hoa Sơn sẵn sàng hiến tặng nếu các cơ quan chuyên môn xác định 18 sắc phong có giá trị và cần nghiên cứu.
Theo Tiến sĩ Nguyễn Đăng Vũ, nguyên Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Quảng Ngãi, các sắc phong tại chùa Hoa Sơn là nguồn tư liệu quý báu, bao hàm nhiều giá trị văn hóa, tâm linh và tín ngưỡng của người Việt xưa.
“Mỗi sắc phong là một “chứng nhân” rõ nét về thời gian, địa danh và nhân vật cụ thể, giúp giới chuyên môn nghiên cứu sâu hơn về hệ thống hành chính của các triều đại, lịch sử hình thành làng xã, cộng đồng và các dòng họ”, Tiến sĩ Vũ chia sẻ.
Một góc chùa Hoa Sơn (Ảnh: Quốc Triều).
Theo ông Trần Ngọc Xôn, Phó Chủ tịch UBND xã An Phú, địa phương sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bảo tàng tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi cùng các cơ quan liên quan để nghiên cứu, phân tích làm rõ giá trị lịch sử của các sắc phong.
“Thời gian tới chính quyền địa phương sẽ đồng hành cùng nhà chùa trong công tác bảo quản, lưu trữ, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để thế hệ trẻ biết đến những giá trị của các sắc phong này”, ông Xôn nói.