Các tác giả trẻ Việt Nam đang gặp thách thức to lớn trong công việc sáng tác và tiếp cận độc giả. Thách thức này đến từ bối cảnh chứ không phải vấn đề về tài năng.
Đó là nhận định của nhà văn-dịch giả Phạm Thu Hà (một trong những cây bút trẻ được đánh giá cao trong văn đàn Việt) tại chương trình “Gặp gỡ tác giả văn học trẻ đương đại” diễn ra chiều 30/9 tại Trường Đại học Văn hóa Hà Nội.
Chương trình do Nhà xuất bản Kim Đồng phối hợp cùng Trường Đại học Văn hóa Hà Nội tổ chức với sự góp mặt của nhà văn Phạm Thu Hà, nhà văn Nhật Phi và Tiến sỹ Mai Anh Tuấn.
Theo các khách mời, mỗi thế hệ có một câu chuyện của riêng mình. Các nhà văn trẻ hiện nay dễ dàng tiếp cận kho tri thức rộng lớn, tiếp xúc với văn học thế giới ở thời gian thực, sống cùng internet, mạng xã hội và các nền tảng nội dung số. Trải nghiệm rộng hơn, nhưng đó có phải là lý do khiến nhiều người trong số họ hoang mang lạc lối? Người trẻ đang quan tâm đến những đề tài nào? Liệu có thể sống được bằng nghề viết văn? Làm thế nào để một tác giả trẻ vừa xây dựng được cái tôi sáng tạo, vừa chạm tới độc giả?
Tại buổi giao lưu, các tác giả đã trao đổi những câu chuyện “bếp núc” phía sau tác phẩm: Từ khoảnh khắc xuất hiện ý tưởng, quá trình tích lũy vốn sống, quan sát, đọc, viết và sửa bản thảo đến khi tác phẩm hoàn thiện và tìm được con đường đến với độc giả.
Theo nhà văn Phạm Thu Hà, thách thức lớn của những người cầm bút hiện nay là nhu cầu giải trí của mọi người đã thay đổi, họ có thể dành hàng giờ xem video ngắn chứ không phải đọc sách.
Cùng quan điểm đó Tiến sỹ Mai Anh Tuấn, Khoa Viết văn và Báo chí, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội cho rằng công chúng đang bị phân tán sự chú ý trong không gian số hay nói cách khác là bị hút vào nội dung giải trí số. Văn học đang bị cạnh tranh và lép vế so với các sản phẩm nghe nhìn khác.
Chia sẻ giải pháp, nhà văn Phạm Thu Hà cho rằng các tác giả trẻ có thể chuyển một phần tác phẩm của mình lên mạng, thể hiện thông qua định dạng phim ngắn, podcast, hoạt hình… thay vì dạng văn bản thông thường.
“Trong bối cảnh hiện nay, các nhà văn trẻ không nên giới hạn bản thân. Mình vẫn làm công việc của mình là kể chuyện nhưng cần thích nghi với thời đại, dùng AI để tiếp cận độc giả. Đó cũng là xu thế phổ biến của văn học thế giới,” nhà văn Phạm Thu Hà chia sẻ.
Nhà văn Nhật Phi cho rằng không ít người có tài kể chuyện, nhưng với họ chỉ là văn nói mà không thể nào trở thành văn viết, vì họ thiếu kỹ năng viết. Vì thế, nếu việc dạy văn trong nhà trường được cải cách hiệu quả, ít nhất cũng làm được cho số đông học sinh biết diễn đạt thành văn những gì mà các em cần nói với xã hội.
Nhân dịp này, Nhà xuất bản Kim Đồng cũng giới thiệu Giải thưởng Văn học Kim Đồng lần thứ hai (2025-2027) với tổng giá trị giải thưởng 720 triệu đồng dành cho tác phẩm xuất sắc viết cho thiếu nhi và người trẻ.
Bà Vũ Thị Quỳnh Liên, Phó Giám đốc, Tổng Biên tập Nhà xuất bản Kim Đồng cho biết Giải thưởng mong muốn tìm kiếm những tác phẩm có chất lượng dành cho thiếu nhi và bạn đọc trẻ Việt Nam. Ngoài ra, Giải thưởng hướng tới việc phát hiện, bồi dưỡng đội ngũ viết trẻ, khuyến khích họ mạnh dạn kể câu chuyện thế hệ mình, tạo môi trường để họ thử sức, rèn luyện, trưởng thành và tiến xa hơn trên con đường sáng tác./.
(Vietnam+)