Nhà hẹp ngang đào sâu 0,85 m để mở rộng thêm phòng

Công trình được hạ nền, chèn thêm tầng lửng để đáp ứng không gian sống cho hai thế hệ.

Ngôi nhà nằm tại quận Tây Thành, Bắc Kinh (Trung Quốc), trong khu dân cư có mật độ xây dựng cao. Khu đất rộng gần 100 m2, mặt tiền giáp ngõ rộng chưa tới 4 m, chiều sâu lớn. Trước cải tạo, phần sân trong bị phòng ở tạm và các hạng mục cơi nới lấp kín. Mặt bằng dài, hẹp cùng số lượng mặt thoáng ít khiến không gian thiếu sáng và khó thông gió.

Quy định địa phương yêu cầu tháo dỡ các phần xây dựng không hợp lệ, đồng thời giữ đúng phạm vi, chiều cao và kết cấu chính theo hồ sơ công trình cũ. Việc cải tạo chỉ được gia cố cục bộ và điều chỉnh trong giới hạn cho phép.

Tại mặt tiền rộng chưa tới 4 m hướng ra ngõ, nhóm thiết kế phục hồi kiểu cổng truyền thống theo yêu cầu quản lý kiến trúc khu vực.

Mật độ nhà ở xung quanh cũng tạo thêm ràng buộc. Nhiều công trình dùng chung tường, sân hoặc phụ thuộc lẫn nhau về lối lấy sáng, thông gió và thoát khói. Nhóm thiết kế vì vậy phải hạn chế tác động đến hiện trạng của các hộ liền kề.

Trong diện tích giới hạn, gia chủ muốn bố trí ba phòng ngủ có vệ sinh riêng, một phòng làm việc, phòng khách - ăn dùng chung và hai khoảng sân để hai thế hệ có thể sử dụng tương đối độc lập.

Hiện trạng của công trình gồm hai khối nhà nằm ở hai đầu khu đất, ngăn cách bởi sân trong. Khối nhà phía trước sử dụng kết cấu thép, khối phía sau là nhà gạch - gỗ truyền thống. Nhóm thiết kế giữ hai hệ kết cấu này, tập trung khai thác khoảng trống và chiều cao bên trong để tăng diện tích sử dụng.

Giải pháp chính của KTS là hạ nền nhà 0,85 m so với cao độ cũ. Sau khi đào thấp nền, khối nhà kết cấu thép đạt chiều cao thông thủy khoảng 4,15-4,45 m. Nhóm thiết kế bổ sung sàn ở cao độ 2,25 m để tận dụng khoảng không phía trên.

Bản vẽ mặt bằng tầng một và tầng lửng. Sau cải tạo, công trình có tổng diện tích sàn khoảng 130 m2.

Việc thiết kế và thi công căn nhà kéo dài gần một năm. Giới hạn về chiều cao khiến một số khu vực có trần thấp và giao thông chia thành nhiều cao độ, đổi lại diện tích sử dụng đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của hai thế hệ trong khuôn viên gần như không thể mở rộng.

Khối nhà kết cấu thép phía trước có hai cao độ. Sau khi hạ nền, khu vực mái thấp đạt chiều cao khoảng 4,15 m, đủ để chèn thêm sàn ở cao độ 2,25 m và bố trí phòng làm việc phía trên.

Phần mái cao hơn đạt khoảng 4,45 m, được xử lý tương tự để tạo thêm một phòng ngủ có chiều cao gần 2 m.

Tầng dưới được tổ chức thành phòng khách và khu ăn uống liên thông, hạn chế vách ngăn nhằm giữ chiều sâu tầm nhìn.

Khối nhà gạch - gỗ phía sau được giữ kết cấu cũ, bổ sung sàn và hệ cửa kính lớn hướng ra sân giữa.

Khoảng sân được khôi phục sau khi tháo dỡ phần cơi nới, giúp tăng lấy sáng và thông gió cho các không gian xung quanh.

Ở khối nhà phía trước, nhóm thiết kế tháo một phần mái. Phần sàn tầng lửng bên dưới vị trí mái bị tháo trở thành sân thứ hai.

Cách tổ chức tạo hai khoảng sân ở hai cao độ thay vì tập trung toàn bộ diện tích ngoài trời tại tầng một.

Các cửa phòng ngủ, khu sinh hoạt chung và vệ sinh đều hướng về những khoảng trống, giúp tăng khả năng tiếp cận ánh sáng tự nhiên trong điều kiện nhà hẹp ngang.

Cầu thang gỗ kết nối các cao độ trong nhà. Cửa và ô mở được bố trí hướng về sân trong, tạo tầm nhìn xuyên suốt và đưa ánh sáng vào các không gian bên trong.

Phòng vệ sinh bố trí ô kính cao hướng ra khoảng sân ngoài trời, giúp lấy sáng tự nhiên và mở rộng tầm nhìn trong không gian hẹp.

Bích Phương (theo Gooood)
Nhóm thiết kế: Jin Lei, Kim Shijun
Ảnh: Jin Lei