Ngưng thở khi ngủ ảnh hưởng đến cơ thể thế nào

Nguồn ảnh: VnExpress

Ngưng thở khi ngủ khiến lượng oxy trong máu giảm, tim phải hoạt động nhiều, lâu dài làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, rối loạn chuyển hóa.

Cơ thể thiếu oxy nhiều lần trong đêm

Theo Verywell Health, khi ngưng thở khi ngủ xảy ra, luồng không khí đi vào phổi giảm đáng kể hoặc tạm thời ngừng lại. Tình trạng này thường kéo dài từ vài giây đến hơn 10 giây, có thể lặp lại nhiều lần trong một đêm ở người mắc bệnh nặng.

Khi hơi thở gián đoạn, lượng oxy trong máu giảm, trong khi khí carbon dioxide tích tụ. Não bộ nhận biết sự thay đổi này và kích hoạt phản ứng đánh thức cơ thể trong thời gian ngắn để người bệnh thở trở lại. Quá trình này có thể diễn ra mà người bệnh không nhận thức được, khiến giấc ngủ liên tục bị chia cắt.

Nếu tình trạng kéo dài, cơ thể phải trải qua nhiều đợt thiếu oxy ngắt quãng, làm tăng căng thẳng oxy hóa và phản ứng viêm - những yếu tố có thể góp phần gây tổn thương mạch máu.

Tim phải hoạt động nhiều hơn

Mỗi lần đường thở bị tắc nghẽn, cơ thể phản ứng bằng cách kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, giải phóng các hormone căng thẳng như adrenaline. Nhịp tim và huyết áp có thể tăng lên để duy trì hoạt động của các cơ quan khi lượng oxy suy giảm.

Tình trạng này lặp đi lặp lại khiến tim phải chịu áp lực trong thời gian dài. Người mắc ngưng thở khi ngủ có nguy cơ cao tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim, bệnh mạch vành và suy tim.

Ngưng thở khi ngủ khiến cơ thể mệt mỏi. Ảnh tạo bởi AI — Ngưng thở khi ngủ làm gián đoạn giấc ngủ trong đêm. *Ảnh tạo bởi AI*

Đường huyết và quá trình chuyển hóa bị ảnh hưởng

Ngưng thở khi ngủ kéo dài dễ làm rối loạn hoạt động của hormone điều hòa chuyển hóa glucose. Các đợt thiếu oxy và giấc ngủ bị gián đoạn kích thích cơ thể giải phóng hormone căng thẳng, làm giảm độ nhạy insulin.

Khi insulin hoạt động kém hiệu quả, tế bào khó sử dụng glucose để tạo năng lượng, khiến lượng đường trong máu dễ tăng. Tình trạng này có liên quan đến nguy cơ mắc tiểu đường type 2 và khiến việc kiểm soát đường huyết ở người đã mắc bệnh trở nên khó khăn.

Ngoài ra, thiếu ngủ kéo dài còn ảnh hưởng đến hormone điều chỉnh cảm giác đói và no, khiến người bệnh dễ thèm ăn, tăng lượng thực phẩm tiêu thụ, khó kiểm soát cân nặng.

Cơ thể mệt mỏi, suy giảm chất lượng sống

Theo Cleveland Clinic, nếu giấc ngủ liên tục bị gián đoạn, người bệnh thường không đạt được trạng thái nghỉ ngơi cần thiết. Họ có thể đau đầu vào buổi sáng, khô miệng, đau họng, thiếu năng lượng và giảm hiệu suất làm việc.

Người bị ngưng thở khi ngủ không nên xem nhẹ, đặc biệt khi ngáy to, ngừng thở từng lúc và buồn ngủ ban ngày xuất hiện thường xuyên. Người có dấu hiệu nghi ngờ nên đi khám chuyên khoa hô hấp hoặc y học giấc ngủ để được đánh giá. Bác sĩ có thể chỉ định đo đa ký giấc ngủ nhằm xác định số lần ngừng hoặc giảm thở, mức độ thiếu oxy.

Lê Nguyễn (Tổng hợp)

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh hô hấp tại đây để bác sĩ giải đáp

Chứng ngưng thở khi ngủ khiến luồng không khí vào phổi suy giảm hoặc tắc nghẽn hoàn toàn từ vài giây đến hơn 10 giây mỗi đợt. Tình trạng này lặp lại liên tục trong đêm khiến lượng oxy trong máu sụt giảm, kích hoạt phản ứng đánh thức ngắn hạn từ não bộ làm giấc ngủ bị chia cắt. Thiếu oxy ngắt quãng kéo dài làm gia tăng căng thẳng oxy hóa và phản ứng viêm, trực tiếp gây tổn thương hệ mạch máu. Mỗi chu kỳ nghẽn thở kích thích hệ thần kinh giao cảm giải phóng hormone căng thẳng như adrenaline, buộc nhịp tim cùng huyết áp phải tăng vọt để bù đắp. Áp lực liên tục trong thời gian dài khiến người bệnh đối mặt với nguy cơ cao mắc bệnh tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim, suy tim và bệnh mạch vành. Bên cạnh gánh nặng tim mạch, tình trạng thiếu ngủ kéo dài còn làm suy giảm độ nhạy insulin, khiến lượng đường huyết tăng cao và đẩy nhanh nguy cơ tiến triển tiểu đường type 2. Theo Cleveland Clinic, giấc ngủ không trọn vẹn gây ra các triệu chứng đau đầu buổi sáng, khô họng, kiệt sức và suy giảm rõ rệt hiệu suất lao động. Những người thường xuyên ngáy to, ngừng thở từng lúc hoặc buồn ngủ quá mức vào ban ngày cần chủ động thăm khám chuyên khoa hô hấp hoặc y học giấc ngủ. Phương pháp đo đa ký giấc ngủ sẽ được chỉ định nhằm xác định chính xác tần suất gián đoạn hô hấp cũng như mức độ thiếu hụt oxy của cơ thể.